{
  "schemaVersion": "early-church-document@2",
  "documentId": "justin-first-apology",
  "title": "First Apology",
  "author": "Justin Martyr",
  "languageOfOrigin": "",
  "text": {
    "content": "ΑΠΟΛΟΓΙΑ I.\n\nΑὐτοκράτορι Τίτῳ Αἰλίῳ Ἀδριανῷ Ἀντωνίνῳ Εὐσεβεῖ\nΚαίσαρι Σεβαστῷ καὶ Οὐηρισσίμῳ υἱῷ Φιλισόφῳ, καὶ Λουκίῳ\nΦιλοσόφου Καίσαρος φύσει υἱῷ καὶ Εὐσεβοῦς εἰσποιητῷ, ἐραστῇ\nπαιδείας, ἱερᾷ τε Συγκλήτῳ καὶ Δήμῳ παντὶ Ῥωμαίων,\nὑπὲρ τῶν ἐκ παντὸς γένους ἀνθρώπων ἀδίκως μισουμένων καὶ\nἐπηρεαζομένων, Ἰουστῖνος Πρίσκου τοῦ Βακχείου, τῶν ἀπὸ\nΦλαουΐας Νέας πόλεως τῆς Συρίας Παλαιστίνης, εἷς αὐτῶν ὤν,\nτὴν προσφώνησιν καὶ ἔντευξιν πεποίημαι.\n\nΤοὺς κατὰ ἀλήθειαν εὐσεβεῖς καὶ φιλοσόφους μόνον\nτἀληθὲς τιμᾶν καὶ στέργειν ὁ λόγος ὑπαγορεύει, παραιτουμένους\nδόξαις παλαιῶν ἐξακολουθεῖν, ἂν φαῦλαι ὦσιν· οὐ γὰρ μόνον\n\nμὴ ἕπεσθαι τοῖς ἀδίκως τι πράξασιν ἤ δογματίσασιν ὁ σώφρων\nλόγος ὑπαγορεύει, ἀλλ᾿ ἐκ παντὸς τρόπου καὶ πρὸ τῆς ἑαυτοῦ\nψυχῆς τὸν φιλαλήθη, κἂν θάνατος ἀπειλῆται, τὰ δίκαια λέγειν\nτε καὶ πράττειν αἱρεῖσθαι δεῖ. Ὑμεῖς μὲν οὖν ὅτι λέγεσθε\nεὐσεβεῖς καὶ φιλόσοφοι καὶ φύλακες δικαιοσύνης καὶ ἐρασταὶ\nπαιδείας, ἀκούετε πανταχοῦ· εἰ δὲ καὶ ὑπάρχετε, δειχθήσεται.\nΟὐ γὰρ κολακεύσοντες ὑμᾶς διὰ τῶνδε τῶν γραμμάτων οὐδὲ\nπρὸς χάριν ὁμιλήσοντες, ἀλλ᾿ ἀπαιτήσοντες κατὰ τὸν ἀκριβῆ\nκαὶ ἐξεταστικὸν λόγον τὴν κρίσιν ποιήσασθαι προσεληλύθαμεν,\nμὴ προλήψει μηδ᾿ ἀνθρωπαρεσκείᾳ τῇ δεισιδαιμόνων κατεχομένους\nἢ ἀλόγῳ ὁρμῇ καὶ χρονίᾳ προκατεσχηκυίᾳ φήμῃ κακῇ τὴν\nκαθ᾿ ἑαυτῶν ψῆφον φέροντας. Ἡμεῖς μὲν γὰρ πρὸς οὐδενὸς\nπείσεσθαί τι κακὸν δύνασθαι λελογίσμεθα, ἢν μὴ κακίας ἐργάται\nἐλεγχώμεθα ἢ πονηροὶ διεγνώσμεθα· ὑμεῖς δ᾿ ἀποκτεῖναι μὲν\nδύνασθε, βλάψαι δ᾿ οὔ.\n\nἈλλ᾿ ἵνα μὴ ἄλογον φωνὴν καὶ τολμηρὰν δόξῃ τις\nταῦτα εἶναι, ἀξιοῦμεν τὰ κατηγορούμενα αὐτῶν ἐξετάζεσθαι καί,\nἐὰν οὕτως ἔχοντα ἀποδεικνύωνται, κολάζεσθαι ὡς πρέπον ἐστὶν\nἁλόντας κολάζειν· εἰ δὲ μηδὲν ἔχοι τις ἐλέγχειν, οὐχ ὑπαγορεύει\nὁ ἀληθὴς λόγος διὰ φήμην πονηρὰν ἀναιτίους ἀνθρώπους\nἀδικεῖν, μᾶλλον δὲ ἑαυτούς, οἵ οὐ κρίσει ἀλλὰ πάθει τὰ πράγματα\nἐπάγειν ἀξιοῦτε. Καλὴν δὲ καὶ μόνην δικαίαν πρόκλησιν\nταύτην πᾶς ὁ σωφρονῶν ἀποφανεῖται, τὸ τοὺς ἀρχομένους\nτὴν εὐθύνην τοῦ ἑαυτῶν βίου καὶ λόγου ἄληπτον παρέχειν,\nὁμοίως δ᾿ αὖ καὶ τοὺς ἄρχοντας μὴ βίᾳ μηδὲ τυραννίδι\n\nἀλλ᾿ εὐσεβείᾳ καὶ φιλοσοφίᾳ ἀκολουθοῦντας τὴν ψῆφον τίθεσθαι·\nοὕτως γὰρ ἂν καὶ οἱ ἄρχοντες καὶ οἱ ἀρχόμενοι ἀπολαύοιεν τοῦ\nἀγαθοῦ. Ἔφη γάρ που καί τις τῶν παλαιῶν· Ἄν μὴ οἱ\nἄρχοντες φιλοσοφήσωσι καὶ οἱ ἀρχόμενοι, οὐκ ἂν εἴη τὰς πόλεις\nεὐδαιμονῆσαι“. Ἡμέτερον οὖν ἔργον καὶ βίου καὶ μαθημάτων\nτὴν ἐπίσκεψιν πᾶσι παρέχειν, ὅπως μὴ ὑπὲρ τῶν ἀγνοεῖν\nτὰ ἡμέτερα νομιζόντων τὴν τιμωρίαν, ὧν ἂν πλημμελῶσι τυφλώττοντες,\nαὐτοὶ ἑαυτοῖς ὀφλήσωμεν· ὑμέτερον δὲ, ὡς αἱρεῖ\nλόγος, ἀκούοντας ἀγαθοὺς εὑρίσκεσθαι κριτάς. Ἀναπολόγητον\nγὰρ λοιπὸν μαθοῦσιν, ἢν μὴ τὰ δίκαια ποιήσητε, ὑπάρξει\nπρὸς θεόν.\n\nὈνόματος μὲν οὖν προσωνυμίᾳ οὔτε ἀγαθὸν οὔτε κακὸν\nκρίνεται ἄνευ τῶν ὑποπιπτουσῶν τᾷ ὀνόματι πράξεων·\nἐπεί, ὅσον γε ἐκ τοῦ κατηγορουμένου ἡμῶν ὀνόματος, χρηστότατοι\nὑπάρχομεν. Ἀλλ᾿ ἐπεὶ οὐ τοῦτο δίκαιον ἡγοίμεθα, διὰ\nτὸ ὄνομα, ἐὰν κακοὶ ἐλεγχώμεθα, αἰτεῖν ἀφίεσθαι, πάλιν, εἰ\nμηδὲν διά τε τὴν προσηγορίαν τοῦ ὀνόματος καὶ διὰ τὴν πολιτείαν\nεὑρισκόμεθα ἀδικοῦντες, ὑμέτερον ἀγωνιᾶσαί ἐστι, μὴ\nἀδίκως κολάζοντες τοὺς μὴ ἐλεγχομένους τῇ δίκῃ κόλασιν ὀφλήσητε.\nἘξ ὀνόματος μὲν γὰρ ἢ ἔπαινος ἢ κόλασις οὐκ ἂν εὐλόγως\nγένοιτο, ἢν μή τι ἐνάρετον ἢ φαῦλον δι᾿ ἔργων ἀποδείκνυσθαι\nδύνηται. Καὶ γὰρ τοὺς κατηγορουμένους ἐφ᾿ ὑμῶν\nπάντας πρὶν ἐλεγχθῆναι οὐ τιμωρεῖτε· ἐφ᾿ ἡμῶν δὲ τὸ ὄνομα\nὡς ἔλεγχον λαμβάνετε, καίπερ, ὅσον γε ἐκ τοῦ ὀνόματος, τοὺς\nκατηγοροῦντας μᾶλλον κολάζειν ὀφείλετε. Χριστιανοὶ γὰρ εἶναι\nκατηγορούμεθα· τὸ δὲ χρηστὸν μισεῖσθαι οὐ δίκαιον Καὶ\n\nπάλιν· ἐὰν μέν τις τῶν κατηγορουμένων ἔξαρνος γένηται τῇ φωνῇ\nμὴ εἶναι φήσας, ἀφίετε αὐτὸν ὡς μηδὲν ἐλέγχειν ἔχοντες\nἁμαρτάνοντα, ἐὰν δέ τις ὁμολογήσῃ εἶναι, διὰ τὴν ὁμολογίαν\nκολάζετε· δέον καὶ τὸν τοῦ ὁμολογοῦντος βίον εὐθύνειν καὶ τοῦ\nἀρνουμένου, ὅπως διὰ τῶν πράξεων ὁποῖός ἐστιν ἕκαστος φαίνηται.\nὋν γὰρ τρόπον παραλαβόντες τινὲς παρὰ τοῦ διδασκάλου\nΧριστοῦ μὴ ἀρνεῖσθαι ἐξεταζόμενοι παρακελεύονται, τὸν\nαὐτὸν τρόπον κακῶς ζῶντες ἴσως ἀφορμὰς παρέχουσι τοῖς ἄλλως\nκαταλέγειν τῶν πάντων Χριστιανῶν ἀσέβειαν καὶ ἀδικίαν αἱρουμένοις.\nΟὐκ ὀρθῶς μὲν οὐδὲ τοῦτο πράττεται· καὶ γάρ τοι\nφιλοσοφίας ὄνομα καὶ σχῆμα ἐπιγράφονταί τινες, οἵ οὐδὲν ἄξιον\nτῆς ὑποσχέσεως πράττουσι· γινώσκετε δ᾿ ὅτι καὶ οἱ τὰ ἐναντία\nδοξάσαντες καὶ δογματίσαντες τῶν παλαιῶν τᾷ ἑνὶ ὀνόματι προσαγορεύονται\nφιλόσοφοι. Καὶ τούτων τινὲς ἀθεότητα ἐδίδαξαν,\nκαὶ τὸν Δία ἀσελγῆ ἅμα τοῖς αὐτοῦ παισὶν οἱ γενόμενοι ποιηταὶ\nκαταγγέλλουσι· κἀκείνων τὰ διδάγματα οἱ μετερχόμενοι οὐκ\nεἴργονται πρὸς ὑμῶν, ἆθλα δὲ καὶ τιμὰς τοῖς εὐφώνως ὑβρίζουσι\nτούτους τίθετε.\n\nΤί δὴ οὖν τοῦτ᾿ ἂν εἴη; Ἐφ᾿ ἡμῶν, ὑπισχνουμένων μηδὲν ἀδικεῖν μηδὲ τὰ ἄθεα ταῦτα δοξάζειν, οὐ κρίσεις ἐξετάζετε,\nἀλλὰ ἀλόγῳ πάθει καὶ μάστιγι δαιμόνων φαύλων ἐξελαυνόμενοι\nἀκρίτως κολάζετε μὴ φροντίζοντες. Εἰρήσεται γὰρ\nτἀληθές· ἐπεὶ τὸ παλαιὸν δαίμονες φαῦλοι, ἐπιφανείας ποιησάμενοι,\nκαὶ γυναῖκας ἐμοίχευσαν καὶ παῖδας διέφθειραν καὶ φόβητρα\nἀνθρώποις ἔδειξαν, ὡς καταπλαγῆναι τούς, οἳ λόγῳ τὰς\nγινομένας πράξεις οὐκ ἔκρινον, ἀλλὰ δέει συνηρπασμένοι καὶ μὴ\n\nἐπιστάμενοι δαίμονας εἶναι φαύλους θεοὺς προσωνόμαζον, καὶ\nὀνόματι ἕκαστον προσηγόρευον, ὅπερ ἕκαστος ἑαυτῷ τῶν δαιμόνων\nἐτίθετο. Ὅτε δὲ Σωκράτης λόγῳ ἀληθεῖ καὶ ἐξεταστικῶς\nταῦτα εἰς φανερὸν ἐπειρᾶτο φέρειν καὶ ἀπάγειν τῶν δαιμόνων\nτοὺς ἀνθρώπους, καὶ αὐτὸν οἱ δαίμονες διὰ τῶν χαιρόντων\nτῇ κακίᾳ ἀνθρώπων ἐνήργησαν, ὡς ἄθεον καὶ ἀσεβῆ\nἀποκτείνεσθαι, λέγοντες καινὰ εἰσφέρειν αὐτὸν δαιμόνια· καὶ\nὁμοίως ἐφ᾿ ἡμῶν τὸ αὐτὸ ἐνεργοῦσιν. Οὐ γὰρ μόνον ἐν\nἝλλησι διὰ Σωκράτους ὑπὸ λόγου ἠλέγχθη ταῦτα, ἀλλὰ καὶ ἐν\nβαρβάροις ὑπ᾿ αὐτοῦ τοῦ λόγου μορφωθέντος καὶ ἀνθρώπου\nγενομένου καὶ Ἰησοῦ Χριστοῦ κληθέντος, ᾧ πεισθέντες ἡμεῖς\nτοὺς ταῦτα πράξαντας δαίμονας οὐ μόνον μὴ ὀρθοὺς εἶναί φαμεν,\nἀλλὰ κακοὺς καὶ ἀνοσίους δαίμονας, οἵ οὐδὲ τοῖς ἀρετὴν\nποθοῦσιν ἀνθρώποις τὰς πράξεις ὁμοίας ἔχουσιν.\n\nἜνθεν δὲ καὶ ἄθεοι κεκλήμεθα· καὶ ὁμολογοῦμεν τῶν\nτοιούτων νομιζομένων θεῶν ἄθεοι εἶναι, ἀλλ᾿ οὐχὶ τοῦ ἀληθεστάτου\nκαὶ πατρὸς δικαιοσύνης καὶ σωφροσύνης καὶ τῶν ἄλλων\nἀρετῶν ἀνεπιμίκτου τε κακίας θεοῦ· ἀλλ᾿ ἐκεῖνόν τε καὶ παρ᾿\nαὐτοῦ υἱὸν ἐλθόντα καὶ διδάξαντα ἡμᾶς ταῦτα, καὶ τὸν τῶν\nἄλλων ἑπομένων καὶ ἐξομοιουμένων ἀγαθῶν ἀγγέλων στρατόν,\nπνεῦμά τε τὸ προφητικὸν σεβόμεθα καὶ προσκυνοῦμεν, λόγῳ\n\nκαὶ ἀληθείᾳ τιμῶντες, καὶ παντὶ βουλομένῳ μαθεῖν, ὡς ἐδιδάχθημεν,\nἀφθόνως παραδιδόντες.\n\nἈλλά, φήσει τις, ἤδη τινὲς ληφθέντες ἠλέγχθησαν\nκακοῦργοι. Καὶ γὰρ πολλοὺς πολλάκις, ὅταν ἑκάστοτε τῶν\nκατηγορουμένων τὸν βίον ἐξετάζητε, ἀλλ᾿ οὐ διὰ τοὺς προελεγχθέντας\nκαταδικάζετε. Καθόλου μὲν οὖν κἀκεῖνο ὁμολογοῦμεν,\nὅτι ὅτι ὃν τρόπον οἱ ἐν Ἕλλησι τὰ αὐτοῖς ἀρεστὰ δογματίσαντες\nἐκ παντὸς τῷ ἑνὶ ὀνόματι φιλοσοφίας προσαγορεύονται,\nκαίπερ τῶν δογμάτων ἐναντίων ὄντων, οὕτως καὶ τῶν ἐν\nβαρβάροις γενομένων καὶ δοξάντων σοφῶν τὸ ἐπικατηγορούμενον\nὄνομα κοινόν ἐστι· Χριστιανοὶ γὰρ πάντες προσαγορεύονται.\nὍθεν πάντων τῶν καταγγελλομένων ὑμῖν τὰς πράξεις κρίνεσθαι\nἀξιοῦμεν, ἵνα ὁ ἐλεγχθεὶς ὡς ἄδικος κολάζηται, ἀλλὰ μὴ ὡς\nΧριστιανός· ἐὰν δέ τις ἀνέλεγκτος φάνηται, ἀπολύηται ὡς\nΧριστιανὸς οὐδὲν ἀδικῶν. Οὐ γὰρ τοὺς κατηγοροῦντας κολάζειν\nὑμᾶς ἀξιώσομεν· ἀρκοῦνται γὰρ τῇ προσούσῃ πονηρίᾳ καὶ τῇ\nτῶν καλῶν ἀγνοίᾳ.\n\nΛογίσασθε δ᾿ ὅτι ὑπὲρ ὑμῶν ταῦτα ἔφημεν ἐκ τοῦ\nἐφ᾿ ἡμῖν εἶναι ἀρνεῖσθαι ἐξεταζομένους. Ἀλλ᾿ οὐ βουλόμεθα\nζῆν ψευδολογοῦντες· τοῦ γὰρ αἰωνίου καὶ καθαροῦ βίου ἐπιθυμοῦντες\nτῆς μετὰ θεοῦ τοῦ πάντων πατρὸς καὶ δημιουργοῦ\nδιαγωγῆς ἀντιποιούμεθα, καὶ σπεύδομεν ἐπὶ τὸ ὁμολογεῖν, οἱ\nπεπεισμένοι καὶ πιστεύοντες τυχεῖν τούτων δύνασθαι τοὺς τὸν\n\nθεὸν δι᾿ ἔργων πείσαντας, ὅτι αὐτῷ εἵποντο καὶ τῆς παρ᾿ αὐτῷ\nδιαγωγῆς ἤρων, ἔνθα κακία οὐκ ἀντιτυπεῖ. Ὡς μὲν οὖν διὰ\nβραχέων εἰπεῖν, ἅ τε προσδοκῶμεν καὶ μεμαθήκαμεν διὰ τοῦ\nΧριστοῦ καὶ διδάσκομεν, ταῦτά ἐστι. Πλάτων δ᾿ ὁμοίως ἔφη\nῬαδάμανθυν καὶ Μίνω κολάσειν τοὺς ἀδίκους παρ᾿ αὐτοὺς\nἐλθόντας· ἡμεῖς δὲ τὸ αὐτὸ πρᾶγμά φαμεν γενήσεσθαι, ἀλλ᾿\nὑπὸ τοῦ Χριστοῦ, κἀν τοῖς αὐτοῖς σώμασι μετὰ τῶν ψυχῶν\nγινομένων καὶ αἰωνίαν κόλασιν κολασθησομένων, ἀλλ᾿ οὐχὶ\nχιλιονταετῆ περίοδον, ὡς ἐκεῖνος ἔφη, μόνον. Εἰ μὲν οὖν\nἄπιστον ἢ ἀδύνατον τοῦτο φήσει τις, πρὸς ἡμᾶς ἥδε ἡ πλάνη\nἐστὶν ἀλλ᾿ οὐ πρὸς ἕτερον, μέχρις οἷ ἔργῳ μηδὲν ἀδικοῦντες\nἐλεγχόμεθα.\n\nἈλλ᾿ οὐδὲ θυσίαις πολλαῖς καὶ πλοκαῖς ἀνθῶν τιμῶμεν,\nοὓς ἄνθρωποι μορφώσαντες καὶ ἐν ναοῖς ἱδρύσαντες θεοὺς\nπροσωνόμασαν, ἐπεὶ ἄψυχα καὶ νεκρὰ ταῦτα γινώσκομεν καὶ\nθεοῦ μορφὴν μὴ ἔχοντα (οὐ γὰρ τοιαύτην ἡγούμεθα τὸν θεὸν\nἔχειν τὴν μορφήν, ἣν φασί τινες εἰς τιμὴν μεμιμῆσθαι), ἀλλ᾿\nἐκείνων τῶν φανέντων κακῶν δαιμόνων καὶ ὀνόματα καὶ σχήματα\nἔχειν. Τί γὰρ δεῖ εἰδόσιν ὑμῖν λέγειν, ἃ τὴν ὕλην οἱ τεχνῖται\nδιατιθέασι ξέοντες καὶ τέμνοντες καὶ χωνεύοντες καὶ τύπτοντες;\nΚαὶ ἐξ ἀτίμων πολλάκις σκευῶν διὰ τέχνης τὸ σχῆμα μόνον\nἀλλάξαντες καὶ μορφοποιήσαντες θεοὺς ἐπονομάζουσιν. Ὅπερ\nοὐ μόνον ἄλογον ἡγούμεθα, ἀλλὰ καὶ ἐφ᾿ ὕβρει τοῦ θεοῦ\nγίνεσθαι, ὃς ἄῤῥητον δόξαν καὶ μορφὴν ἔχων ἐπὶ φθαρτοῖς καὶ\nδεομένοις θεραπείας πράγμασιν ἐπονομάζεται. Καὶ ὅτι οἱ\n\nτούτων τεχνῖται ἀσελγεῖς εἰσι καὶ πᾶσαν κακίαν, ἵνα μὴ καταριθμῶμεν,\nἔχουσιν, ἀκριβῶς ἐπίστασθε· καὶ τὰς ἑαυτῶν παιδίσκας\nσυνεργαζομένας φθείρουσιν. Ὤ τῆς ἐμβροντησίας, ἀνθρώπους\nἀκολάστους θεοὺς εἰς τὸ προσκυνεῖσθαι πλάσσειν λέγεσθαι\nκαὶ μεταποιεῖν, καὶ τῶν ἱερῶν, ἔνθα ἀνατίθενται, φύλακας\nτοιούτους καθιστάναι, μὴ συνορῶντας ἀθέμιτον καὶ τὸ νοεῖν ἢ\nλέγειν ἀνθρώπους θεῶν εἶναι φύλακας.\n\nἈλλ᾿ οὐ δέεσθαι τῆς παρὰ ἀνθρώπων ὑλικῆς προσφορᾶς\nπαρειλήφαμεν τὸν θεόν, αὐτὸν παρέχοντα πάντα ὁρῶντες·\nἐκείνους δὲ προσδέχεσθαι αὐτὸν μόνον δεδιδάγμεθα καὶ\nπεπείσμεθα καὶ πιστεύομεν, τοὺς τὰ προσόντα αὐτῷ ἀγαθὰ\nμιμουμένους, σωφροσύνην καὶ δικαιοσύνην καὶ φιλανθρωπίαν καὶ\nὅσα οἰκεῖα θεῷ ἐστι, τᾷ μηδενὶ ὀνόματι θετῷ καλουμένῳ.\nΚαὶ πάντα τὴν ἀρχὴν ἀγαθὸν ὄντα δημιουργῆσαι αὐτὸν ἐξ\nἀμόρφου ὕλης δι᾿ ἀνθρώπους δεδιδάγμεθα· οἵ ἐὰν ἀξίους τῷ\nἐκείνου βουλεύματι ἑαυτοὺς δι᾿ ἔργων δείξωσι, τῆς μετ᾿ αὐτοῦ\nἀναστροφῆς καταξιωθῆναι παρειλήφαμεν συμβασιλεύοντας, ἀφθάρτους\nκαὶ ἀπαθεῖς γενομένους. Ὃν τρόπον γὰρ τὴν ἀρχὴν οὐκ\nὄντας ἐποίησε, τὸν αὐτὸν ἡγούμεθα τρόπον διὰ τὸ ἑλέσθαι τοὺς\nαἱρουμένους τὰ αὐτῷ ἀρεστὰ καὶ ἀφθαρσίας καὶ συνουσίας καταξιωθῆναι.\nΤὸ μὲν γὰρ τὴν ἀρχὴν γενέσθαι οὐχ ἡμέτερον\nἦν· τὸ δ᾿ ἐξακολουθῆσαι οἷς φίλον αὐτῷ αἱρουμένους, δι᾿ ὦν\nαὐτὸς ἐδωρήσατο λογικῶν δυνάμεων, πείθει τε καὶ εἰς πίστιν\nἄγει ἡμᾶς. Καὶ ὑπὲρ πάντων ἀνθρώπων ἡγούμεθα εἶναι\nτὸ μὴ εἴργεσθαι ταῦτα μανθάνειν, ἀλλὰ καὶ προτρέπεσθαι ἐπὶ\nταῦτα. Ὅπερ γὰρ οὐκ ἠδυνήθησαν οἱ ἀνθρώπειοι νόμοι\n\nπρᾶξαι, ταῦτα ὁ λόγος θεῖος ἂν εἰργάσατο, εἰ μὴ οἱ φαῦλοι\nδαίμονες κατεσκέδασαν πολλὰ ψευδῆ καὶ ἄθεα κατηγορήματα,\nσύμμαχον λαβόντες τὴν ἐν ἑκάστῳ κακὴν πρὸς πάντα καὶ\nποικίλην φύσει ἐπιθυμίαν, ὧν οὐδὲν πρόσεστιν ἡμῖν.\n\nΚαὶ ὑμεῖς, ἀκούσαντες βασιλείαν προσδοκῶντας ἡμᾶς,\nἀκρίτως ἀνθρώπινον λέγειν ἡμᾶς ὑπειλήφατε, ἡμῶν τὴν μετὰ\nθεοῖ λεγόντων, ὡς καὶ ἐκ τοῦ ἀνεταζομένους ὑφ᾿ ὑμῶν ὁμολογεῖν\nεἶναι Χριστιανούς, γινώσκοντες τῷ ὁμολογοῦντι θάνατον\nτὴν ζημίαν κεῖσθαι, φαίνεται. Εἰ γὰρ ἀνθρώπινον βασιλείαν\nπροσεδοκῶμεν, κἂν ἠρνούμεθα, ὅπως μὴ ἀναιρώμεθα, καὶ\nλανθάνειν ἐπειρώμεθα, ὅπως τῶν προσδοκωμένων τύχωμεν·\nἀλλ᾿ ἐπεὶ οὐκ εἰς τὸ νῦν τὰς ἐλπίδας ἔχομεν, ἀναιρούντων οὐ\nπεφροντίκαμεν τοῦ καὶ πάντως ἀποθανεῖν ὀφειλομένου.\n\nἈρωγοὶ δ᾿ ὑμῖν καὶ σύμμαχοι πρὸς εἰρήνην ἐσμὲν πάντων\nμᾶλλον ἀνθρώπων, οἵ ταῦτα δοξάζομεν, ὡς λαθεῖν θεὸν\nκακόεργον ἢ πλεονέκτην ἢ ἐπίβουλον ἢ ἐνάρετον ἀδύνατον εἶναι,\nκαὶ ἕκαστον ἐπ᾿ αἰωνίαν κόλασιν ἢ σωτηρίαν κατ᾿ ἀξίαν τῶν πράξεων\nπορεύεσθαι. Εἰ γὰρ οἱ πάντες ἄνθρωποι ταῦτα ἐγίνωσκον,\nοὐκ ἄν τις τὴν κακίαν πρὸς ὀλίγον ᾑρεῖτο, γινώσκων πορεύεσθαι\nἐπ᾿ αἰωνίαν διὰ πυρὸς καταδίκην, ἀλλ᾿ ἐκ παντὸς τρόπου\nἑαυτὸν συνεῖχε καὶ ἐκόσμει ἀρετῇ, ὅπως τῶν παρὰ τοῦ θεοῦ\nτύχοι ἀγαθῶν καὶ τῶν κολαστηρίων ἀπηλλαγμένος εἴη. Οἱ\nγὰρ διὰ τοὺς ὑφ᾿ ὑμῶν κειμένους νόμους καὶ κολάσεις πειρῶνται\nλανθάνειν ἀδικοῦντες, ἀνθρώπους δ᾿ ὄντας λανθάνειν ὑμᾶς\nδυνατὸν ἐπιστάμενοι ἀδικοῦσιν, εἰ ἔμαθον καὶ ἐπείσθησαν θεὸν\nἀδύνατον εἶναι λαθεῖν τι, οὐ μόνον πραττόμενον ἀλλὰ καὶ βουλευόμενον,\nκἂν διὰ τὰ ἐπικείμενα ἐκ παντὸς τρόπου κόσμιοι ἦσαν,\nὡς καὶ ὑμεῖς συμφήσετε. Ἀλλ᾿ ἐοίκατε δεδιέναι, μὴ πάντες\nδικαιοπραγήσωσι καὶ ὑμεῖς οὓς κολάζητε ἔτι οὐχ ἕξετε· δημίων\nδ᾿ ἂν εἴη τὸ τοιοῦτον ἔργον, ἀλλ᾿ οὐκ ἀρχόντων ἀγαθῶν.\nΠεπείσμεθα δ᾿ ἐκ δαιμόνων φαύλων, οἵ καὶ παρὰ τῶν ἀλόγως\n\nβιούντων αἰτοῦσι θύματα καὶ θεραπείας, καὶ ταῦτα, ὡς προέφημεν,\nἐνεργεῖσθαι· ἀλλ᾿ οὐχ ὑμᾶς, οἵ γε εὐσεβείας καὶ φιλοσοφίας\nὀρέγεσθε, ἄλογόν τι πρᾶξαι ὑπειλήφαμεν. Εἰ δὲ καὶ ὑμεῖς\nὁμοίως τοῖς ἀνοήτοις τὰ ἔθη πρὸ τῆς ἀληθείας τιμᾶτε, πράττετε\nὃ δύνασθε· τοσοῦτον δὲ δύνανται καὶ ἄρχοντες πρὸ τῆς ἀληθείας\nδόξαν τιμῶντες, ὅσον καὶ λῃσταὶ ἐν ἐρημίᾳ. Ὅτι δ᾿ οὐ καλλιερήσετε,\nὁ λόγος ἀποδείκνυσιν, οὗ βασιλικώτατον καὶ δικαιότατον\nἄρχοντα μετὰ τὸν γεννήσαντα θεὸν οὐδένα οἴδαμεν ὄντα.\nὋν γὰρ τρόπον διαδέχεσθαι πενίας ἢ πάθη ἢ ἀδοξίας πατρικὰς\nὑφαιροῦνται πάντες, οὕτως καὶ ὅσα ἂν ὑπαγορεύσῃ ὁ λόγος μὴ\nδεῖν αἱρεῖσθαι ὁ νουνεχὴς οὐχ αἱρήσεται. Γενήσεσθαι ταῦτα\nπάντα προεῖπε, φημί, ὁ ἡμέτερος διδάσκαλος καὶ τοῦ πατρὸς πάντων\nκαὶ δεσπότου θεοῦ υἱὸς καὶ ἀπόστολος ὢν Ἰησοῦς Χριστός,\nἀφ᾿ οὔ καὶ τὸ Χριστιανοὶ ἐπονομάζεσθαι ἐσχήκαμεν. Ὅθεν\nκαὶ βέβαιοι γινόμεθα πρὸς τὰ δεδιγαμένα ὑπ᾿ αὐτοῦ πάντα,\nἐπειδὴ ἔργῳ φαίνεται γινόμενα, ὅσα φθάσας γενέσθαι προεῖπεν·\nὅ περ θεοῦ ἔργον ἐστί, πρὶν ἢ γενέσθαι εἰπεῖν καὶ οὕτως δειχθῆναι\nγινόμενον ὡς προείρηται. Ἦν μὲν οὖν καὶ ἐπὶ τούτοις παυσαμένους\nμηδὲν προστιθέναι, λογισαμένους ὅτι δίκαιά τε καὶ ἀληθῆ\nἀξιοῦμεν· ἀλλ᾿ ἐπεὶ γνωρίζομεν οὐ ῥᾷον ἀγνοίᾳ κατεχομένην ψυχὴν\nσυντόμως μεταβάλλειν, ὑπὲρ τοῦ πεῖσαι τοὺς φιλαλήθεις\nμικρὰ προσθεῖναι προεθυμήθημεν, εἰδότες ὅτι οὐκ ἀδύνατον\nἀληθείας παρατεθείσης ἄγνοιαν φυγεῖν.\n\nἌθεοι μὲν οὖν ὡς οὔκ ἐσμεν, τὸν δημιουργὸν τοῦδε\nτοῦ παντὸς σεβόμενοι, ἀνενδεῆ αἱμάτων καὶ σπονδῶν καὶ θυμιαμάτων,\nὡς ἐδιδάχθημεν, λέγοντες, λόγῳ εὐχῆς καὶ εὐχαριστίας ἐφ᾿\nοἷς προσφερόμεθα πᾶσιν, ὅση δύναμις, αἰνοῦντες, μόνην ἀξίαν\nαὐτοῦ τιμὴν ταύτην παραλαβόντες, τὸ τὰ ὑπ᾿ ἐκείνου εἰς διατροφὴν\nγενόμενα οὐ πυρὶ δαπανᾶν, ἀλλ᾿ ἑαυτοῖς καὶ τοῖς δεομένοις\nπροσφέρειν, ἐκείνῳ δὲ εὐχαρίστους ὄντας διὰ λόγου πομπὰς\nκαὶ ὕμνους πέμπειν ὑπέρ τε τοῦ γεγονέναι καὶ τῶν εἰς εὐρωστίαν\nπόρων πάντων, ποιοτήτων μὲν γενῶν καὶ μεταβολῶν ὡρῶν,\nκαὶ τοῦ πάλιν ἐν ἀφθαρσίᾳ γενέσθαι διὰ πίστιν τὴν ἐν αὐτῷ\nαἰτήσεις πέμποντες, — τίς σωφρονῶν οὐχ ὁμολογήσει; Τὸν\nδιδάσκαλόν τε τούτων γενόμενον ἡμῖν καὶ εἰς τοῦτο γεννηθέντα\nἸησοῦν Χριστόν, τὸν σταυρωθέντα ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου, τοῦ γενομένου\nἐν Ἰουδαίᾳ ἐπὶ χρόνοις Τιβερίου Καίσαρος ἐπιτρόπου,\nυἱὸν αὐτὸν τοῦ ὄντως θεοῦ μαθόντες καὶ ἐν δευτέρᾳ χώρᾳ ἔχοντες,\nπνεῦμά τε προφητικὸν ἐν τρίτῃ τάξει ὅτι μετὰ λόγου τιμῶμεν,\nἀποδείξομεν. Ἐνταῦθα γὰρ μανίαν ἡμῶν καταφαίνονται,\nδευτέραν χώραν μετὰ τὸν ἄτρεπτον καὶ ἀεὶ ὄντα θεὸν καὶ γεννήτορα\nτῶν ἁπάντων ἀνθρώπῳ σταυρωθέντι διδόναι ἡμᾶς λέγοντες,\nἀγνοοῦντες τὸ ἐν τούτῳ μυστήριον, ᾧ προσέχειν ὑμᾶς ἐξηγουμένων\nἡμῶν προτρεπόμεθα.\n\nΠρολέγομεν γὰρ ὑμῖν φυλάξασθαι, μὴ οἱ προδιαβεβλημένοι\nὑφ᾿ ἡμῶν δαίμονες ἐξαπατήσωσιν ὑμᾶς καὶ ἀποτρέψωσι τοῖ\nὅλως ἐντυχεῖν καὶ συνεῖναι τὰ λεγόμενα (ἀγωνίζονται γὰρ ἔχειν\nὑμᾶς δούλους καὶ ὑπηρέτας, καὶ ποτὲ μὲν δι᾿ ὀνείρων ἐπιφανείας,\nποτὲ δ᾿ αὖ διὰ μαγικῶν στροφῶν χειροῦνται πάντας τοὺς οὐκ\nἔσθ᾿ ὅπως ὑπὲρ τῆς αὐτῶν σωτηρίας ἀγωνιζομένους), ὅν τρόπον\n\nκαὶ ἡμεῖς μετὰ τὸ τῷ λόγῳ πεισθῆναι ἐκείνων μὲν ἀπέστημεν,\nθεῷ δὲ μόνῳ ἀγεννήτῳ διὰ τοῦ υἱοῦ ἑπόμεθα· οἱ πάλαι\nμὲν πορνείαις χαίροντες, νῦν δὲ σωφροσύνην μόνην ἀσπαζόμενοι·\nοἱ δὲ καὶ μαγικαῖς τέχναις χρώμενοι, νῦν ἀγαθῷ καὶ ἀγεννήτῳ\nθεῷ ἑαυτοὺς ἀνατεθεικότες· χρημάτων δὲ καὶ κτημάτων οἱ πόρους\nπαντὸς μᾶλλον στέργοντες, νῦν καὶ ἃ ἔχομεν εἰς κοινὸν φέροντες\nκαὶ παντὶ δεομένῳ κοινωνοῦντες· οἱ μισάλληλοι δὲ\nκαὶ ἀλληλοφόνοι καὶ πρὸς τοὺς οὐχ ὁμοφύλους διὰ τὰ ἔθη καὶ\nἑστίας κοινὰς μὴ ποιούμενοι, νῦν μετὰ τὴν ἐπιφάνειαν τοῦ Χριστοῦ\nὁμοδίαιτοι γινόμενοι, καὶ ὑπὲρ τῶν ἐχθρῶν εὐχόμενοι, καὶ τοὺς\nἀδίκως μισοῦντας πείθειν πειρώμενοι, ὅπως οἱ κατὰ τὰς τοῦ\nΧριστοῦ καλὰς ὑποθημοσύνας βιώσαντες εὐέλπιδες ὧσι σὺν ἡμῖν\nτῶν αὐτῶν παρὰ τοῦ πάντων δεσπόζοντος θεοῦ τυχεῖν. Ἵνα\nδὲ μὴ σοφίζεσθαι ὑμᾶς δόξωμεν, ὀλίγων τινῶν τῶν παρ᾿ αὐτοῦ\nτοῖ Χριστοῦ διδαγμάτων ἐπιμνησθῆναι καλῶς ἔχειν πρὸ τῆς ἀποδείξεως\nἡγησάμεθα, καὶ ὑμέτερον ἔστω ὡς δυνατῶν βασιλέων\nἐξετάσαι, εἰ ἀληθῶς ταῦτα δεδιδάγμεθα καὶ διδάσκομεν. Βραχεῖς\nδὲ καὶ σύντομοι παρ᾿ αὐτοῦ λόγοι γεγόνασιν· οὐ γὰρ σοφιστὴς\nὑπῆρχεν, ἀλλὰ δύναμις θεοῦ ὁ λόγος αὐτοῦ ἦν.\n\nΠερὶ μὲν οὖν σωφροσύνης τοσοῦτον εἶπεν· ,,Ὅς ἂν\nἐμβλέψῃ γυναικὶ πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτῆς, ἤδη ἐμοίχευσε τῇ\nκαρδίᾳ παρὰ τῷ θεῷ“. Καί· ,,Εἰ ὁ ὀφθαλμός σου ὁ δεξιὸς\nσκανδαλίζει σε, ἔκκοψον αὐτόν· συμφέρει γάρ σοι μονόφθαλμον\nεἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν, ἢ μετὰ τῶν δύο πεμφθῆναι\nεἰς τὸ αἰώνιον πῦρ“. Καί· ,,Ὃς γαμεῖ ἀπολελυμένην\n\nἀφ᾿ ἑτέρου ἀνδρός, μοιχᾶται“. Καί· ,,Εἰσί τινες οἵτινες\nεὐνουχίσθησαν ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων, εἰσὶ δὲ οἵ ἐγεννήθησαν\nεὐνοῦχοι, εἰσὶ δὲ οἵ εὐνούχισαν ἑαυτοὺς διὰ τὴν βασιλείαν τῶν\nοὐρανῶν· πλήν οὐ πάντες τοῦτο χωροῦσιν“. Ὥσπερ καὶ οἱ\nνόμῳ ἀνθρωπίνῳ διγαμίας ποιούμενοι ἁμαρτωλοὶ παρὰ τῷ·\nἡμετέρῳ διδασκάλῳ εἰσί, καὶ οἱ προσβλέποντες γυναικὶ πρὸς τὸ\nἐπιθυμῆσαι αὐτῆς· οὐ γὰρ μόνον ὁ μοιχεύων ἔργῳ ἐκβέβληται\nπαρ᾿ αὐτῷ, ἀλλὰ καὶ ὁ μοιχεῦσαι βουλόμενος, ὡς οὐ τῶν ἔργων\nφανερῶν μόνον τῷ θεῷ ἀλλὰ καὶ τῶν ἐνθυμημάτων. Καὶ\nπολλοί τινες καὶ πολλαὶ ἑξηκοντοῦται καὶ ἑβδομηκοντοῦται, οἵ\nἐκ παίδων ἐμαθητεύθησαν τῷ Χριστῷ, ἄφθοροι διαμένουσι· καὶ\nεὔχομαι κατὰ πᾶν γένος ἀνθρώπων τοιούτους δεῖξαι. Τί\nγὰρ καὶ λέγομεν τὸ ἀναρίθμητον πλῆθος τῶν ἐξ ἀκολασίας μεταβαλόντων\nκαὶ ταῦτα μαθόντων; οὐ γὰρ τοὺς δικαίους οὐδὲ τοὺς\nσώφρονας εἰς μετάνοιαν ἐκάλεσεν ὁ Χριστός, ἀλλὰ τοὺς ἀσεβεῖς\nκαὶ ἀκολάστους καὶ ἀδίκους. Εἶπε δὲ οὕτως· ,,Οὐκ ἦλθον\nκαλέσαι δικαίους, ἀλλὰ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν“. Θέλει γὰρ\nὁ πατὴρ ὁ οὐράνιος τὴν μετάνοιαν τοῦ ἁμαρτωλοῦ ἢ τὴν κόλασιν\nαὐτοῦ. Περὶ δὲ τοῦ στέργειν ἅπαντας ταῦτα ἐδίδαξεν·\n,,Εἰ ἀγαπᾶτε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς, τί καινὸν ποιεῖτε; καὶ\nγὰρ οἱ πόρνοι τοῦτο ποιοῦσιν. Ἐγὼ δὲ ὑμῖν λέγω· Εὔχεσθε\nὑπὲρ τῶν ἐχθρῶν ὑμῶν καὶ ἀγαπᾶτε τοὺς μισοῦντας ὑμᾶς καὶ\nεὐλογεῖτε τοὺς καταρωμένους ὑμῖν καὶ εὔχεσθε ὑπὲρ τῶν ἐπηρεαζόντων\nὑμᾶς“. Εἰς δὲ τὸ κοινωνεῖν τοῖς δεομένοις καὶ\nμηδὲν πρὸς δόξαν ποιεῖν ταῦτα ἔφη· ,,Παντὶ τῷ αἰτοῦντι\nδίδοτε καὶ τὸν βουλόμενον δανείσασθαι μὴ ἀποστραφῆτε. Εἰ\nγὰρ δανείζετε παρ᾿ ὧν ἐλπίζετε λαβεῖν, τί καινὸν ποιεῖτε;\n\nτοῦτο καὶ οἱ τελῶναι ποιοῦσιν. Ὑμεῖς δὲ μὴ θησαυρίζητε\nἑαυτοῖς ἐπὶ τῆς γῆς, ὅπου σὴς καὶ βρῶσις ἀφανίζει\nκαὶ λῃσταὶ διορύσσουσι· θησαυρίζετε δὲ ἑαυτοῖς ἐν τοῖς\nοὐρανοῖς, ὅπου οὔτε σὴς οὔτε βρῶσις ἀφανίζει. Τί γὰρ\nὠφελεῖται ἄνθρωπος, ἂν τὸν κόσμον ὅλον κερδήσῃ, τὴν δὲ ψυχὴν\nαὐτοῦ ἀπολέσῃ; ἢ τί δώσει αὐτῆς ἀντάλλαγμα; θησαυρίζετε\nοὖν ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ὅπου οὔτε σὴς οὔτε βρῶσις ἀφανίζει“.\nΚαί· ,,Γίνεσθε δὲ χρηστοὶ καὶ οἰκτίρμονες, ὡς καὶ ὁ πατὴρ\nὑμῶν χρηστός ἐστι καὶ οἰκτίρμων, καὶ τὸν ἥλιον αὐτοῦ ἀνατέλλει\nἐπὶ ἁμαρτωλοὺς καὶ δικαίους καὶ πονηρούς. Μὴ μεριμνᾶτε\nδὲ τί φάγητε ἢ τί ἐνδύσησθε. Οὐχ ὑμεῖς τῶν πετεινῶν καὶ τῶν\nθηρίων διαφέρετε; καὶ ὁ θεὸς τρέφει αὐτά. Μὴ οὖν μεριμνήσητε\nτί φάγητε ἢ τί ἐνδύσησθε· οἶδε γὰρ ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ\nοὐράνιος ὅτι τούτων χρείαν ἔχετε. Ζητεῖτε δὲ τὴν βασιλείαν\nτῶν οὐρανῶν, καὶ ταῦτα πάντα προστεθήσεται ὑμῖν. Ὅπου\nγὰρ ὁ θησαυρός ἐστιν, ἐκεῖ καὶ ὁ νοῦς τοῦ ἀνθρώπου“. Καί·\n,,Μὴ ποιῆτε ταῦτα πρὸς τὸ θεαθῆναι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων·\nεἰ δὲ μή γε, μισθὸν οὐκ ἔχετε παρὰ τοῦ πατρὸς ὑμῶν τοῦ ἐν\nτοῖς οὐρανοῖς“.\n\nΠερὶ δὲ τοῦ ἀνεξικάκους εἶναι καὶ ὑπηρετικοὺς πᾶσι\nκαὶ ἀοργήτους ἅ ἔφη ταῦτά ἐστι· ,,Τῷ τύπτοντί σου τὴν σιαγόνα\nπάρεχε καὶ τὴν ἄλλην, καὶ τὸν αἴροντά σου τὸν χιτῶνα\nἢ τὸ ἱμάτιον μὴ κωλύσῃς. Ὃς δ᾿ ἂν ὀργισθῇ, ἔνοχός ἐστιν\nεἰς τὸ πῦρ. Παντὶ δὲ ἀγγαρεύοντί σε μίλιον ἀκολούθησον δύο.\nΛαμψάτω δὲ ὑμῶν τὰ καλὰ ἔργα ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων,\nἵνα βλέποντες θαυμάζωσι τὸν πατέρα ὑμῶν τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς“.\nΟὐ γὰρ ἀνταίρειν δεῖ· οὐδὲ μιμητὰς εἶναι. τῶν φαύλων\nβεβούληται ἡμᾶς, ἀλλὰ διὰ τῆς ὑπομονῆς καὶ πραότητος\nἔξ αἰσχύνης καὶ ἐπιθυμίας τῶν κακῶν ἄγειν πάντας προετρέψατο.\nὍ γὰρ καὶ ἐπὶ πολλῶν τῶν παρ᾿ ὑμῖν γεγενημένων ἀποδεῖξαι\nἔχομεν· ἐκ βιαίων καὶ τυράννων μετέβαλον, ἡττηθέντες ἢ γειτόνων\n\nκαρτερίαν βίου παρακολουθήσαντες ἢ συνοδοιπόρων πλεονεκτουμένων\nὑπομονὴν ξένην κατανοήσαντες ἢ συμπραγματευομένων\nπειραθέντες. Περὶ δὲ τοῦ μὴ ὀμνύναι ὅλως, τἀληθῆ\nδὲ λέγειν ἀεί, οὕτως παρεκελεύσατο· ,,Μὴ ὀμόσητε ὅλως· ἔστω\nδὲ ὑμῶν τὸ ναὶ ναί, καὶ τὸ οὒ οὔ· τὸ δὲ περισσὸν τούτων ἐκ\nτοῦ πονηροῦ“. Ὡς δὲ καὶ τὸν θεὸν μόνον δεῖ προσκυνεῖν,\nοὕτως ἔπεισεν εἰπών· ,,Μεγίστη ἐντολή ἐστι· Κύριον τὸν θεόν\nσου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις ἐξ ὅλης τῆς καρδίας\nσου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου“, κύριον τὸν θεὸν τὸν ποιήσαντά\nσε. Καὶ προσελθόντος αὐτᾷ τινος καὶ εἰπόντος· Διδάσκαλε\nἀγαθέ, ἀπεκρίνατο λέγων· Οὐδεὶς ἀγαθὸς εἰ μὴ μόνος\nὁ θεός, ὁ ποιήσας τὰ πάντα“. Οἳ δ᾿ ἂν μὴ εὑρίσκωνται\nβιοῦντες, ὡς ἐδίδαξε, γνωριζέσθωσαν μὴ ὄντες Χριστιανοί, κἂν\nλέγωσιν διὰ γλώττης τὰ τοῦ Χριστοῦ διδάγματα· οὐ γὰρ τοὺς\nμόνον λέγοντας, ἀλλὰ τοὺς καὶ τὰ ἔργα πράττοντας σωθήσεσθαι\nἔφη. Εἶπε γὰρ οὕτως· ,,Οὐχὶ πᾶς ὁ λέγων μοι Κύριε κύριε\nεἰσελεύσεται εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν, ἀλλ᾿ ὁ ποιῶν τὸ\nθέλημα τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν τοῖς οὐρανοῖς. Ὅς γὰρ\nἀκούει μου καὶ ποιεῖ ἅ λέγω ἀκούει τοῦ ἀποστείλαντός με.\nΠολλοὶ δὲ ἐροῦσί μοι· Κύριε κύριε, οὐ τᾷ σῷ ὀνόματι\nἐφάγομεν καὶ ἐπίομεν καὶ δυνάμεις ἐποιήσαμεν; καὶ τότε ἐρῶ\nαὐτοῖς· Ἀποχωρεῖτε ἀπ᾿ ἐμοῦ, ἐργάται τῆς ἀνομίας. Τότε\nκλαυθμὸς ἔσται καὶ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων, ὅταν οἱ μὲν δίκαιοι\nλάμψωσιν ὡς ὁ ἥλιος, οἱ δὲ ἄδικοι πέμψωνται εἰς τὸ αἰώνιον\nπῦρ. Πολλοὶ γὰρ ἥξουσιν ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου, ἔξωθεν\n\nμὲν ἐνδεδυμένοι δέρματα προβάτων, ἔσωθεν δὲ ὄντες λύκοι ἅρπαγες·\nἐκ τῶν ἔργων αὐτῶν ἐπιγνώσεσθε αὐτούς. Πᾶν δὲ δένδρον,\nμὴ ποιοῦν καρπὸν καλόν, ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται“.\nΚολάζεσθαι δὲ τοὺς οὐκ ἀκολούθως τοῖς διδάγμασιν\nαὐτοῦ βιοῦντας, λεγομένους δὲ μόνον Χριστιανούς, καὶ ὑφ᾿\nὑμῶν ἀξιοῦμεν.\n\nΦόρους δὲ καὶ εἰσφορὰς τοῖς ὑφ᾿ ὑμῶν τεταγμένοις\nπανταχοῦ πρὸ πάντων πειρώμεθα φέρειν, ὡς ἐδιδάχθημεν παρ᾿\nαὐτοῦ. Κατ᾿ ἐκεῖνο γὰρ τοῦ καιροῦ προσελθόντες τινὲς\nἠρώτων αὐτόν, εἰ δεῖ Καίσαρι φόρους τελεῖν. Καὶ ἀπεκρίνατο·\n„Εἴπατέ μοι, τίνος εἰκόνα τὸ νόμισμα ἔχει“; Οἱ δὲ ἔφασαν·\n„Καίσαρος“. Καὶ πάλιν ἀνταπεκρίνατο αὐτοῖς· „Ἀπόδοτε οὖν\nτὰ Καίσαρος τῷ Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ θεοῦ τῷ θεῷ.“ Ὅθεν\nθεὸν μὲν μόνον προσκυνοῦμεν, ὑμῖν δὲ πρὸς τὰ ἄλλα χαίροντες\nὑπηρετοῦμεν, βασιλεῖς καὶ ἄρχοντας ἀνθρώπων ὁμολογοῦντες\nκαὶ εὐχόμενοι μετὰ τῆς βασιλικῆς δυνάμεως καὶ σώφρονα τὸν\nλογισμὸν ἔχοντας ὑμᾶς εὑρεθῆναι. Εἰ δὲ καὶ ἡμῶν εὐχομένων\nκαὶ πάντα εἰς φανερὸν τιθέντων ἀφροντιστήσετε, οὐδὲν\nἡμεῖς βλαβησόμεθα, πιστεύοντες, μᾶλλον δὲ καὶ πεπεισμένοι,\nκατ᾿ ἀξίαν τῶν πράξεων ἕκαστον τίσειν διὰ πυρὸς αἰωνίου δίκας,\nκαὶ πρὸς ἀναλογίαν ὧν ἔλαβε δυνάμεων παρὰ θεοῦ τὸν λόγον\nἀπαιτηθήσεσθαι, ὡς ὁ Χριστὸς ἐμήνυσεν εἰπών· „Ὧι πλέον\nἔδωκεν ὁ θεός, πλέον καὶ ἀπαιτηθήσεται παρ᾿ αὐτοῦ“.\n\nἈποβλέψατε γὰρ πρὸς τὸ τέλος ἑκάστου τῶν γενομένων\nβασιλέων, ὅτι τὸν κοινὸν πᾶσι θάνατον ἀπέθανον· ὅπερ\nεἰ εἰς ἀναισθησίαν ἐχώρει, ἕρμαιον ἂν ἦν τοῖς ἀδίκοις πᾶσιν.\nἈλλ᾿ ἐπεὶ καὶ αἴσθησις πᾶσι γενομένοις μένει καὶ κόλασις\nαἰωνία ἀπόκειται, μὴ ἀμελήσητε πεισθῆναί τε καὶ πιστεῦσαι\nὅτι ἀληθῆ ταῦτά ἐστι. Νεκυομαντεῖαι μὲν γὰρ καὶ αἱ ἀδιαφθόρων\n\nπαίδων ἐποπτεύσεις καὶ ψυχῶν ἀνθρωπίνων κλήσεις\nκαὶ οἱ λεγόμενοι παρὰ τοῖς μάγοις ὀνειροπομποὶ καὶ πάρεδροι\nκαὶ τὰ γινόμενα ὑπὸ τῶν ταῦτα εἰδότων πεισάτωσαν ὑμᾶς,\nὅτι καὶ μετὰ θάνατον ἐν αἰσθήσει εἰσὶν αἱ ψυχαί, καὶ οἱ ψυχαῖς\nἀποθανόντων λαμβανόμενοι καὶ ῥιπτούμενοι ἄνθρωποι,\nοὓς δαιμονιολήπτους καὶ μαινομένους καλοῦσι πάντες, καὶ τὰ\nπαρ᾿ ὑμῖν λεγόμενα μαντεῖα Ἀμφιλόχου καὶ Δωδώνης καὶ Πυθοῦς,\nκαὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτά ἐστι, καὶ τὰ τῶν συγγραφέων\nδιδάγματα, Ἐμπεδοκλέους καὶ Πυθαγόρου, Πλάτωνός τε καὶ\nΣωκράτους καὶ ὁ παρ᾿ Ὁμήρῳ βόθρος καὶ ἡ κάθοδος Ὀδυσσέως\nεἰς τὴν τούτων ἐπίσκεψιν καὶ τῶν τὰ αὐτὰ τούτοις εἰπόντων·\nοἷς κἂν ὁμοίως ἡμᾶς ἀποδέξασθε, οὐχ ἧττον ἐκείνων\nθεῷ πιστεύοντας ἀλλὰ μᾶλλον, οἳ καὶ τὰ νεκρούμενα καὶ\nεἰς γῆν βαλλόμενα πάλιν ἀπολήψεσθαι ἑαυτῶν σώματα προσδοκῶμεν,\nἀδύνατον μηδὲν εἶναι θεῷ λέγοντες.\n\nΚαὶ κατανοοῦντι, τί ἀπιστότερον ἂν μᾶλλον δόξαι,\nἢ εἰ ἐν σώματι μὴ ὑπήρχομεν καί τις ἔλεγεν, ἐκ μικρᾶς τινος\nῥανίδος τῆς τοῦ ἀνθρωπείου σπέρματος δυνατὸν ὀστέα τε καὶ\nνεῦρα καὶ σάρκας εἰκονοποιηθέντα, οἷα ὁρῶμεν, γενέσθαι; Ἔστω\nγὰρ νῦν ἐφ᾿ ὑποθέσεως λεγόμενον.· εἴ τις ἱ μῖν μὴ οὖσι τοιούτοις\nμηδὲ τοιούτων ἔλεγε, τὸ σπέρμα τὸ ἀνθρώπειον δεικνὺς\nκαὶ εἰκόνα γραπτήν, ἐκ τοῦ τοιοῦδε τοιόνδε γενέσθαι διαβεβαιούμενος,\nπρὶν ἰδεῖν γενόμενον ἐπιστεύσατε; οὐκ ἄν τις τολμήσειεν\nἀντειπεῖν. Τὸν αὐτὸν οὗν τρόπον διὰ τὸ μήπω ἑωρακέναι\nὑμᾶς ἀναστάντα νεκρὸν ἀπιστία ἔχει. Ἀλλ᾿ ὃν τρόπον\nτὴν ἀρχὴν οὐκ ἂν ἐπιστεύσατε ἐκ τῆς μικρᾶς ῥανίδος δυνατὸν τοιούτους\nγενέσθαι, καὶ ὁρᾶτε γινομένους, τὸν αὐτὸν τρόπον λογίσασθε,\n\nὅτι διαλυθέντα καὶ δίκην σπερμάτων εἰς γῆν διαχυθέντα\nτὰ ἀνθρώπεια σώματα κατὰ καιρὸν προστάξει θεοῦ ἀναστῆναι\nκαὶ „ἀφθαρσίαν ἐνδύσασθαι“ οὐκ ἀδύνατον. Ποίαν γὰρ\nἀξίαν θεοῦ δύναμιν λέγουσιν οἱ φάσκοντες εἰς ἐκεῖνο χωρεῖν\nἕκαστον ἐξ οὗπερ ἐγένετο, καὶ παρὰ ταῦτα μηδὲν ἄλλο δύνασθαι\nμηδὲ τὸν θεόν, οὐκ ἔχομεν λέγειν· ἀλλ᾿ ἐκεῖνο συνορῶμεν, ὅτι\nοὐκ ἂν ἐπίστευσαν δυνατὸν εἶναι τοιούτους ποτὲ γενέσθαι,\nὁποίους καὶ ἑαυτοὺς καὶ τὸν σύμπαντα κόσμον καὶ ἐξ ὁποίων\nγεγενημένα ὁρῶσι. Κρεῖττον δὲ πιστεύειν καὶ τὰ τῇ ἑαυτῶν\nφύσει καὶ ἀνθρώποις ἀδύνατα, ἢ ὁμοίως τοῖς ἄλλοις ἀπιστεῖν\nπαρειλήφαμεν, ἐπειδὴ καὶ τὸν ἡμέτερον διδάσκαλον Ἰησοῦν\nΧριστὸν ἔγνωμεν εἰπόντα· „Τὰ ἀδύνατα παρὰ ἀνθρώποις\nδυνατὰ παρὰ θεῷ“. Καὶ εἶπε· „Μὴ φοβεῖσθε τοὺς ἀναιροῦντας\nὑμᾶς καὶ μετὰ ταῦτα μὴ δυναμένους τι ποιῆσαι, φοβήθητε\nδὲ τὸν μετὰ τὸ ἀποθανεῖν δυνάμενον καὶ ψυχὴν καὶ\nσῶμα εἰς γέενναν ἐμβαλεῖν“. Ἡ δὲ γέεννά ἐστι τόπος, ἔνθα\nκολάζεσθαι μέλλουσιν οἱ ἀδίκως βιώσαντες καὶ μὴ πιστεύοντες\nταῦτα γενήσεσθαι, ὅσα ὁ θεὸς διὰ τοῦ Χριστοῦ ἐδίδαξε.\n\nΚαὶ Σίβυλλα δὲ καὶ Ὑστάσπης γενήσεσθαι τῶν\nφθαρτῶν ἀνάλωσιν διὰ πυρὸς ἔφασαν. Οἱ λεγόμενοι δὲ\nΣτωϊκοὶ φιλόσοφοι καὶ αὐτὸν τὸν θεὸν εἰς πῦρ ἀναλύεσθαι\nδογματίζουσι καὶ αὖ πάλιν κατὰ μεταβολὴν τὸν κόσμον γενέσθαι\nλέγουσιν· ἡμεῖς δὲ κρεῖττόν τι τῶν μεταβαλλομένων νοοῦμεν\nτὸν πάντων ποιητὴν θεόν. Εἰ οὖν καὶ ὁμοίως τινὰ τοῖς\nπαρ᾿ ὑμῖν τιμωμένοις ποιηταῖς καὶ φιλοσόφοις λέγομεν, ἔνια δὲ\nκαὶ μειζόνως καὶ θείως καὶ μόνοι μετ᾿ ἀποδείξεως, τί παρὰ\nπάντας ἀδίκως μισούμεθα; Τῷ γὰρ λέγειν ἡμᾶς ὑπὸ θεοῦ\n\nπάντα κεκοσμῆσθαι καὶ γεγενῆσθαι Πλάτωνος δόξομεν λέγειν\nδόγμα· τᾷ δὲ ἐκπύρωσιν γενέσθαι Στωϊκῶν· τῷ δὲ κολάζεσθαι\nἐν αἰσθήσει καὶ μετὰ θάνατον οὔσας τὰς τῶν ἀδίκων\nψυχάς, τὰς δὲ τῶν σπουδαίων ἀπηλλαγμένας τῶν τιμωριῶν εὖ\nδιάγειν, ποιηταῖς καὶ φιλοσόφοις τὰ αὐτὰ λέγειν δόξομεν· τᾷ\nδὲ καὶ μὴ δεῖν χειρῶν ἀνθρωπίνων ἔργοις προσκυνεῖν Μενάνδρῳ\nτῷ κωμικῷ καὶ τοῖς ταῦτα φήσασι ταὐτὰ φράζομεν· μείζονα\nγὰρ τὸν δημιουργὸν τοῦ σκευαζομένου ἀπεφήναντο.\n\nΤᾷ δὲ καὶ τὸν λόγον, ὅ ἐστι πρῶτον γέννημα τοῖ\nθεοῦ, ἄνευ ἐπιμιξίας φάσκειν ἡμᾶς γεγεννῆσθαι, Ἰησοῦν Χριστὸν\nτὸν διδάσκαλον ἡμῶν, καὶ τοῦτον σταυρωθέντα καὶ ἀποθανόντα\nκαὶ ἀναστάντα ἀνεληλυθέναι εἰς τὸν οὐρανόν, οὐ παρὰ τοὺς\nπαρ᾿ ὑμῖν λεγομένους υἱοὺς τῷ Διῒ καινόν τι φέρομεν. Πόσους\nγὰρ υἱοὺς φάσκουσι τοῦ Διὸς οἱ παρ᾿ ὑμῖν τιμώμενοι συγγραφεῖς,\nἐπίστασθε· Ἑρμῆν μέν, λόγον τὸν ἑρμηνευτικὸν καὶ\nπάντων διδάσκαλον, Ἀσκληπιὸν δέ, καὶ θεραπευτὴν γενόμενον,\nκεραυνωθέντα ἀνεληλυθέναι εἰς οὐρανόν, Διόνυσον δὲ διασπαραχθέντα,\nἩρακλέα δὲ φυγῇ πόνων ἑαυτὸν πυρὶ δόντα, τοὺς ἐκ\nΛήδας δὲ Διοσκούρους, καὶ τὸν ἐκ Δανάης Περσέα, καὶ τὸν ἐξ\nἀνθρώπων δὲ ἐφ᾿ ἵππου Πηγάσου Βελλεροφόντην. Τί γὰρ\nλέγομεν τὴν Ἀριάδνην καὶ τοὺς ὁμοίως αὐτῇ κατηστερίσθαι λεγομένους;\nκαὶ τί γὰρ τοὺς ἀποθνήσκοντας παρ᾿ ὑμῖν αὐτοκράτορας,\nοὓς ἀεὶ ἀπαθανατίζεσθαι ἀξιοῦντες καὶ ὀμνύντα τινὰ\nπροάγετε ἑωρακέναι ἐκ τῆς πυρᾶς ἀνερχόμενον εἰς τὸν οὐρανὸν\nτὸν κατακαέντα Καίσαρα; Καὶ ὁποῖαι ἑκάστου τῶν λεγομένων\nυἱῶν τοῦ Διὸς ἱστοροῦνται αἱ πράξεις, πρὸς εἰδότας λέγειν\nοὐκ ἀνάγκη, πλὴν ὅτι εἰς διαφορὰν καὶ προτροπὴν τῶν ἐκπαιδευομένων\nταῦτα γέγραπται· μιμητὰς γὰρ θεῶν καλὸν εἶναι\nπάντες ἡγοῦνται. Ἀπείη δὲ σωφρονούσης ψυχῆς ἔννοια τοιαύτη\nπερὶ θεῶν, ὡς καὶ αὐτὸν τὸν ἡγεμόνα καὶ γεννήτορα πάντων\n\nκατ᾿ αὐτοὺς Δία πατροφόντην τε καὶ πατρὸς τοιούτου γεγονέναι,\nἔρωτί τε κακῶν καὶ αἰσχρῶν ἡδονῶν ἥττω γενόμενον\nἐπὶ Γανυμήδην καὶ τὰς πολλὰς μοιχευθείσας γυναῖκας ἐλθεῖν,\nκαὶ τοὺς αὐτοῦ παῖδας τὰ ὅμοια πράξαντας παραδέξασθαι.\nἈλλ᾿, ὡς προέφημεν, οἱ φαῦλοι δαίμονες ταῦτα ἔπραξαν·\nἀπαθανατίζεσθαι δὲ ἡμεῖς μόνους δεδιδάγμεθα τοὺς ὁσίως καὶ\nἐναρέτως ἐγγὺς θεῷ βιοῦντας, κολάζεσθαι δὲ τοὺς ἀδίκως καὶ\nμὴ μεταβάλλοντας ἐν αἰωνίῳ πυρὶ πιστεύομεν.\n\nΥἱὸς δὲ θεοῦ, ὁ Ιησοῦς λεγόμενος, εἰ καὶ κοινῶς\nμόνον ἄνθρωπος, διὰ σοφίαν ἄξιος υἱὸς θεοῦ λέγεσθαι· πατέρα\nγὰρ ἀνδρῶν τε θεῶν τε πάντες συγγραφεῖς τὸν θεὸν καλοῦσιν.\nΕἰ δὲ καὶ ἰδίως, παρὰ τὴν κοινὴν γένεσιν, γεγεννῆσθαι αὐτὸν\nἐκ θεοῦ λέγομεν λόγον θεοῦ, ὡς προέφημεν, κοινὸν τοῦτο ἔστω\nὑμῖν τοῖς τὸν Ἑρμῆν λόγον τὸν παρὰ θεοῦ ἀγγελτικὸν λέγουσιν.\nΕἰ δὲ αἰτιάσαιτό τις ἐσταυρῶσθαι αὐτόν, καὶ τοῦτο κοινὸν\nτοῖς προκατηριθμημένοις παθοῦσιν υἱοῖς καθ᾿ ὑμᾶς τοῖ Διὸς\nὑπάρχει. Ἐκείνων τε γὰρ οὐχ ὅμοια τὰ πάθη τοῦ θανάτου\nἀλλὰ διάφορα ἱστορεῖται· ὥστε μηδὲ τὸ ἴδιον τοῦ πάθους\nἥττονα δοκεῖν εἶναι τοῦτον, ἀλλ᾿, ὡς ὑπεσχόμεθα, προϊόντος\nτοῦ λόγου καὶ κρείττονα ἀποδείξομεν, μᾶλλον δὲ καὶ ἀποδέδεικται·\nὁ γὰρ κρείττων ἐκ τῶν πράξεων φαίνεται. Εἰ δὲ\nκαὶ διὰ παρθένου γεγεννῆσθαι φέρομεν, κοινὸν καὶ τοῦτο πρὸς\nτὸν Περσέα ἔστω ὑμῖν. Ὧι δὲ λέγομεν χωλοὺς καὶ παραλυτικοὺς\nκαὶ ἐκ γενετῆς πονηροὺς ὑγιεῖς πεποιηκέναι αὐτὸν καὶ\nνεκροὺς ἀνεγεῖραι, ὅμοια τοῖς ὑπὸ Ἀσκληπιοῦ γεγενῆσθαι λεγομένοις\nκαὶ ταῦτα φάσκειν δόξομεν.\n\n(??)να δὲ ἤδη καὶ τοῦτο φανερὸν ὑμῖν γένηται, ὅτι,\nὁπόσα λέγομεν μαθόντες παρὰ τοῦ Χριστοῦ, καὶ τῶν προελθόντων\nαὐτοῦ προφητῶν μόνα ἀληθῆ ἐστι καὶ πρεσβύτερα πάντων τῶν\nγεγενημένων συγγραφέων, καὶ οὐχὶ διὰ τὸ ταὐτὰ λέγειν αὐτοῖς\nπαραδεχθῆναι ἀξιοῦμεν, ἀλλ᾿ ὅτι τὸ ἀληθὲς λέγομεν· καὶ\nἸησοῦς Χριστὸς μόνος ἰδίως υἱὸς τῷ θεῷ γεγέννηται, λόγος\nαὐτοῦ ὑπάρχων καὶ πρωτότοκος καὶ δύναμις, καὶ τῇ βουλῇ αὐτοῦ\nγενόμενος ἄνθρωπος ταῦτα ἡμᾶς ἐδίδαξεν ἐπ᾿ ἀλλαγῇ καὶ\nἐπαναγωγῇ τοῦ ἀνθρωπείου γένους· καὶ πρὶν ἢ ἐν ἄνθρωποις\nαὐτὸν γενέσθαι ἄνθρωπον φθάσαντές τινες, λέγω δὲ τοὺς\nπροειρημένους κακοὺς δαίμονας, διὰ τῶν ποιητῶν ὡς γενόμενα\nεἶπον ἃ μυθοποιήσαντες ἔφησαν, ὃν τρόπον καὶ τὰ καθ᾿ ἡμῶν\nλεγόμενα δύσφημα καὶ ἀσεβῆ ἔργα ἐνήργησαν, ὤν οὐδεὶς μάρτυς\nοὐδὲ ἀπόδειξίς ἐστι, — τοῦτον ἔλεγχον ποιησόμεθα.¦\n\nΠρῶτον μὲν ὅτι τὰ ὅμοια τοῖς Ἕλλησι λέγοντες μόνοι\nμισούμεθα δι᾿ ὄνομα τοῦ Χριστοῦ, καὶ μηδὲν ἀδικοῦντες ὡς\nἁμαρτωλοὶ ἀναιρούμεθα, ἄλλων ἀλλαχοῦ καὶ δένδρα σεβομένων\nκαὶ ποταμοὺς καὶ μῦς καὶ αἰλούρους καὶ κροκοδείλους καὶ τῶν\nἀλόγων ζώων τὰ πολλά, καὶ οὐ τῶν αὐτῶν ὑπὸ πάντων\nτιμωμένων ἀλλ᾿ ἄλλων ἀλλοχόσε, ὥστ᾿ εἶναι ἀσεβεῖς ἀλλήλοις\nπάντας διὰ τὸ μὴ τὰ αὐτὰ σέβειν. Ὅπερ μόνον ἐγκαλεῖν\nἡμῖν ἔχετε, ὅτι μὴ τοὺς αὐτοὺς ὑμῖν σέβομεν θεούς, μηδὲ τοῖς\nἀποθανοῦσι χοὰς καὶ κνίσας καὶ ἐν ταφαῖς στεφάνους καὶ θυσίας\nφέρομεν. Ὅτι γὰρ οὖν τὰ αὐτὰ παρ᾿ οἷς μὲν θεοί, παρ᾿ οἶς\nδὲ θηρία, παρ᾿ οἷς δὲ ἱερεῖα νενομισμένα ἐστίν, ἀκριβῶς ἐπίστασθε.\n\nΔεύτερον δ᾿ ὅτι ἐκ παντὸς γένους ἀνθρώπων οἱ πάλαι\nσεβόμενοι Διόνυσον τὸν Σεμέλης καὶ Ἀπόλλωνα τὸν Λητοΐδην,\nοἳ δι᾿ ἔρωτας ἀρσένων ὅσα ἔπραξαν αἶσχος καὶ λέγειν, καὶ οἱ\nΠερσεφόνην καὶ Ἀφροδίτην, τὰς διὰ τὸν Ἄδωνιν οἰστρηθείσας,\nὧν καὶ τὰ μυστήρια ἄγετε, ἢ Ἀσκληπιὸν ἤ τινα τῶν ἄλλων\nὀνομαζομένων θεῶν, καίπερ θανάτου ἀπειλουμένου διὰ Ἰησοῦ\nΧριστοῦ τούτων μὲν κατεφρονήσαμεν, θεῷ δὲ τῷ ἀγεννήτῳ\nκαὶ ἀπαθεῖ ἑαυτοὺς ἀνεθήκαμεν, ὃν οὔτε ἐπ᾿ Ἀντιόπην καὶ τὰς\nἄλλας ὁμοίως οὐδὲ ἐπὶ Γανυμήδην δι᾿ οἶστρον ἐληλυθέναι\nπειθόμεθα, οὐδὲ λυθῆναι βοηθείας τυχόντα διὰ Θέτιδος ὑπὸ\nτοῦ ἑκατοντάχειρος ἐκείνου, οὐδὲ μεριμνῶντα διὰ τοῦτο τὸν τῆς\nΘέτιδος Ἀχιλλέα διὰ τὴν παλλακίδα Βρισηΐδα ὀλέσαι πολλοὺς\nτῶν Ἑλλήνων. Καὶ τοὺς πειθομένους ἐλεοῦμεν· τοὺς δὲ\nτούτων αἰτίους δαίμονας γνωρίζομεν.\n\nΤρίτον δ᾿ ὅτι καὶ μετὰ τὴν ἀνέλευσιν τοῦ Χριστοῦ\nεἰς οὐρανὸν προεβάλλοντο οἱ δαίμονες ἀνθρώπους τινὰς λέγοντας\nἑαυτοὺς εἶναι θεούς, οἳ οὐ μόνον οὐκ ἐδιώχθησαν ὑφ᾿ ὑμῶν,\nἀλλὰ καὶ τιμῶν κατηξιώθησαν. Σίμωνα μέν τινα Σαμαρέα,\nτὸν ἀπὸ κώμης λεγομένης Γιττῶν, ὃς ἐπὶ Κλαυδίου Καίσαρος\nδιὰ τῆς τῶν ἐνεργούντων δαιμόνων τέχνης δυνάμεις ποιήσας\nμαγικὰς ἐν τῇ πόλει ὑμῶν βασιλίδι Ῥώμῃ θεὸς ἐνομίσθη καὶ\nἀνδριάντι παρ᾿ ὑμῶν ὡς θεὸς τετίμηται, ὃς ἀνδριὰς ἀνεγήγερται\nἐν τῷ Τίβερι ποταμῷ μεταξὺ τῶν δύο γεφυρῶν, ἔχων ἐπιγραφὴν\nῬωμαϊκὴν ταύτην· SIMONI DEO SANCTO. Καὶ σχεδὸν\nπάντες μὲν Σαμαρεῖς, ὀλίγοι δὲ καὶ ἐν ἄλλοις ἔθνεσιν, ὡς τὸν\nπρῶτον θεὸν ἐκεῖνον ὁμολογοῦντες προσκυνοῦσι· καὶ Ἑλένην\nτινά, τὴν συμπερινοστήσασαν αὐτῷ κατ᾿ ἐκεῖνο τοῦ καιροῦ,\n\nπρότερον ἐπὶ τέγους σταθεῖσαν, τὴν ὑπ αὐτοῦ ἔννοιαν πρώτην\nγενομένην λέγουσι. Μένανδρον δέ τινα, καὶ αὐτὸν Σαμαρέα,\nτὸν ἀπὸ κώμης Καππαρεταίας, γενόμενον μαθητὴν τοῦ Σίμωνος,\nἐνεργηθέντα καὶ αὐτὸν ὑπὸ τῶν δαιμονίων καὶ ἐν Ἀντιοχείᾳ\nγενόμενον, πολλοὺς ἐξαπατῆσαι διὰ μαγικῆς τέχνης οἴδαμεν, ὃς\nκαὶ τοὺς αὐτῷ ἑπομένους ὡς μηδὲ ἀποθνήσκοιεν ἔπεισε· καὶ\nνῦν εἰσί τινες ἀπ᾿ ἐκείνου τοῦτο ὁμολογοῦντες. Μαρκίωνα\nδέ τινα Ποντικόν, ὃς καὶ νῦν ἔτι ἐστὶ διδάσκων τοὺς πειθομένους,\nἄλλον τινὰ νομίζειν μείζονα τοῦ δημιουργοῦ θεόν·\nὃς κατὰ πᾶν γένος ἀνθρώπων διὰ τῆς τῶν δαιμόνων συλλήψεως\nπολλοὺς πεποίηκε βλασφημίας λέγειν καὶ ἀρνεῖσθαι τὸν ποιητὴν\nτοῦδε τοῦ παντὸς θεὸν ἄλλον δέ τινα, ὡς ὄντα μείζονα, τὰ\nμείζονα παρὰ τοῦτον ὁμολογεῖν πεποιηκέναι. Πάντες οἱ\nἀπὸ τούτων ὁρμώμενοι, ὡς ἔφημεν, Χριστιανοὶ καλοῦνται, ὃν\nτρόπον καὶ οἱ οὐ κοινωνοῦντες τῶν αὐτῶν δογμάτων ἐν τοῖς\nφιλοσόφοις τὸ ἐπικατηγορούμενον ὄνομα τῆς φιλοσοφίας κοινὸν\nἔχουσιν. Εἰ δὲ καὶ τὰ δύσφημα ἐκεῖνα μυθολογούμενα ἔργα\nπράττουσι, λυχνίας μὲν ἀνατροπὴν καὶ τὰς ἀνέδην μίξεις καὶ\nἀνθρωπείων σαρκῶν βοράς, οὐ γινώσκομεν· ἀλλ᾿ ὅτι μὴ\nδιώκονται μηδὲ φονεύονται ὑφ᾿ ὑμῶν, κἂν διὰ τὰ δόγματα,\nἐπιστάμεθα. Ἔστι δὲ ἡμῖν καὶ σύνταγμα κατὰ πασῶν τῶν\nγεγενημένων αἱρέσεων συντεταγμένον, (??) εἰ βούλεσθε ἐντυχεῖν,\nδώσομεν.\n\nἩμεῖς δέ ἵνα μηδὲν ἀδικῶμεν μηδὲ ἀσεβῶμεν,\nἐκτιθέναι καὶ τὰ γεννώμενα πονηρῶν εἶναι δεδιδάγμεθα· πρῶτον\nμέν, ὅτι τοὺς πάντας σχεδὸν ὁρῶμεν ἐπὶ πορνείᾳ προάγοντας,\nοὖ μόνον τὰς κόρας ἀλλὰ καὶ τοὺς ἄρσενας, καὶ ὃν τρόπον\nλέγονται οἱ παλαιοὶ ἀγέλας βοῶν ἢ αἰγῶν ἢ προβάτων τρέφειν\nἢ ἵππων φορβάδων, οὕτως νῦν καὶ παῖδας εἰς τὸ αἰσχρῶς\nχρῆσθαι μόνον· καὶ ὁμοίως θηλειῶν καὶ ἀνδρογύνων καὶ\nἀῤῥητοποιῶν πλῆθος κατὰ πᾶν ἔθνος ἐπὶ τούτου τοῦ ἄγους\nἕστηκε. Καὶ τούτων μισθοὺς καὶ εἰσφορὰς καὶ τέλη λαμβάνετε\nδέον ἐκκόψαι ἀπὸ τῆς ὑμετέρας οἰκουμένης. Καὶ τῶν\nτούτοις χρωμένων τις πρὸς τῇ ἀθέῳ καὶ ἀσεβεῖ καὶ ἀκρατεῖ\nμίξει, εἰ τύχοι, τέκνῳ ἢ συγγενεῖ ἢ ἀδελφῷ μίγνυται. Οἱ δὲ\nκαὶ τὰ ἑαυτῶν τέκνα καὶ τὰς ὁμοζύγους προαγωγεύονται, καὶ\nφανερῶς εἰς κιναιδίαν ἀποκόπτονταί τινες καὶ εἰς μητέρα θεῶν\nτὰ μυστήρια ἀναφέρουσι, καὶ παρὰ παντὶ τῶν νομιζομένων παρ᾿\nὑμῖν θεῶν ὄφις σύμβολον μέγα καὶ μυστήριον ἀναγράφεται.\nΚαὶ τὰ φανερῶς ὑμῖν πραττόμενα καὶ τιμώμενα ὡς ἀνατετραμμένου\nκαὶ οὐ παρόντος φωτὸς θείου ἡμῖν προσγράφετε·\nὅπερ ἀπηλλαγμένοις ἡμῖν τοῦ πράττειν τι τούτων οὐ βλάβην\nφέρει, ἀλλὰ τοῖς πράττουσι καὶ ψευδομαρτυροῦσι μᾶλλον.\n\nΠαρ᾿ ἡμῖν μὲν γὰρ ὁ ἀρχηγέτης τῶν κακῶν δαιμόνων\nὄφις καλεῖται καὶ σατανᾶς καὶ διάβολος, ὡς καὶ ἐκ τῶν ἡμετέρων\nσυγγραμμάτων ἐρευνήσαντες μαθεῖν δύνασθε· ὃν εἰς τὸ\nπῦρ πεμφθήσεσθαι μετὰ τῆς αὐτοῦ στρατιᾶς καὶ τῶν ἑπομένων\nἀνθρώπων κολασθησομένους τὸν ἀπέραντον αἰῶνα, προεμήνυσεν\nὁ Χριστός. Καὶ γὰρ ἡ ἐπιμονὴ τοῦ μηδέπω τοῦτο πρᾶξαι\n\nτὸν θεὸν διὰ τὸ ἀνθρώπινον γένος γεγένηται· προγινώσκει γάρ\nτινας ἐκ μετανοίας σωθήσεσθαι μέλλοντας καί τινας μηδέπω\nἴσως γεννηθέντας. Καὶ τὴν ἀρχὴν νοερὸν καὶ δυνάμενον\nαἱρεῖσθαι τἀληθῆ καὶ εὗ πράττειν τὸ γένος τὸ ἀνθρώπινον\nπεποίηκεν, ὥστ᾿ ἀναπολόγητον εἶναι τοῖς πᾶσιν ἀνθρώποις παρὰ\nτῷ θεῷ· λογικοὶ γὰρ καὶ θεωρητικοὶ γεγένηνται. Εἰ δέ τις\nἀπιστεῖ μέλειν τούτων τῷ θεῷ, ἢ μὴ εἶναι αὐτὸν διὰ τέχνης\nὁμολογήσει, ἢ ὄντα χαίρειν κακίᾳ φήσει ἢ λίθῳ ἐοικότα μένειν,\nκαὶ μηδὲν εἶναι ἀρετὴν μηδὲ κακίαν, δόξῃ δὲ μόνον τοὺς\nἀνθρώπους ἢ ἀγαθὰ ἢ κακὰ ταῦτα ἡγεῖσθαι, ἥπερ μεγίστη\nἀσέβεια καὶ ἀδικία ἐστί.\n\nΚαὶ πάλιν, μὴ τῶν ἐκτεθέντων τις μὴ ἀναληφθεὶς\nθανατωθῇ καὶ ὧμεν ἀνδροφόνοι· ἀλλ᾿ ἢ τὴν ἀρχὴν οὐκ ἐγαμοῦμεν\nεἰ μὴ ἐπὶ παίδων ἀνατροφῇ, ἢ παραιτούμενοι τὸ γήμασθαι\nτέλεον ἐνεγκρατευόμεθα. Καὶ ἤδη τις τῶν ἡμετέρων, ὑπὲρ\nτοῦ πεῖσαι ὑμᾶς ὅτι οὐκ ἔστιν ἡμῖν μυστήριον ἡ ἀνέδην μίξις,\nβιβλίδιον ἀνέδωκεν ἐν Ἀλεξανδρείᾳ Φήλικι ἡγεμονεύοντι ἀξιῶν\nἐπιτρέψαι ἰατρῷ τοὺς διδύμους αὐτοῦ ἀφελεῖν· ἄνευ γὰρ τῆς\nτοῦ ἡγεμόνος ἐπιτροπῆς τοῦτο πράττειν ἀπειρῆσθαι οἱ ἐκεῖ\nἰατροὶ ἔλεγον. Καὶ μηδόλως βουληθέντος Φήλικος ὑπογράψαι,\nἐφ᾿ ἑαυτοῦ μείνας ὁ νεανίσκος ἠρκέσθη τῇ ἑαυτοῦ καὶ τῶν\nὁμογνωμόνων συνειδήσει. Οὐκ ἄτοπον δὲ ἐπιμνησθῆναι ἐν\nτούτοις ἡγησάμεθα καὶ Ἀντινόου τοῦ νῦν γεγενημένου, ὃν καὶ\nπάντες ὡς θεὸν διὰ φόβον σέβειν ὥρμηντο, ἐπιστάμενοι τίς\nτε ἦν καὶ πόθεν ὑπῆρχεν.\n\nὍπως δὲ μή τις εἴπῃ ἀντιτιθεὶς ἡμῖν, τί κωλί ει καὶ\nτὸν παρ᾿ ἡμῖν λεγόμενον Χριστόν, ἄνθρωπον ἐξ ἀνθρώπων\nὄντα, μαγικῇ τέχνῃ ἃς λέγομεν δυνάμεις πεποιηκέναι καὶ δόξαι\nδιὰ τοῦτο υἱὸν θεοῦ εἶναι, τήν ἀπόδειξιν ἤδη ποιησόμεθα, οὐ\nτοῖς λέγουσι πιστεύοντες, ἀλλὰ τοῖς προφητεύουσι πρὶν ἢ\nγενέσθαι κατ᾿ ἀνάγκην πειθόμενοι, διὰ τὸ καὶ ὄψει ὡς προεφητεύθη\nὁρᾶν γενόμενα καὶ γινόμενα, ἥπερ μεγίστη καὶ ἀληθεστάτη\nἀπόδειξις καὶ ὑμῖν, ὡς νομίζομεν, φανήσεται.\n\nἌνθρωποι οὖν τινες ἐν Ἰουδαίοις γεγένηνται θεοῦ\nπροφῆται, δι᾿ ὧν τὸ προφητικὸν πνεῦμα προεκήρυξε τὰ γενήσεσθαι\nμέλλοντα πρὶν ἢ γενέσθαι· καὶ τούτων οἱ ἐν Ἰουδαίοις\nκατὰ καιροὺς γενόμενοι βασιλεῖς τὰς προφητείας, ὡς ἐλέχθησαν\nὅτε προεφητεύοντο, τῇ ἰδίᾳ αὐτῶν ἑβραΐδι φωνῇ ἐν βιβλίοις ὑπ᾿\nαὐτῶν τῶν προφητῶν συντεταγμένας κτώμενοι περιεῖπον. Ὅτε\nδὲ Πτολεμαῖος, ὁ Αἰγυπτίων βασιλεύς, βιβλιοθήκην κατεσκεύαζε\nκαὶ τὰ πάντων ἀνθρώπων συγγράμματα συνάγειν ἐπειράθη,\nπυθόμενος καὶ περὶ τῶν προφητειῶν τούτων, προσέπεμψε τῷ\nτῶν Ἰουδαίων τότε βασιλεύοντι Ἡρώδῃ ἀξιῶν διαπεμφθῆναι\nαὐτῷ τὰς βίβλους τῶν προφητειῶν. Καὶ ὁ μὲν βασιλεὺς\nἩρώδης τῇ προειρημένῃ ἑβραΐδι αὐτῶν φωνῇ γεγραμμένας διεπέμψατο.\nἘπειδὴ δὲ οὐκ ἦν γνώριμα τὰ ἐν αὐταῖς γεγραμμένα\nτοῖς Αἰγυπτίοις, πάλιν αὐτὸν ἠξίωσε πέμψας τοὺς\nμεταβαλοῦντας αὐτὰς εἰς τὴν ἑλλάδα φωνὴν ἀθρώπους ἀποστεῖλαι.\nΚαὶ τούτου γενομένου ἔμειναν αἱ βίβλοι καὶ παρ᾿\n\nΑἰγυπτίοις μέχρι τοῦ δεῦρο, καὶ πανταχοῦ παρὰ πᾶσίν εἰσιν\nἸουδαίοις, οἳ καὶ ἀναγινώσκοντες οὐ συνιᾶσι τὰ εἰρημένα, ἀλλ᾿\nἐχθροὺς ἡμᾶς καὶ πολεμίους ἡγοῦνται, ὁμοίως ὑμῖν ἀναιροῦντες\nκαὶ κολάζοντες ἡμᾶς ὁπόταν δύνωνται, ὡς καὶ πεισθῆναι\nδύνασθε. Καὶ γὰρ ἐν τῷ νῦν γεγενημένῳ ἰουδαϊκῷ πολέμῳ\nΒαρχωχέβας, ὁ τῆς Ἰουδαίων ἀποστάσεως ἀρχηγέτης, Χριστιανοὺς\nμόνους εἰς τιμωρίας δεινάς, εἰ μὴ ἀρνοῖντο Ἰησοῦν τὸν Χριστὸν\nκαὶ βλασφημοῖεν, ἐκέλευεν ἀπάγεσθαι. Ἐν δὴ ταῖς τῶν\nπροφητῶν βίβλοις εὕρομεν προκηρυσσόμενον παραγινόμενον,\nγεννώμενον διὰ παρθένου, καὶ ἀνδρούμενον καὶ θεραπεύοντα\nπᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν μαλακίαν καὶ νεκροὺς ἀνεγείροντα, καὶ\nφθονούμενον καὶ ἀγνοούμενον καὶ σταυρούμενον Ἰησοῦν τὸν\nἡμέτερον Χριστόν, καὶ ἀποθνήσκοντα καὶ ἀνεγειρόμενον καὶ εἰς\nοὐρανοὺς ἀνερχόμενον, καὶ υἱὸν θεοῦ ὄντα καὶ κεκλημένον, καί\nτινας πεμπομένους ὑπ᾿ αὐτοῦ εἰς πᾶν γένος ἀνθρώπων κηρύξοντας\nταῦτα, καὶ τοὺς ἐξ ἐθνῶν ἀνθρώπους μᾶλλον αὐτᾷ\nπιστεύειν. Προεφητεύθη δέ, πρὶν ἢ φανῆναι αὐτόν, ἔτεσι\nποτὲ μὲν πεντακισχιλίοις, ποτὲ δὲ τρισχιλίοις, ποτὲ δὲ δισχιλίοις,\nκαὶ πάλιν χιλίοις καὶ ἄλλοτε ὀκτακοσίοις· κατὰ γὰρ τὰς διαδοχὰς\nτῶν γενῶν ἕτεροι καὶ ἕτεροι ἐγένοντο προφῆται.\n\nΜωϋσῆς μὲν οὖν, πρῶτος τῶν προφητῶν γενόμενος,\nεἶπεν αὐτολεξεὶ οὕτως· „Οὐκ ἐκλείψει ἄρχων ἐξ Ἰούδα οὐδὲ\nἡγούμενος ἐκ τῶν μηρῶν αὐτοῦ, ἕως ἂν ἔλθῃ ᾧ ἀπόκειται·\n\nκαὶ αὐτὸς ἔσται προσδοκία ἐθνῶν, δεσμεύων πρὸς ἄμπελον τὸν\nπῶλον αὐτοῦ, πλύνων ἐν αἵματι σταφυλῆς τὴν στολὴν αὐτοῦ“.\nὙμέτερον οὖν ἐστιν ἀκριβῶς ἐξετάσαι καὶ μαθεῖν, μέχρι τίνος\nἥν ἄρχων καὶ βασιλεὺς ἐν Ἰουδαίοις ἴδιος αὐτῶν· μέχρι τῆς\nφανερώσεως Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ ἡμετέρου διδασκάλου καὶ τῶν\nἀγνοουμένων προφητειῶν ἐξηγητοῦ, ὡς προεῤῥέθη ὑπὸ τοῦ θείου\nἁγίου προφητικοῦ πνεύματος διὰ τοῦ Μωϋσέως μὴ ἐκλείψειν\nἄρχοντα ἀπὸ Ἰουδαίων, ἕως ἂν ἔλθῃ ᾧ ἀπόκειται τὸ βασίλειον.\nἸούδας γὰρ προπάτωρ Ἰουδαίων, ἀφ᾿ οὗ καὶ τὸ Ἰουδαῖοι καλεῖσθαι\nἐσχήκασι· καὶ ὑμεῖς μετὰ τὴν γενομένην αὐτοῦ φανέρωσιν\nκαὶ Ἰουδαίων ἐβαλισεύσατε καὶ τῆς ἐκείνων πάσης γῆς\nἐκρατήσατε. Τὸ δὲ „Αὐτὸς ἔσται προσδοκία ἐθνῶν“ μηνυτικὸν\nἦν, ὅτι ἐκ πάντων τῶν ἐθνῶν προσδοκήσουσιν αὐτὸν πάλιν\nπαραγενησόμενον, ὅπερ ὄψει ὑμῖν πάρεστιν ἰδεῖν καὶ ἔργῳ\nπεισθῆναι· ἐκ πάντων γὰρ γενῶν ἀνθρώπων προσδοκῶσι τὸν\nἐν Ἰουδαίᾳ σταυρωθέντα, μεθ᾿ ὃν εὐθὺς δοριάλωτος ὑμῖν ἡ\nγῆ Ἰουδαίων παρεδόθη. Τὸ δὲ „Δεσμεύων πρὸς ἄμπελον\nτὸν πῶλον αὐτοῦ καὶ πλύνων τὴν στολὴν αὐτοῦ ἐν αἵματι σταφυλῆς“\nσύμβολον δηλωτικὸν ἦν τῶν γενησομένων τῷ Χριστῷ\nκαὶ τῶν ὑπ᾿ αὐτοῦ πραχθησομένων. Πῶλος γάρ τις ὄνου\nεἱστήκει ἔν τινι εἰσόδῳ κώμης πρὸς ἄμπελον δεδεμένος, ὃν\nἐκέλευσεν ἀγαγεῖν αὐτῷ τότε τοὺς γνωρίμους αὐτοῦ, καὶ ἀχθέντος\nἐπιβὰς ἐκάθισε καὶ εἰσελήλυθεν εἰς τὰ Ἱεροσόλυμα, ἔνθα\nτὸ μέγιστον ἱερὸν ἦν Ἰουδαίων, ὃ ὑφ᾿ ὑμῶν ὕστερον κατεστράφη·\nκαὶ μετὰ ταῦτα ἐσταυρώθη, ὅπως τὸ λεῖπον τῆς προφητείας συντελεσθῇ.\nΤὸ γὰρ „Πλύνων τὴν στολὴν αὐτοῦ ἔν αἵματι σταφυλῆς“\nπροαγγελτικὸν ἦν τοῦ πάθους, οὗ πάσχειν ἔμελλε δι᾿ αἵματος\nκαθαίρων τοὺς πιστεύοντας αὐτῷ. Ἡ γὰρ κεκλημένη\nὑπὸ τοῦ θείου πνεύματος διὰ τοῦ προφήτου στολὴ οἱ πιστεύοντες\nαὐτῷ εἰσιν ἄνθρωποι, ἐν οἷς οἰκεῖ τὸ παρὰ τοῦ θεοῦ σπέρμα,\nὁ λόγος. Τὸ δὲ εἰρημένον αἷμα τῆς σταφυλῆς σημναντικὸν\n\nτοῦ ἔχειν μὲν αἷμα τὸν φανησόμενον, ἀλλ᾿ οὐκ ἐξ ἀνθρωπείου\nσπέρματος ἀλλ᾿ ἐκ θείας δυνάμεως. Ἡ δὲ πρώτη δύναμις\nμετὰ τὸν πατέρα πάντων καὶ δεσπότην θεὸν καὶ υἱὸς ὁ λόγος\nἐστίν· ὃς τίνα τρόπον σαρκοποιηθεὶς ἄνθρωπος γέγονεν, ἐν\nτοῖς ἑξῆς ἐροῦμεν. Ὃν τρόπον γὰρ τὸ τῆς ἀμπέλου αἷμα\nοὐκ ἄνθρωπος πεποίηκεν ἀλλ᾿ ὁ θεός, οὕτως καὶ τοῦτο ἐμηνύετο\nοὐκ ἐξ ἀνθρωπείου σπέρματος γενήσεσθαι τὸ αἷμα ἀλλ᾿ ἐκ δυνάμεως\nθεοῦ, ὡς προέφημεν. Καὶ Ἡσαΐας δέ, ἄλλος προφήτης,\nτὰ αὐτὰ δι᾿ ἄλλων ῥήσεων προφητεύων οὕτως εἶπεν· „Ἀνατελεῖ\nἄστρον ἐξ Ἰακώβ, καὶ ἄνθος ἀναβήσεται ἀπὸ τῆς ῥίζης\nἸεσσαί· καὶ ἐπὶ τὸν βραχίονα αὐτοῦ ἔθνη ἐλπιοῦσιν“. Ἄστρον\nδὲ φωτεινὸν ἀνέτειλε, καὶ ἄνθος ἀνέβη ἀπὸ τῆς ῥίζης Ἰεσσαί,\nοὗτος ὁ Χριστός. Διὰ γὰρ παρθένου τῆς ἀπὸ τοῦ σπέρματος\nἸακώβ, τοῦ γενομένου πατρὸς Ἰούδα, τοῦ δεδηλωμένου\nἸουδαίων πατρός, διὰ δυνάμεως θεοῦ ἀπεκυήθη· καὶ Ἰεσσαὶ\nπροπάτωρ μὲν κατὰ τὸ λόγιον γεγένηται, τοῦ δὲ Ἰακὼβ καὶ\nτοῦ Ἰούδα κατὰ γένους διαδοχὴν υἱὸς ὑπῆρχεν.\n\nΚαὶ πάλιν ὡς αὐτολεξεὶ διὰ παρθένου μὲν τεχθησόμενος\nδιὰ τοῦ Ἡσαΐου προεφητεύθη, ἀκούσατε. Ἐλέχθη δὲ\nοὕτως· „Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει καὶ τέξεται υἱόν, καὶ\nἐροῦσιν ἐπὶ τᾷ ὀνόματι αὐτοῦ Μεθ᾿ ἡμῶν ὁ θεός“. Ἃ γὰρ\nἦν ἄπιστα καὶ ἀδύνατα νομιζόμενα παρὰ τοῖς ἀνθρώποις γενήσεσθαι,\nταῦτα ὁ θεὸς προεμήνυσε διὰ τοῦ προφητικοῦ πνεύματος\nμέλλειν γίνεσθαι, ἵνα ὅταν γένηται μὴ ἀπιστηθῇ, ἀλλ᾿ ἐκ\nτοῦ προειρῆσθαι πιστευθῇ. Ὅπως δὲ μή τινες, μὴ νοήσαντες\nτὴν δεδηλωμένην προφητείαν, ἐγκαλέσωσιν ἡμῖν ἅπερ ἐνεκαλέσαμεν\nτοῖς ποιηταῖς, εἰποῦσιν ἀφροδισίων χάριν ἐληλυθέναι\nἐπὶ γυναῖκας τὸν Δία, διασαφῆσαι τοὺς λόγους πειρασόμεθα.\nΤὸ οὖν „Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει“ σημαίνει οὐ συνουσιασθεῖσαν\nτὴν παρθένον συλλαβεῖν· εἰ γὰρ ἐσυνουσιάσθη\nὑπὸ ὁτουοῦν, οὐκ ἔτι ἦν παρθένος· ἀλλὰ δύναμις θεοῦ ἐπελθοῦσα\n\nτῇ παρθένῳ ἐπεσκίασεν αὐτήν, καὶ κυοφορῆσαι παρθένον\nοὖσαν πεποίηκε. Καὶ ὁ ἀποσταλεὶς δὲ πρὸς αὐτὴν τὴν παρθένον\nκατ᾿ ἐκεῖνο τοῦ καιροῦ ἄγγελος θεοῦ εὐηγγελίσατο αὐτὴν\nεἰπών· „Ἰδοὺ συλλήψῃ ἐν γαστρὶ ἐκ πνεύματος ἁγίου καὶ τέξῃ\nυἱόν, καὶ υἱὸς ὑψίστου κληθήσεται, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ\nἸησοῦν, αὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν\nαὐτῶν“, ὡς οἱ ἀπομνημονεύσαντες πάντα τὰ περὶ τοῦ\nσωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐδίδαξαν, οἷς ἐπιστεύσαμεν, ἐπειδὴ\nκαὶ διὰ Ἡσαΐου τοῦ προδεδηλωμένου τὸ προφητικὸν πνεῦμα\nτοῦτον γεννησόμενον, ὡς προεμηνύομεν, ἔφη. Τὸ πνεῦμα\nοὖν καὶ. τὴν δύναμιν τὴν παρὰ τοῦ θεοῦ οὐδὲν ἄλλο νοῆσαι\nθέμις ἢ τὸν λόγον, ὃς καὶ πρωτότοκος τῷ θεῷ ἐστι, Μωϋσῆς\nὁ προδεδηλωμένος προφήτης ἐμήνυσε· καὶ τοῦτο ἐλθὸν ἐπὶ τὴν\nπαρθένον καὶ ἐπισκιάσαν οὐ διὰ συνουσίας ἀλλὰ διὰ δυνάμεως\nἐγκύμονα κατέστησε. Τὸ δὲ Ἰησοῦς, ὄνομα τῇ ἑβραΐδι φωνῇ,\nσωτὴρ τῇ ἑλληνίδι διαλέκτῳ δηλοῖ. Ὅθεν καὶ ὁ ἄγγελος πρὸς\nτὴν παρθένον εἶπε· „Καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν·\nαὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν αὐτῶν“.\nὍτι δὲ οὐδενὶ ἄλλῳ θεοφοροῦνται οἱ προφητεύοντες εἰ μὴ\nλόγῳ θείῳ, καὶ ὑμεῖς, ὡς ὑπολαμβάνω, φήσετε.\n\nὍπου δὲ καὶ τῆς γῆς γεννᾶσθαι ἔμελλεν, ὡς προεῖπεν ἕτερος προφήτης\nὁ Μιχαίας, ἀκούσατε. Ἔφη δὲ οὕτως· „Καὶ σὺ Βηθλεέμ, γῆ Ἰούδα,\nοὐδαμῶς ἐλαχίστη εἶ ἐν τοῖς ἡγεμόσιν Ἰούδα· ἐκ σοῦ γὰρ ἐξελεύσεται ἡγούμενος,\nὅστις ποιμανεῖ τὸν λαόν μου“. Κώμη δέ τίς ἐστιν ἐν τῇ χώρᾳ Ἰουδαίων.\nὀπέχουσα σταδίους τριάκοντα πέντε Ἱεροσολύμων, ἐν ᾗ ἐγεννήθη Ἰησοῦς Χριστός,\nὡς καὶ μαθεῖν δύνασθε ἐκ τῶν ἀπογραφῶν τῶν γενομένων ἐπὶ Κυρηνίου, τοῦ\nὑμετέρου ἐν Ἰουδαίᾳ πρώτου γενομένου ἐπιτρόπου.\n\nὩς δὲ καὶ λήσειν ἔμελλε τοὺς ἄλλους ἀνθρώπους γεννηθεὶς ὁ Χριστὸς\nἄχρις ἀνδρωθῇ. ὅπερ καὶ γέγονεν, ἀκούσατε τῶν προειρημένων εἰς τοῦτο. Ἔστι\nδὲ ταῦτα· „Παιδίον ἐγεννήθη ἡμῖν, καὶ νεανίσκος ἡμῖν ἀπεδόθη, οὗ ἡ ἀρχ(??)\nἐπὶ τῶν ὤμων“· μηνυτικὸν τῆς δυνάμεως τοῦ σταυροῦ, ᾧ προσέθηκε τοὺς\nὤμους σταυρωθείς, ὡς πρωϊόντος τοῦ λόγον σαφέστερον δειχθήσεται. Καὶ\nπάλιν ὁ αὐτὸς προφήτης Ἡσαΐας θεοφορούμενος τῷ πνεύματι τῷ προφητικῷ ἔφη·\n,Ἐγώ ἐξεπέτασα τὰς χεῖράς μου ἐπὶ λαὸν ἀπειθοῦντα καὶ ἀντιλέγοντα, ἐπὶ τοὺς\nπορευομένους ἐν ὁδῷ οὐ καλῇ. Αἰτοῦσί με νῦν κρίσιν καὶ ἐγγίζειν θεῷ τολμῶσιν“.\nΚαὶ πάλιν ἐν ἄλλοις λόγοις δι᾿ ἑτέρου προφήτου λέγει· „Αὐιοὶ ὤρυξάν\nμου πόδας καὶ χεῖρας, καὶ ἔβαλον κλῆρον ἐπὶ τὸν ἱματισμόν μου“. Καὶ ὁ μὲν Δαυῒδ\nὁ βασιλεὺς καὶ προφήτης, ὁ εἰπὼν ταῦτα, οὐδὲν τούτων ἔπαθεν· Ἰησοῦς δὲ Χριστὸς\nἐξετάθη τὰς χεῖρας, σταυρωθεὶς ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων ἀντιλεγόντων αὐτῷ καὶ\nφασκόντων μὴ εἶναι αὐτὸν Χριστόν· καὶ γάρ, ὡς εἶπεν ὁ προφήτης, διασύροντες\nαὐτὸν ἐκάθισαν ἐπὶ βήματος καὶ εἶπον· Κρῖνον ἡμῖν. Τὸ δὲ „Ὤρυξάν μου\nχεῖρας καὶ πόδας‘· ἐξήγησις τῶν ἐν τῷ σταυρῷ παγέντων ἐν ταῖς χερσὶ καὶ\nτοῖς ποσὶν αὐτοῦ ἥλων ἦν. Καὶ μετὰ τὸ σταυρῶσαι αὐτὸν ἔβαλον κλῆρον ἐπὶ\nτὸν ἱματισμὸν αὐτοῦ καὶ ἐμερίσαντο ἑαυτοῖς οἱ σταυρώσαντες αὐτόν. Καὶ ταῦτα\nὅτι γέγονε, δύνασθε μαθεῖν ἐκ τῶν ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου γενομένων ἄκτων.\nΚαὶ ὅτι ῥητῶς καθεσθησόμενος ἐπὶ πῶλον ὄνου καὶ εἰσελευσόμενος εἰς τὰ\nἹεροσόλυμα προεπεφήτευτο, ἑτέρου προφήτου τοῦ Σοφονίου τας τῆς προφητείας\nλέξεις ἐροῦμεν. Εἰσὶ δὲ αὗται· „Χαῖρε σφόδρα, θύγατερ Σιών, κήρυσσε,\nθύγατερ Ἱερουσαλήμ· ἰδοὺ ὁ βασιλεύς σου ἔρχεται σοι πρᾶος, ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ\nὄνον καὶ πῶλον υἱὸν ὑποζυγίου“.\n\nὍταν δὲ τὰς λέξεις τῶν προφητῶν λεγομένας ὡς ἀπὸ προσώπου ἀκούητε,\nμὴ (??)π᾿ αὐτῶν τῶν ἐμπεπνευσμένων λέγεσθαι νομίσητε, ἀλλ᾿ ἀπὸ τοῦ κινοῦντος\nαὐτοὺς θείου λόγου. Ποτὲ μὲν γὰρ ὡς προαγγελτικῶς τὰ μέλλοντα γενήσεσθαι\nλέγει, ποτὲ δὲ ὡς ἀπὸ προσώπου τοῦ δεσπότου πάντων καὶ πατρὸς θεοῦ φθέγγεται,\nποτὲ δὲ ὡς ἀπὸ προσώπου τοῦ Χριστοῦ, ποτὲ δὲ ὡς ἀπὸ προσώπου λαῶν\nἀποκρινομένων τῷ κυρίῳ ἢ τῷ πατρὶ αὐτοῦ· ὁποῖον καὶ ἐπὶ τῶν παρ᾿ ὑμῖν\nσυγγραφέων ἰδεῖν ἔστιν, ἕνα μὲν τὸν τὰ πάντα συγγράφοντα ὄντα, πρόσωπα δὲ\nτὰ διαλεγόμενα παραφέροντα. Ὅπερ μὴ νοήσαντες οἱ ἔχοντες τὰς βίβλους\nτῶν προφητῶν Ἰουδαῖοι οὐκ ἐγνώρισαν οὐδὲ παραγενόμενον τὸν Χριστόν, ἀλλὰ\nκαὶ ἡμᾶς τοὺς λέγοντας παραγεγενῆσθαι αὐτὸν καί, ὡς προεκεκήρυκτο, ἀποδεικνύντας\nἐσταυρῶσθαι ὑπ᾿ αὐτῶν μισοῦσιν.\n\nἽνα δὲ καὶ τοῦτο ὑμῖν φανερὸν γένηται, ἀπὸ προσώπου τοῦ πατρὸς\n\nἐλέχθησαν διὰ Ἡσαΐου τοῦ προειρημένου προφήτου οἵδε οἱ λόγοι· „Ἔγνω\nβοῦς τὸν κτησάμενον καὶ ὄνος τὴν φάτνην τοῦ κυρίου αὐτοῦ, Ἰσραὴλ δέ με οὐκ\nἔγνω καὶ ὁ λαός μου οὐ συνῆκεν. Οὐαὶ ἔθνος ἁμαρτωλόν, λαὸς πλήρης\nἁμαρτιῶν. σπέρμα πονηρόν, υἱοὶ ἄνομοι· ἐγκατελίπετε τὸν κύριον“. Καὶ πάλιν\nἀλλαχοῦ, ὅταν λέγῃ ὁ αὐτὸς προφήτης ὁμοίως ἀπὸ προσώπου τοῦ πατρός·\n„Ποῖόν μοι οἶκον οἰκοδομήσετε; λέγει κύριος. Ὁ οὐρανός μοι θρόνος,\nκαὶ ἡ γῆ ὑποπόδιον τῶν ποδῶν μου“. Καὶ πάλιν ἀλλαχοῦ· „Τὰς νουμηνίας\nὑμῶν καὶ τὰ σάββατα μισεῖ ἡ ψυχή μου, καὶ μεγάλην ἡμέραν νηστείας καὶ\nἀργίαν οὐκ ἀνέχομαι· οὐδ᾿, ἂν ἔρχησθε ὀφθῆναί μοι, εἰσακούσομαι ὑμῶν.\nΠλήρεις αἵματος αἱ χεῖρες ὑμῶν. Κἂν φέρητε σεμίδαλιν, θυμίαμα, βδέλυγμά\nμοί ἐστι· στέαρ ἀρνῶν καὶ αἷμα ταύρων οὐ βούλομαι. Τὶς γὰρ ἐξεζήτησε\nταῦτα ἐκ τῶν χειρῶν ὑμῶν; Ἀλλὰ διάλυε πάντα σύνδεσμον ἀδικίας, διάσπα\nστραγγαλιὰς βιαίων συναλλαγμάτων, ἄστεγον καὶ γυμνὸν σκέπε, διάθρυπτε πεινῶντι\nτὸν ἄρτον σου“. Ὁποῖα μὲν οἶν ἐστι καὶ τὰ διδασκόμενα διὰ τῶν\nπροφητῶν ἀπὸ προσώπου τοῦ θεοῖ, νοεῖν δύνασθε.\n\nὍταν δὲ ἀπὸ προσώπου τοῦ Χριστοῦ λέγῃ τὸ προφητικὸν πνεῦμα,\nοὕτως φθέγγεται· „Ἐγὼ ἐξεπέτασα τὰς χεῖράς μου ἐπὶ λαὸν ἀπειθοῦντα καὶ\nἀντιλέγοντα, ἐπὶ τοὺς πορευομένους ἐν ὁδῷ οὐ καλῇ“. Καὶ πάλιν· „Τὸν\nνῶτόν μου τέθεικα εἰς μάστιγας καὶ τὰς σιαγόνας μου εἰς ῥαπίσματα, τὸ δὲ\nπρόσωπόν μου οὐκ ἀπέστρεψα ἀπὸ αἰσχύνης ἐμπτυσμάτων. Καὶ ὁ κύριος\nβοηθός μου ἐγένετο· διὰ τοῦτο οὐκ ἐνετράπην, ἀλλ᾿ ἔθηκα τὸ πρόσωπόν μου\nὡς στερεὰν πέτραν, καὶ ἔγνων, ὅτι οὐ μὴ αἰσχυνθῶ, ὅτι ἐγγίζει ὁ δικαιώσας με“.\nΚαὶ πάλιν ὅταν λέγῃ· „Αὐτοὶ ἔβαλον κλῆρον ἐπὶ τὸν ἱματισμόν μου, καὶ\nὤρυξάν μου πόδας καὶ χεῖρας. Ἐγὼ δὲ ἐκοιμήθην καὶ ὕπνωσα, καὶ ἀνέστην,\nὅτι κύριος ἀντελάβετό μου“. Καὶ πάλιν ὅταν λέγῃ· „Ἐλάλησαν ἐν\nχείλεσιν, ἐκίνησαν κεφαλὴν λέγοντες· Ῥυσάσθω ἑαυτόν“. Ἅτινα πάντα ὅτι\nγέγονεν ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων τῷ Χριστῷ, μαθεῖν δύνασθε. Σταυρωθέντος γὰρ\nαὐτοῦ ἐξέστρεφον τὰ χείλη καὶ ἐκίνουν τὰς κεφαλὰς λέγοντες· „Ὁ νεκροὺς\nἀνεγείρας ῥυσάσθω ἑαυτόν“.\n\nὍταν δὲ ὡς προφητεῦον τὰ μέλλοντα γίνεσθαι λαλῇ τὸ προφητικὸν\nπνεῦμα, οὕτως λέγει· „Ἐκ γὰρ Σιὼν ἐξελεύσεται νόμος καὶ λόγος κυρίου ἐξ\nἹερουσαλήμ, καὶ κρινεῖ ἀνὰ μέσον ἐθνῶν καὶ ἐλέγξει λαὸν πολύν· καὶ συγκόψουσι\nτὰς μαχαίρας αὐτῶν εἰς ἄροτρα καὶ τὰς ζιβύνας αὐτῶν εἰς δρέπανα, καὶ\nοὐ μὴ λήψονται ἔθνος ἐπὶ ἔθνος μάχαιραν καὶ οὐ μὴ μάθωσιν ἔτι πολεμεῖν“.\nΚαὶ ὅτι οὕτως γέγονε, πεισθῆναι δύνασθε. Ἀπὸ γὰρ Ἱερουσαλὴμ ἄνδρες\nδεκαδύο τὸν ἀριθμὸν ἐξῆλθον εἰς τὸν κόσμον, καὶ οὗτοι ἰδιῶται, λαλεῖν μὴ\nδυνάμενοι, διὰ δὲ θεοῦ δυνάμεως ἐμήνυσαν παντὶ γένει ἀνθρώπων ὡς ἀπεστάλησαν\nὑπὸ τοῦ Χριστοῦ διδάξαι πάντας τὸν τοῦ θεοῦ λόγον· καὶ οἱ πάλαι ἀλληλοφόνται\n\nοὐ μόνον οὐ πολεμοῦμεν τοὺς ἐχθρούς, ἀλλ᾿, ὑπὲρ τοῦ μηδὲ ψεύδεσθαι\nμηδ᾿ ἐξαπατῆσαι τοὺς ἐξετάζοντας, ἡδέως ὁμολογοῦντες τὸν Χριστὸν ἀποθνήσκομεν.\nΔυνατὸν γὰρ ἦν τὸ λεγόμενον\n\nἩ γλῶσσ᾿ ὀμώμοκεν, ἡ δὲ φρὴν ἀνώμοτος\nποιεῖν ἡμᾶς εἰς τοῦτο. Γελοῖον ἦν δὴ πρᾶγμα, ὑμῖν μὲν τοὺς συντιθεμένους\nκαὶ καταλεγομένους στρατιώτας καὶ πρὸ τῆς ἑαυτῶν ζωῆς καὶ γονέων καὶ πατρίδος\nκαὶ πάντων τῶν οἰκείων τὴν ὑμετέραν ἀσπάζεσθαι ὁμολογίαν, μηδὲν\nἄφθαρτον δυναμένων ὑμῶν αὐτοῖς παρασχεῖν, ἡμᾶς δέ, ἀφθαρσίας ἐρῶντας, μὴ\nπάνθ᾿ ὑπομεῖναι ὑπὲρ τοῦ τὰ ποθούμενα παρὰ τοῦ δυναμένου δοῦναι λαβεῖν.\n\nἈκούσατε δέ, πῶς καὶ περὶ τῶν κηρυξάντων τὴν διδαχὴν αὐτοῦ καὶ\nμηνυσάντων τὴν ἐπιφάνειαν προεῤῥέθη, τοῦ προειρημένου προφήτου καὶ βασιλέως\nοὕτως εἰπόντος διὰ τοῦ προφητικοῦ πνεύματος· „Ἡμέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται\nῥῆμα, καὶ νὺξ τῇ νυκτὶ ἀναγγέλλει γνῶσιν. Οὐκ εἰσὶ λαλιαὶ οὐδὲ λόγοι,\nὧν οὐχὶ ἀκούονται αἱ φωναὶ αἰτῶν. Εἰς πᾶσαν τὴν γῆν ἐξῆλθεν ὁ φθόγγος\nαὐτῶν καὶ εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης τὰ ῥήματα αἰτῶν. Ἐν τῷ ἡλίῳ\nἔθετο τὸ σκήνωμα αὐτοῦ, καὶ αὐτός, ὡς νυμφίος ἐκπορευόμενος ἐκ παστοῦ αἰτοῦ,\nἀγαλλιάσεται ὡς γίγας δραμεῖν ὁδόν“. Πρὸς τούτοις δὲ καὶ λόγων\nἑτέρων τῶν προφητευθέντων δι᾿ αἰτοῦ τοῦ Δαυῒδ καλῶς ἔχον καὶ οἰκείως ἐπιμνησθῆναι\nλελογίσμεθα, ἐξ ὧν μαθεῖν ὑμῖν πάρεστι, πῶς προτρέπεται ζῆν τοὺς\nἀνθρώπους τὸ προφητικὸν πνεῦμα, καὶ πῶς μηνύει τὴν γεγενημένην Ἡρώδου\nτοῖ βασιλέως Ἰουδαίων καὶ αἰτῶν Ἰουδαίων καὶ Πιλάτου τοῖ ὑμετέρου\nπαρ᾿ αὐτοῖς γενομένου ἐπιτρόπου σὺν τοῖς αὐτοῦ στρατιώταις κατὰ τοῦ Χριστοῦ\nσυνέλευσιν, καὶ ὅτι πιστεύεσθαι ἔμελλεν ὑπὸ τῶν ἐκ παντὸς γένους ἀνθρώπων,\nκαὶ ὅτι αὐτὸν υἱὸν καλεῖ ὁ θεὸς καὶ ὑποτάσσειν αὐτῷ πάντας ἐχθροὺς ἐπήγγελται,\nκαὶ πῶς οἱ δαίμονες, ὅσον ἐπ᾿ αἰτοῖς, τήν τε τοῦ πατρὸς πάντων καὶ δεσπότου\nθεοῦ καὶ τὴν αἰτοῦ τοῦ Χριστοῦ ἐξουσίαν φυγεῖν πειρῶνται, καὶ ὡς\nεἰς μετάνοιαν καλεῖ πάντας ὁ θεὸς πρὶν ἐλθεῖν τὴν ἡμέραν τῆς κρίσεως. Εἰρηνται\nδὲ οὕτως· „Μακάριος ἀνήρ, ὃς οὐκ ἐπορεύθη ἐν βουλῇ ἀσεβῶν καὶ ἐν\nὁδῷ ἁμαρτωλῶν οὐκ ἔστη καὶ ἐπὶ καθέδραν λοιμῶν οὐκ ἐκάθισεν, ἀλλ᾿\nἢ ἐν τῷ νόμῳ κυρίου τὸ θέλημα αὐτοῦ, καὶ ἐν τῷ νόμῳ αἰτοῦ μελετήσει\nἡμέρας καὶ νυκτός. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον τὸ πεφυτευμένον παρὰ τὰς\nδιεξόδους τῶν ὑδάτων, ὃ τὸν καρπὸν αὐτοῦ δώσει ἐν καιρῷ αἰτοῦ, καὶ τὸ\nφύλλον αὐτοῦ οὐκ ἀποῤῥυήσεται, καὶ πάντα ὅσα ἂν ποιῇ κατευοδωθήσεται.\nΟὐχ οὕτως οἱ ἀσεβεῖς, οὐχ οὕτως, ἀλλ᾿ ἤ ὡσεὶ χνοῦς, ὃν ἐκρίπτει ὁ ἄνεμος\nἀπο προσώπου τῆς γῆς· διὰ τοῦτο οὐκ ἀναστήσονται ἀσεβεῖς ἐν κρίσει οὐδὲ\nἁμαρτωλοὶ ἐν βουλῇ δικαίων, ὅτι γινώσκει κύριος ὁδὸν δικαίων, καὶ ὁδὸς ἀσεβῶν\n\nἀπολεῖται“. „Ινα τί ἐφρύαξαν ἔθνη. καὶ λαοὶ ἐμελέτησαν καινά;\n(??)αρέστησαν οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς, καὶ οἱ ἄρχοντες συνήχθησαν ἐπὶ τὸ αὐτὸ κατὰ\nτοῦ κυρίου καὶ κατὰ τοῦ Χριστοῦ αὐτοῦ, λέγοντες· Διαῤῥήξωμεν τοὺς δεσμοὺς\nαἰ τῶν καὶ ἀποῤῥίψωμεν ἀφ᾿ ἡμῶν τὸν ζυγὸν αὐτῶν. Ὁ κατοικῶν ἐν οὐρανοῖς\nἐκγελάσεται αὐτούς. καὶ ὁ κύριος ἐκμυκτηριεῖ αὐτούς· τότε λαλήσει πρὸς\nαὐτοὺς ἐν ὀργῇ αὑτοῦ, καὶ ἐν τῷ θυμῷ αὐτοῦ ταράξει αὐτούς. Ἐγὼ δὲ\nκατεστάθην βασιλεὺς ὑπ᾿ αὐτοῦ ἐπὶ Σιὼν ὄρος τὸ ἅγιον αὐτοῦ, διαγγέλλων τὸ\nπρόσταγμα κυρίου. Κύριος εἷπε πρός με· Υἱός μσυ εἶ σύ, ἐγὼ σήμερον\nγεγέννηκά σε. Αἴτησαι παρ᾿ ἐμοῦ, καὶ δώσω σοι ἔθνη κληρονομίαν σου,\nκαὶ τὴν κατάχεσίν σου τὰ πέρατα τῆς γῆς· ποιμανεῖς αὐτοὺς ἑν ῥάβδῳ σιδηρᾷ,\nὡς σκεύη κεραμέως συντρίψεις αὐτοὺς. Καὶ νῦν βασιλεῖς σύνετε, παιδεύθητε\nπάντες οἱ κρίνοντες τὴν γῆν. Δουλεύσατε τῷ κυρίῳ ἐν φόβῳ, καὶ\nἀγαλλιᾶσθε αὐτῷ ἐν τρ(??)μῳ. Δράξασθε παιδείας, μή ποτε ὀργισθῇ κύριος,\nκαὶ ἀπολεῖσθε ἐξ ὁδοῦ δικαίας, ὅταν ἐκκαυθῇ ἐν τάχει ὁ θυμὸς αὐτοῦ. Μακάριοι\nπάντες οἱ πεποιθότες ἐπ᾿ αὐτόν“.\n\nΚαὶ πάλιν δ᾿ ἄλλης προφητείας μηνύον τὸ προφητικὸν πνεῦμα δι᾿\nαὐτοῦ Δαυΐδ, ὅτι μετὰ τὸ σταυρωθῆναι βασιλεύσει ὁ Χριστ(??)ς, οὕτως εἶπεν·\n„Ἄισατε τῷ κυρίῳ πᾶσα ἡ γῆ, καὶ ἀναγγείλατε ἡμέραν ἐξ ἡμέρας τὸ σωτήριον\nαὐτοῦ· ὅτι μέγας κύριος καὶ αἰνετὸς σφόδρα, φοβερὸς ὑπὲρ πάντας τοὺς θεούς·\nὅτι πάντες οἱ θεοὶ τῶν ἐθνῶν εἴδωλα δαιμονίων εἰσίν, ὁ δὲ θεὸς τοὺς οὐρανοὺς\nἐποίησε. Δόξα καὶ αἶνος κατὰ πρόσωπον αὐτσῦ, καὶ ἰσχὺς καὶ καύχημα ἐν\nτόπῳ ἁγιάσματος αὐτοῦ· δότε τῷ κυρίῳ, τῷ πατρὶ τῶν αἰώνων, δόξην. Λάβετε\nχάριν καὶ εἰσέλθετε κατὰ πρόσωπον αὐτοῦ καὶ προσκυνήσατε ἐν αὐλαῖς ἁγίαις\nαὐτοῦ· φοβηθήτω ἀπὸ προσώπου αἰτοῦ πᾶσα ἡ γῆ καὶ κατορθωθήτω καὶ μὴ\nσαλευθήτω. Εὐφρανθήτωσαν ἐν τοῖς ἔθνεσιν· ὁ κύριος ἐβασίλευσεν“ ἀπο\nτοῦ ξύλου.\n\nὍταν δὲ τὸ προφητικὸν πνεῦμα τὰ μέλλοντα γίνεσθαι ὡς ἤδη γενόμενα\nλέγῃ, ὡς καὶ ἐν τοῖς προειρημένοις δοξάσαι ἐστίν, ὅπως ἀπολογίαν μὴ παράσχῃ\nτοῖς ἐντυγχάνουσιν, καὶ τοῦτο διασαφήσομεν. Τὰ πάντως ἐγνωσμένα γενησόμενα\nπρολέγει ὡς ἤδη γενόμενα· ὅτι δὲ οὕτως δεῖ ἐκδέχεσθαι, ἐνατενίσατε\nτῷ νοῒ τοῖς λεγομένοις. Δαυῒδ ἔτεσι χιλίοις καὶ πεντακοσίοις πρὶν ἢ Χριστὸν\nὄνθρωπον γενόμενον σταυρωθῆναι τὰ προειρημένα ἔφη, καὶ οὐδεὶς τῶν πρὸ\nἐκείνου γενομένων σταυρωθεὶς εὐφροσύνην παρέσχε τοῖς ἔθνεσιν, ἀλλ᾿ οὐδὲ τῶν\nμετ᾿ ἐκεῖνον. Ὁ καθ᾿ ἡμᾶς δὲ Ἰησοῦς Χριστὸς σταυρωθεὶς καὶ ἀποθανὼν\n\nἀνέστη, καὶ ἐβασίλευσεν ἀνελθὼν εἰς οὐρανόν, καὶ ἐπὶ τοῖς παρ᾿ αὐτοῦ διὰ τῶν\nἀποστόλων ἐν τοῖς πᾶσιν ἐθνεσι κηρυχθεῖσιν εὐφροσύνη ἐστὶ προσδοκώντων τὴν\nκατηγγελμένην ὑπ᾿ αὐτοῦ ἀφθαρσίαν.\n\nὍπως δὲ μή τινες ἐκ τῶν προλελεγμένων ὑφ᾿ ἡμῶν δοξάσωσι καθ᾿\nεἱμαρμένης ἀνάγκην φάσκειν ἡμᾶς τὰ γινόμενα γίνεσθαι, ἐκ τοῦ προειπεῖν\nπροεγνωσμένα, καὶ τοῦτο διαλύσομεν. Τὰς τιμωρίας καὶ τὰς κολάσεις καὶ\nτὰς ἀγαθὰς ἀμοιβὰς κατ᾿ ἀξίαν τῶν πράξεων ἑκάστου ἀποδίδοσθαι διὰ τῶν\nπροφητῶν μαθόντες καὶ ἀληθὲς ἀποφαινόμεθα· ἐπεὶ εἰ μὴ τοῦτό ἐστιν, ἀλλὰ\nκαθ᾿ εἱμαρμένην πάντα γίνεται, οὔτε τὸ ἐφ᾿ ἡμῖν ἐπτιν ὅλως· εἰ γὰρ εἵμαρται\nτόνδε τινὰ ἀγαθὸν εἶναι καὶ τόνδε φαῦλον, οὔθ᾿ οὗτος ἀπόδεκτος οὐδὲ ἐκεῖνος\nμεμπτέος. Καὶ αὖ εἰ μὴ προαιρέσει ἐλευθέρᾳ πρὸς τὸ φεύγειν τὰ αἰσχρὰ καὶ\nαἱρεῖσθαι τὰ καλὰ δύναμιν ἔχει τὸ ἀνθρώπειον γένος, ἀναίτιόν ἐστι τῶν ὁπωσδήποτε\nπραττομένων. Ἀλλ᾿ ὅτι ἐλευθέρᾳ προαιρέσει καὶ κατορθοῖ καὶ σφάλλεται,\nοὕτως ἀποδείκνυμεν. Τὸν αὐτὸν ἄνθρωπον τῶν ἐναντίων τὴν μετέλευσιν\nποιούμενον ὁρῶμεν. Εἰ δὲ εἵμαρτο ἢ φαῦλον ἢ σπουδαῖον εἶναι, οὐκ\nἄν ποτε τῶν ἐναντίων δεκτικὸς ἦν καὶ πλειοτάκις μετετίθετο· ἀλλ᾿ οὐδ᾿ οἱ μὲν\nἦσαν σπουδαῖοι, οἱ δὲ φαῦλοι, ἐπεὶ τὴν εἱμαρμένην αἰτίαν (ἀγαθῶν καὶ) φαύλων\nκαὶ ἐναντία ἑαυτῇ πράττουσαν ἀποφαινοίμεθα, ἢ ἐκεῖνο τὸ προειρημένον δόξαι\nἀληθὲς εἶναι, ὅτι οὐδέν ἐστιν ὀρετὴ οὐδὲ κακία, ἀλλὰ δόξῃ μόνον ἢ ἀγαθὰ ἢ\nκακὰ νομίζεται· ἥπερ, ὡς δείκνυσιν ὁ ἀληθὴς λόγος. μεγίστη ἀσέβεια καὶ\nἀδικία ἐστίν. Ἀλλ᾿ εἱμαρμένην φαμὲν ἀπαράβατον ταύτην εἶναι, τοῖς τὰ καλὰ\nἐκλεγομένοις τὰ ἄξια ἐπιτίμια, καὶ τοῖς ὁμοίως τὰ ἐναντία τὰ ἄξια ἐπίχειρα.\nΟὐ γὰρ ὥσπερ τὰ ἄλλα, οἷον δένδρα καὶ τετράποδα μηδὲν δυνάμενα προαιρέσει\nπράττειν, ἐποίησεν ὁ θεὸς τὸν ἄνθρωπον· οὐδὲ γὰρ ἦν ἄξιος ἀμοιβῆς ἢ\nἐπαίνου, οὐκ ἀφ᾿ ἑαυτοῦ ἑλόμενος τὸ ἀγαθόν, ἀλλὰ τοῦτο γενόμενος οὐδ᾿, εἰ\nκακὸς ὑπῆρχε, δικαίως κολάσεως ἐτύγχανεν, οὐκ ἀφ᾿ ἑαυτοῦ τοιοῦτος ὤν, ἀλλ᾿\nοὐδὲν δυνάμενος εἶναι ἕτερον παρ᾿ ὃ ἐγεγόνει.\n\nἘδίδαξε δὲ ἡμᾶς ταῦτα τὸ ἅγιον προφητικὸν πνεῦμα, διὰ Μωϋσέως\nφῆσαν τῷ πρώτῳ πλασθέντι ἀνθρώπῳ εἰρῆσθαι ὑπὸ τοῦ θεοῦ οὕτως· „Ἰδοὺ\nπρὸ προσώπου σου τὸ ἀγαθὸν καὶ τὸ κακόν, ἔκλεξαι τὸ ἀγαθόν“. Καὶ πάλιν\nδιὰ Ἡσαΐου, τοῦ ἑτέρου προφήτου, ὡς ἀπὸ προσώπου τοῦ πατρὸς τῶν ὅλων\nκαὶ δεσπότου θεοῦ εἰς τοῦτο λεχθῆναι οὕτως· „Λούσασθε, καθαροὶ γένεσθε,\nἀφέλετε τὰς πονηρίας ἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν, μάθετε καλὸν ποιεῖν, κρίνατε\nὀρφανῷ καὶ δικαιώσατε χήραν, καὶ δεῦτε καὶ διαλεχθῶμεν, λέγει κύριος· καὶ\nἐὰν ὦσιν αἱ ἁμαρτίαι ὑμῶν ὡς φοινικοῦν, ὡσεὶ ἔριον λευκανῶ, καὶ ἐὰν ὦσιν\n\nὡς κόκκινον, ὡς χιόνα λευκανῶ. Καὶ ἐὰν θέλητε καὶ εἰσακούσητέ μου, τὰ\nἀγαθὰ τῆς γῆς φάγεσθε, ἐὼν δὲ μὴ εἰσακούσητέ μου, μόχαιρα ὑμᾶς κατέδεται·\nτὸ γὰρ στόμα κυρίου ἐλάλησε ταῦτα“. Τὸ δὲ προειρημένον „Μάχαιρα ὑμᾶς\nκατέδεται“ οὐ λέγει διὰ μαχαιρῶν φονενθήσεσθαι τοὺς παρακούσαντας, ἀλλ᾿\nἡ μάχαιρα τοῦ θεοῖ ἐστι τὸ πῦρ. οὗ βορὰ γίνονται οἱ τὰ φαῦλα πράττειν αἱρούμενοι.\nΔιὰ τοῦτο λέγει· „Μάχαιρα ὑμᾶς κατέδεται· τὸ γὰρ στόμα κυρίου\nἐλάλησεν“. Εἰ δὲ καὶ περὶ τεμνούσης καὶ αὐτίκα ἀπαλλασσούσης μαχαίρας\nἔλεγεν, οὐκ ἂν εἶπε „Κατέδεται“. Ὥστε καὶ Πλάτων εἰπών. „Αἰτία ἑλομένου,\nθεὸς δ᾿ ἀναίτιος“ παρὰ Μωϋσέως τοῦ προφήτου λαβὼν εἶπε· πρεσβύτερος\nγὰρ Μωϋσῆς καὶ πάντων τῶν ἐν Ἕλλησι συγγραφέων. Καὶ πάντα.\nὅσα περὶ ἀθανασίας ψυχῆς ἢ τιμωριῶν τῶν μετὰ θάνατον ἢ θεωρίας οὐρανίων\nἢ τῶν ὁμοίων δογμάτων καὶ φιλόσοφοι καὶ ποιηταὶ ἔφασαν, παρὰ τῶν προφητῶν\nτὰς ἀφορμὰς λαβόντες καὶ νοῆσαι δεδύνηνται καὶ ἐξηγήσαντο. Ὅθεν\nπαρὰ πᾶσι σπέρματα ἀληθείας δοκεῖ εἶναι· ἐλέγχονται δὲ μὴ ἀκριβῶς νοήσαντες.\nὅταν ἐναντία αὐτοὶ ἑαυτοῖς λέγωσιν. Ὥστε ὅ φαμεν, πεπροφητεῦσθαι τὰ\nμέλλοντα γίνεσθαι, οὐ διὰ τὸ εἱμαρμένης ἀνάγκῃ πράττεσθαι λέγομεν· ἀλλὰ\nπρογνώστου τοῦ θεοῦ ὄντος τῶν μελλόντων ὑπὸ πάντων ἀνθρώπων πραχθήσεσθαι,\nκαὶ δόγματος ὄντος παρ᾿ αὐτόν κατ᾿ ἀξίαν τῶν πράξεων ἕκαστον ἀμείψεσθαι\nμέλλοντα τῶν ἀνθρώπων. καὶ τὰ παρ᾿ αὐτοῦ κατ᾿ ἀξίαν τῶν πραττομένων\nἀπαντήσεσθαι διὰ τοῦ προφητικοῦ πνεύματος προλέγει, εἰς ἐπίστασιν καὶ\nἀνάμνησιν ἀεὶ ἄγων τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος, δεικνύς, ὅτι καὶ μέλον ἐστιν αὐτῷ\nκαὶ προνοεῖται αἰτῶν. Κατ᾿ ἐνέργειαν δὲ τῶν φαύλων δαιμόνων θάνατος\nὡρίσθη κατὰ τῶν τὰς Ὑστάσπου ἢ Σιβύλλης ἢ τῶν προφητῶν βίβλους ἀναγινωσκόντων,\nὅπως διὰ τοῖ φόβου ἀποστρέψωσιν ἐντυγχάνοντας τοὺς ἀνθρώπους\nτῶν καλῶν γνῶσιν λαβεῖν, αἰτοῖς δὲ δουλεύοντας κατέχωσιν· ὅπερ εἰς τέλος\nοὐκ ἴσχυσαν πρᾶξαι. Ἀφόβως μὲν γὰρ οὐ μόνον ἐντυγχάνομεν αὐταῖς, ἀλλὰ\nκαὶ ὑμῖν, ὡς ὁρᾶτε, εἰς ἐπίσκεψιν φέρομεν, ἐπιστάμενοι πᾶσιν εὐάρεστα φανήσεσθαι·\nκἂν ὀλίγους δὲ πείσωμεν, τὰ μέγιστα κερδήσαντες ἐσόμεθα· ὡς γεωργοὶ\nγὰρ ἀγαθοὶ παρὰ τοῖ δεσπόζοντος τὴν ἀμοιβὴν ἕξομεν.\n\nὍτι δὲ ἀγαγεῖν τὸν Χριστὸν εἰς τὸν οἰρανὸν ὁ πατὴρ τῶν πάντων θεὸς\nμετὰ τὸ ἀναστῆσαι ἐκ νεκρῶν αὐτὸν ἔμελλε, καὶ κατέχειν, ἕως ἂν πατάξῃ τοὺς\nἐχθραίνοντας αὐτῷ δαίμονας, καὶ συντελεσθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν προεγνωσμένων\nαὐτῷ ἀγαθῶν γινομένων καὶ ἐναρέτων, δι᾿ οὓς καὶ μηδέπω τὴν ἐκπύρωσιν\nπεποίηται, ἐπακούσατε τῶν εἰρημένων διὰ Δαυῒδ τοῖ προφήτου. Ἔστι δὲ\nταῦτα· „Εἶπεν ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου· Κάθου ἐκ δεξιῶν μου, ἕως ἂν θῶ\n\nτοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου. Ράβδον δυνάμεως ἐξαποστελεῖ\nσοι κύριος ἐξ Ἱερουσαλήμ· καὶ κατακυρίευε ἐν μέσῳ τῶν ἐχθρῶν σου. Μετὰ\nσοῦ ἡ ἀρχὴ ἐν ἡμέρᾳ τῆς δυνόμεώς σου ἐν ταῖς λαμπρότησι τῶν ἁγίων σου·\nἐκ γαστρὸς πρὸ ἑωσφόρου ἐγέννησά σε“. Τὸ οἶν εἰρημένον „Ῥάβδον δυνάμεως\nἐξαποστελεῖ σοι ἐξ Ἱερουσαλήμ“ προαγγελτικὸν τοῦ λόγου τοῦ ἰσχυροῦ,\nὃν ἀπὸ Ἱερσυσαλὴμ οἱ ἀπόστολοι αἰτοῖ ἐξελθόντες πανταχοῦ ἐκήρυξαν, καί,\nκαίπερ θανάτου ὁρισθέντος κατὰ τῶν διδασκόντων ἢ ὅλως ὁμολογούντων τὸ\nὄνομα τοῦ Χριστοῦ, ἡμεῖς πανταχοῦ καὶ ἀσπαζόμεθα καὶ διδάσκομεν. Εἰ δὲ\nκαὶ ὑμεῖς ὡς ἐχθροὶ ἐντεύξεσθε τοῖσδε τοῖς λόγοις, οὐ πλέον τι δύνασθε, ὡς\nπροέφημεν, τοῖ φονεύειν· ὅπερ ἡμῖν μὲν οὐδεμίαν βλάβην φέρει, ὑμῖν δὲ καὶ\nπᾶσι τοῖς ἀδίκως ἐχθραίνουσι καὶ μὴ μετατιθεμένοις κόλασιν διὰ πυρὸς αἰωνίαν\nἐργάζεται.\n\nἽνα δὲ μή τινες ἀλογισταίνοντες εἰς ἀποτροπὴν τῶν δεδιδαγμένων ὑφ᾿\nἡμῶν εἴπωσι πρὸ ἐτῶν ἑκατὸν πεκτήκοντα γεγεννῆσθαι τὸν Χριστὸν λέγειν\nἡμᾶς ἐπὶ Κυρηνίου, δεδιδαχέναι δὲ ἅ φαμεν διδάξαι αὐτὸν ὕστερον χρόνοις ἐπὶ\nΠοντίου Πιλάτου, καὶ ἐπικαλῶσιν ὡς ἀνευθύνων ὄντων τῶν προγεγενημένων\nπάντων ἀνθρώπων, φθάσαντες τὴν ἀπορίαν λυσόμεθα. Τὸν Χριστὸν πρωτότοκον\nτοῦ θεοῦ εἶναι ἐδιδάχθημεν καὶ προεμηνύσαμεν λόγον ὄντα, οἷ πᾶν\nγένος ἀνθρώπων μετέσχε. Καὶ οἱ μετὰ λόγου βιώσαντες Χριστιανοί εἰσι, κἂν\nἄθεοι ἐνομίσθησαν, οἷον ἐν Ἕλλησι μὲν Σωκράτης καὶ Ἡράκλειτος καὶ οἱ\nὅμοιοι αὐτοῖς, ἐν βαρβάροις δὲ Αβραὰμ καὶ Ἀνανίας καὶ Ἀζαρίας καὶ Μισαὴλ καὶ\nἩλίας καὶ ἄλλοι πολλοί, ὧν τὰς πράξεις ἢ τὰ ὀνόματα καταλέγειν μακρὸν εἶναι ἐπιστάμενοι\nτανῦν παραιτούμεθα. Ὥστε καὶ οἱ προγενόμενοι ἄνευ λόγου βιάσαντες\nἄχρηστοι καὶ ἐχθροὶ τῷ Χριστῷ ἦσαν καὶ φονεῖς τῶν μετὰ λόγου βιούντων·\nοἱ δὲ μετὰ λόγου βιώσαντες καὶ βιοῦντες Χριστιανοὶ καὶ ἄφοβοι καὶ ἀτάραχοι\nὑπάρχσυσι. Δι᾿ ἣν αἰτίαν διὰ δυνάμεως τοῦ λόγου κατὰ τὴν τοῦ πατρὸς\nπάντων καὶ δεσπότου θεοῖ βουλὴν διὰ παρθένου ἄνθρωπος ἀπεκυήθη καὶ\nἸησοῦς ἐπωνομάσθη, καὶ σταυρωθεὶς καὶ ἀποθανὼν ἀνέστη καὶ ἀνελήλυθεν εἰς\nοὐρανὸν, ἐκ τῶν διὰ τοσούτων εἰρημένων ὁ νουνεχὴς καταλαβεῖν δυνήσεται.\nἩμεῖς δέ, οὐκ ἀναγκαίου ὄντος τανῦν τοῖ περὶ τῆς ἀποδείξεως τούτου λόγου,\nἐπὶ τὰς ἐπειγούσας ἀποδείξεις πρὸς τὸ παρὸν χωρήσομεν.\n\nὍτι οἶν καὶ ἐκπορθηθήσεσθαι ἡ γῆ Ἰουδαίων ἔμελλεν, ἀκούσατε τῶν\nεἰρημένων ὑπὸ τοῦ προφητικοῦ πνεύματος· εἴρηνται δὲ οἱ λόγοι ὡς ἀπὸ προσώπου\nλαῶν θαυμαζόντων τὰ γεγενημένα. Εἰσὶ δὲ οἵδε· „Ἐγενήθη ἔρημος\nΣιών, ὡς ἔρημος ἐγενήθη Ἱερουσαλήμ, εἰς κατάραν ὁ οἶκος, τὸ ἅγιον ἡμῶν\n\nκαὶ ἡ δόξα, ἣν εὐλόγησαν οἱ πατέρες ἡμῶν, ἐγενήθη πυρίκαυστος, καὶ πάντα\nτὰ ἔνδοξα αὐτῆς συνέπεσε. Καὶ ἐπὶ τούτοις ἀνέσχου καὶ ἐσιώπησας καὶ ἐταπείνωσας\nἡμᾶς σφόδρα“. Καὶ ὅτι ἠρήμωτο Ἱερουσαλήμ, ὡς προείρητο\nγεγενῆσθαι, πεπεισμένοι ἐστέ. Εἴρηται δὲ καὶ περὶ τῆς ἐρημώσεως αὐτῆς,\nκαὶ περὶ τοῖ μὴ ἐπιτραπήσεσθαι μηδένα αὐτῶν οἰκεῖν, διὰ Ἡσαΐου τοῦ προφήτου\nοὕτως· „Ἡ γῆ αὐτῶν ἔρημος, ἔμπροσθεν αὐτῶν οἱ ἐχθροὶ αὐτῶν αὐτὴν\nφάγονται, καὶ οὐκ ἔσται ἐξ αὐτῶν ὁ κατοικῶν ἐν αὐτῇ“. Ὅτι δὲ φυλάσσεται\nὑφ᾿ ὑμῶν ὅπως μηδεὶς ἐν αἰτῇ γένηται, καὶ θάνατος κατὰ τοῖ καταλαμβανομένου\nἸουδαίου εἰσιόντος ὥρισται, ἀκριβῶς ἐπίστασθε.\n\nὍτι δὲ καὶ θεραπεύσειν πάσας νόσους καὶ νεκροὺς ἀνεγερεῖν ὁ ἡμέτερος\nΧριστὸς προεφητεύθη, ἀκούσατε τῶν λελεγμένων. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Τῇ\nπαρουσίᾳ αὐτοῦ ἁλεῖται χωλὸς ὡς ἔλαφος, καὶ τρανὴ ἔσται γλῶσσα μογιλάλων·\nτυφλοὶ ἀναβλέψουσι καὶ λεπροὶ καθαρισθήσονται καὶ νεκροὶ ἀναστήσονται καὶ\nπεριπατήσουσιν“. Ὅτι δὲ ταῦτα ἐποίησεν, ἐκ τῶν ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου\nγενομένων ἄκτων μαθεῖν δύνασθε. Πῶς τε προμεμήνυται ὑπὸ τοῦ προφητικοῦ\nπνεύματος ἀναιρεθησόμενος ἅμα τοῖς ἐπ᾿ αὐτὸν ἐλπίζουσιν ἀνθρώποις,\nἀκούσατε τῶν λεχθέντων διὰ Ἡσαΐου. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Ἴδε ὡς ὁ δίκαιος\nἀπώλετο, καὶ οὐδεὶς ἐκδέχεται τῇ καρδίᾳ· καὶ ἄνδρες δίκαιοι αἴρονται, καὶ\nοὐδεὶς κατανοεῖ. Ἀπὸ προσώπου ἀδικίας ᾖρται ὁ δίκαιος καὶ ἔσται ἐν εἰρήνῃ·\nἡ ταφὴ αὐτοῦ ἦρται ἐκ τοῦ μέσου“.\n\nΚαὶ πάλιν πῶς δι᾿ αὐτοῦ Ἡσαΐου λέλεκται, ὅτι οἱ οὐ προσδοκήσαντες\nαὐτὸν λαοὶ τῶν ἐθνῶν προσκυνήσουσιν αὐτόν, οἱ δὲ ἀεὶ προσδοκῶντες Ἰουδαῖοι\nἀγνοήσουσι παραγενόμενον αὐτόν· ἐλέχθησαν δὲ οἱ λόγοι ὡς ἀπὸ προσώπου\nαὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ. Εἰσὶ δὲ οὗτοι· „Ἐμφανὴς ἐγενήθην τοῖς ἐμὲ μὴ ἐπερωτῶσιν,\nεὑρέθην τοῖς ἐμὲ μὴ ζητοῦσιν· εἶπον· Ἰδού εἰμι ἔθνει, οἳ οὐκ ἐκάλεσαν\nτὸ ὄνομά μου. Ἐξεπέτασα τὰς χεῖράς μου ἐπὶ λαὸν ἀπειθοῦντα καὶ ἀντιλέγοντα,\nἐπὶ τοὺς πορευομένους ἐν ὁδῷ οὐ καλῇ, ἀλλ᾿ ὀπίσω τῶν ἁμαρτιῶν\nαὐτῶν. Ὁ λαὸς ὁ παροξύνων ἐναντίον μου“. Ἰουδαῖοι γάρ, ἔχοντες τὰς\nπροφητείας καὶ ἀεὶ προσδοκήσαντες τὸν Χριστόν, παραγενόμενον ἠγνόησαν, οὐ\nμόνον δέ, ἀλλὰ καὶ παρεχρήσαντο· οἱ δὲ ἀπὸ τῶν ἐθνῶν μηδέποτε μηδὲν ἀκούσαντες\nπερὶ τοῖ Χριστοῦ, μέχρις οὖ οἱ ἀπὸ Ἱερουσαλὴμ ἐξελθόντες ἀπόστολοι\nαὐτοῦ ἐμήνυσαν τὰ περὶ αὐτοῦ καὶ τὰς προφητείας παρέδωκαν, πληρωθέντες\nχαρᾶς καὶ πίστεως τοῖς εἰδώλοις ἀπετάξαντο καὶ τῷ ἀγεννήτῳ θεῷ διὰ τοῦ\nΧριστοῦ ἑαυτοὺς ἀνέθηκαν. Ὅτι δὲ προεγινώσκετο τὰ δύσφημα ταῦτα λεχθησόμενα\nκατὰ τῶν τὸν Χριστὸν ὁμολογούντων, καὶ ὡς εἶεν τάλανες οἱ δυσφημοῦντες\n\nαὐτὸν καὶ τὰ παλαιὰ ἔθη καλὸν εἶναι τηρεῖν λέγοντες, ἀκούσατε τῶν\nβραχυεπῶς εἰρημένων διὰ Ἡσαῒου. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Οὐαὶ τοῖς λέγουσι τὸ\nγλυκὺ πικρὸν καὶ τὸ πικρὸν γλυκύ“.\n\nὍτι δὲ καὶ ὑπὲρ ἡμῶν γενόμενος ἄνθρωπος παθεῖν καὶ ἀτιμασθῆναι\nὑπέμεινε καὶ πάλιν μετὰ δόξης παραγενήσεται, ἀκούσατε τῶν εἰρημένων εἰς\nτοῦτο προφητειῶν. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Ἀνθ᾿ ὧν παρέδωκαν εἰς θάνατον τὴν\nψυχὴν αὐτοῦ, καὶ μετὰ τῶν ἀνόμων ἐλογίσθη, αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν εἴληφε\nκαί τοῖς ἀνόμοις ἐξιλάσεται. Ἴδε γὰρ συνήσει ὁ παῖς μου, καὶ ὑψωθήσεται\nκαὶ δοξασθήσεται σφόδρα. Ὃν τρόπον ἐκστήσονται πολλοὶ ἐπὶ σέ, οὕτως\nἀδοξήσει ἀπὸ ἀνθρώπων τὸ εἶδός σου καὶ ἡ δόξα σου ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων,\nοὕτως θαυμάσονται ἔθνη πολλά, καὶ συνέξουσι βασιλεῖς τὸ στόμα αἰτῶν· ὅτι\nοἷς οὐκ ἀνηγγέλη περὶ αὐτοῦ ὄψονται, καὶ οἳ οὐκ ἀκηκόασι συνήσουσι. Κύριε,\nτίς ἐπίστευσε τῇ ἀκοῇ ἡμῶν; καὶ ὁ βραχίων κυρίου τίνι ἀπεκαλύφθη; Ἀνηγγείλαμεν\nἐνώπιον αὐτοῦ ὡς παιδίον, ὡς ῥίζα ἐν γῇ διψώσῃ. Οὐκ ἔστιν εἶδος\nαὐτῷ οὐδὲ δέξα· καὶ εἴδομεν αὐτόν, καὶ οὐκ εἶχεν εἶδος οὐδὲ κάλλος, ἀλλὰ τὸ\nεἶδος αὐτοῦ ἄτιμον καὶ ἐκλεῖπον παρὰ τοὺς ἀνθρώπους. Ἄνθρωπος ἐν πληγῇ\nὢν καὶ εἰδὼς φέρειν μαλακίαν, ὅτι ἀπέστραπται τὸ πρόσωπον αὐτοῦ, ἠτιμάσθη\nκαὶ οὐκ ἐλογίσθη. Οὗτος τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν φέρει καὶ περὶ ἡμῶν ὀδυνᾶται,\nκαὶ ἡμεῖς ἐλογισάμεθα αὐτὸν εἶναι ἐν πόνῳ καὶ ἐν πληγῇ καὶ ἐν κακώσει.\nΑὐτὸς δὲ ἐτραυματίσθη διὰ τὰς ἀνομίας ἡμῶν καὶ μεμαλάκισται διὰ τὰς\nἁμαρτίας ἡμῶν· παιδεία εἰρήνης ἐπ᾿ αὐτόν, τῷ μώλωπι αἰτοῦ ἡμεῖς ἰάθημεν.\nΠάντες ὡς πρόβατα ἐπλανήθημεν, ἄνθρωπος τῇ ὁδῷ αὐτοῦ ἐπλανήθη· καὶ\nπαρέδωκεν αὐτὸν ταῖς ἁμαρτίας ἡμῶν, καὶ αὐτὸς διὰ τὸ κεκακῶσθαι οὐκ\nἀνοίγει τὸ στόμα αὐτοῦ. Ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη, καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον\nτοῦ κείροντος αὐτὸν ἄφωνος, οὕτως οὐκ ἀνοίγει τὸ στόμα αὐτοῦ. Ἐν\nτῇ ταπεινώσει αὐτοῦ ἡ κρίσις αὐτοῦ ἤρθη“. Μετὰ οἶν τὸ σταυρωθῆναι αὐτὸν\nκαὶ οἱ γνώριμοι αὐτοῦ πάντες ἀπέστησαν, ἀρνησάμενοι αὐτόν· ὕστερον δέ, ἐκ\nνεκρῶν ἀναστάντος καὶ ὀφθέντος αὐτοῖς καὶ ταῖς προφητείαις ἐντυχεῖν, ἐν αἷς\nπάντα ταῦτα προείρητο γενησόμενα, διδάξαντος, καὶ εἰς οὐρανὸν ἀνερχόμενον\nἰδόντες καὶ πιστεύσαντες καὶ δύναμιν ἐκεῖθεν αἰτοῖς πεμφθεῖσαν παρ᾿ αὐτοῦ\nλαβόντες καὶ εἰς πᾶν γένος ἀνθρώπων ἐλθόντες, ταῦτα ἐδίδαξαν καὶ ἀπόστολοι\nπροσηγορεύθησαν.\n\nἽνα δὲ μηνύσῃ ἡμῖν τὸ προφητικὸν πνεῦμα, ὅτι ὁ ταῦτα πάσχων\nἀνεκδιήγητον ἔχει τὸ γένος καὶ βασιλεύει τῶν ἐχθρῶν, ἔφη οὕτως· „Τὴν\nγενεὰν αἰτοῦ τίς διηγήσεται; Ὅτι αἴρεται ἀπὸ τῆς γῆς ἡ ζωὴ αἰτοῦ, ἀπὸ τῶν\nἀνομιῶν αὐτῶν ἥκει εἰς θάνατον. Καὶ δώσω τοὺς πονηροὺς ἀντὶ τῆς ταφῆς\nαὐτοῦ καὶ τοὺς πλουσίους ἀντὶ τοῦ θανάτου αὐτοῦ, ὅτι ἀνομίαν οὐκ ἐποίησεν\n\nοὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ· καὶ κύριος βούλεται καθαρίσαι αὐτὸν\nτῆς πληγῆς. Ἐὰν δῶτε περὶ ἁμαρτίας, ἡ ψυχὴ ὑμῶν ὄψεται σπέρμα μακρόβιον.\nΚαὶ βούλεται κύριος ἀφελεῖν ἀπὸ πόνου τὴν ψυχὴν αὐτοῦ, δεῖξαι\nαὐτῷ φῶς καὶ πλάσαι τῇ συνέσει, δικαιῶσαι δίκαιον εὖ δουλεύοντα πολλοῖς, καὶ\nτὰς ἁμαρτίας ἡμῶν αὐτὸς ἀνοίσει. Διὰ τοῦτο αὐτὸς κληρονομήσει πολλοὺς\nκαὶ τῶν ἰσχυρῶν μεριεῖ σκύλα, ἀνθ᾿ ὧν παρεδόθη εἰς θάνατον ἡ ψυχὴ αἰτοῦ,\nκαὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη, καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκε καὶ διὰ τὰς\nἀνομίας αὐτῶν αὐτὸς παρεδόθη“. Ὡς δὲ καὶ εἰς τὸν οὐρανὸν ἔμελλεν ἀνιέναι;\nκαθὼς προεφητεύθη, ἀκούσατε. Ἐλέχθη δὲ οὕτως· „Ἄρατε πύλας οὐρανῶν,\nἀνοίχθητε, ἵνα εἰσέλθῃ ὁ βασιλεὺς τῆς δόξης. Τίς ἐστιν οὗτος ὁ βασιλεὺς τῆς\nδόξης; Κύριος κραταιὸς καὶ κύριος δυνατός“. Ὡς δὲ καὶ ἐξ οὐρανῶν\nπαραγίνεσθαι μετὰ δόξης μέλλει, ἀκούσατε καὶ τῶν εἰρημένων εἰς τοῦτο διὰ\nἹερεμίου τοῦ προφήτου. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Ἰδοὺ ὡς υἱὸς ἀνθρώπου ἔρχεται\nἐπάνω τῶν νεφελῶν τοῖ οὐρανοῦ, καὶ οἱ ἄγγελοι αὐτοῦ σὺν αὐτῷ“.\n\nἘπειδὴ τοίνυν τὰ γενόμενα ἤδη πάντα ἀπεδείκνυμεν πρὶν ἢ γενέσθαι\nπροκεκηρύχθαι διὰ τῶν προφητῶν, ἀνάγκη καὶ περὶ τῶν ὁμοίως προφητευθέντων,\nμελλόντων δὲ γίνεσθαι, πίστιν ἔχειν ὡς πάντως γενησομένων. Ὃν\nγὰρ τρόπον τὰ ἤδη γενόμενα προκεκηρυγμένα καὶ ἀγνοούμενα ἀπέβη, τὸν αὐτὸν\nτρόπον καὶ τὰ λείποντα, κἂν ἀγνοῆται καὶ ἀπιστῆται, ἀποβήσονται. Δύο γὰρ\nαὐτοῦ παρουσίας προεκήρυξαν οἱ προφῆται· μίαν μέν, τὴν ἤδη γενομένην, ὡς\nἀτίμου καὶ παθητοῦ ἀνθρώπου, τὴν δὲ δευτέραν, ὅταν μετὰ δόξης ἐξ οὐρανῶν\nμετὰ τῆς ἀγγελικῆς αὐτοῦ στρατιᾶς παραγενήσεσθαι κεκήρυκται, ὅτε καὶ τὰ σώματα\nἀνεγερεῖ πάντων τῶν γενομένων ἀνθρώπων, καὶ τῶν μὲν ἀξίων ἐνδύσει\nἀφθαρσίαν, τῶν δὲ ἀδίκων ἐν αἰσθήσει αἰωνίᾳ μετὰ τῶν φαύλων δαιμόνων εἰς\nτὸ αἰώνιον πῦρ πέμψει. Ὡς δὲ καὶ ταῦτα προείρηται γενησόμενα, δηλώσομεν.\nἘῤῥέθη δὲ διὰ Ἰεζεκιὴλ τοῦ προφήτου οὕτως· (??)Συναχθήσεται ἁρμονία πρὸς\nἁρμονίαν καὶ ὀστέον πρὸς ὀστέον, καὶ σάρκες ἀναφυήσονται. Καὶ πᾶν γόνυ\nκάμψει τῷ κυρίῳ, καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται αὐτῷ“. Ἐν οἵᾳ δὲ αἰσθήσει\nκαὶ κολάσει γενέσθαι μέλλουσιν οἱ ἄδικοι, ἀκούσατε τῶν ὁμοίως εἰς τοῦτο\nεἰρημένων. Ἔστι δὲ ταῦτα· „Ὁ σκώληξ αὐτῶν οὐ παυθήσεται, καὶ τὸ πῦρ\nαὐτῶν οὐ σβεσθήσεται“. Καὶ τότε μετανοήσουσιν, ὅτε οὐδὲν ὠφελήσουσι.\nΗοῖα δὲ μέλλουσιν οἱ λαοὶ τῶν Ἰουδαίων λέγειν καὶ ποιεῖν, ὅταν ἴδωσιν\nαὐτὸν ἐν δόξῃ παραγενόμενον, διὰ Ζαχαρίσυ τοῦ προφήτου προφητευθέντα\nἐλέχθη οὕτως· „Ἐντελοῦμαι τοῖς τέσσαρσιν ἀνέμοις συνάξαι τὰ ἐσκορπισμένα\nτέκνα, ἐντελοῦμαι τῷ βοῤῥᾷ φέρειν, καὶ τῷ νότῳ μὴ προσκόπτειν. Καὶ τότε\nἐν Ἱερουσαλὴμ κοπετὸς μέγας, οὐ κοπετὸς στομάτων ἢ χειλέων, ἀλλὰ κοπετὸς\nκαρδίας, καὶ οὐ μὴ σχίσωσιν αὐτῶν τὰ ἱμάτια, ἀλλὰ τὰς διανοίας. Κόψονται\n\nφυλὴ πρὸς φυλήν, καὶ τότε ὄψονται εἰς ὃν ἐξεκέντησαν, καὶ ἐροῦσι· Τί, κύριε,\nἐπλάνησας ἡμᾶς ἀπὸ τῆς ὁδοῦ σου; Ἡ δόξα, ἣν εὐλόγησαν οἱ πατέρες ἡμῶν,\nἐγενήθη ἡμῖν εἰς ὄνειδος“.\n\nΠολλὰς μὲν οὖν καὶ ἑτέρας προφητείας ἔχοντες εἰπεῖν ἐπαυσάμεθα,\nαἰ τάρκεις καὶ ταύτας εἰς πεισμονὴν τοῖς τὰ ἀκουστικὰ καὶ νοερὰ ὦτα ἔχουσιν\nεἶναι λογισάμενοι, καὶ νοεῖν δύνασθαι αἰ τοὺς ἡγούμενοι, ὅτι οὐχ ὁμοίως τοῖς\nμυθοποιηθεῖσι περὶ τῶν νομισθέντων υἱῶν τοῖ Διὸς καὶ ἡμεῖς μόνον λέγομεν,\nἀλλ᾿ οὐκ ἀποδεῖξαι ἔχομεν. Τίνι γὸρ ἂν λόγῳ ἀνθρώπῳ σταυρωθέντι ἐπειθόμεθα,\nἵ τι πρωτότοκος τῷ ἀγεννήτῳ θεῷ ἐστι καὶ αὐτὸς τὴν κρίσιν τοῦ παντὸς\nἀνθρωπείου γένους ποιήσεται, εἰ μὴ μαρτύρια πρὶν ἢ ἐλθεῖν αὐτὸν ἄνθρωπον\nγενόμενον κεκηρυγμένα περὶ αὐτοῦ εὕρομεν καὶ οὕτως γενόμενα ἑωρῶμεν,\nγῆς μὲν Ἰουδαίων ἐρήμωσιν, καὶ τοὺς ἀπὸ παντὸς ἔθνους ἀνθρώπων διὰ τῆς\nπαρὰ τῶν ἀποστόλων αὐτοῦ διδαχῆς πεισθέντας καὶ παραιτησαμένους τὰ παλαιά,\nἐν οἷς πλανώμενοι ἀνεστράφησαν, ἔθη, ἑαυτοὺς ἡμᾶς ὁρῶντες, πλείονάς τε καὶ\nἀληθεστέρους τοὺς ἐξ ἐθνῶν τῶν ἀπὸ Ἰουδαίων καὶ Σαμαρέων Χριστιανοὺς\nεἰδότες; Τὰ μὲν γὰρ ἄλλα πάντα γένη ἀνθρώπεια ὑπὸ τοῦ προφητικοῦ πνεύματος\nκαλεῖται ἔθνη, τὸ δὲ ἰουδαϊκὸν καὶ σαμαρειτικὸν φῦλον Ἰσραὴλ καὶ οἶκος\nἸακὼβ κέκληνται. Ὡς δὲ προεφητεύθη, ὅτι πλείονες οἱ ἀπὸ τῶν ἐθνῶν πιστεύοντες\nτῶν ἀπὸ Ἰουδαίων καὶ Σαμαρέων, τὰ προφητευθέντα ἀπαγγελοῦμεν.\nἘλέχθη δὲ οὕτως· Εὐφράνθητι στεῖρα ἡ οὐ τίκτουσα. ῥῆξον καὶ βόησον ἡ\nοὐκ ὠδίνουσα, ὅτι πολλὰ τὰ τέκνα τῆς ἐρήμου μᾶλλον ἢ τῆς ἐχούσης τὸν ἄνδρα“.\nἜρημα γὰρ ἦν πάντα τὰ ἔθνη ἀληθινοῦ θεοῦ, χειρῶν ἔργοις λατρεύοντα·\nἸουδαῖοι δὲ καὶ Σαμαρεῖς, ἔχοντες τὸν παρὰ τοῦ θεοῦ λόγον διὰ τῶν προφητῶν\nπαραδοθέντα αὐτοῖς καὶ ἀεὶ προσδοκήσαντες τὸν Χριστόν, παραγενόμενον ἠγνόησαν,\nπλὴν ὀλίγων τινῶν, οὓς προεῖπε τὸ ἅγιον προφητικὸν πνεῦμα διὰ Ἡσαΐου\nσωθήσεσθαι. Εἶπε δὲ ὡς ἀπὸ προσώπου αὐτῶν· Εἰ μὴ κύριος ἐγκατέλιπεν\nἡμῖν σπέρμα, ὡς Σόδομα καὶ Γόμοῤῥα ἂν ἐγενήθημεν“. Σόδομα γὰρ\nκαὶ Γόμοῤῥα πόλεις τινὲς ἀσεβῶν ἀνδρῶν. ἱστοροῦνται ὑπὸ Μωϋσέως γενόμεναι,\nἃς πυρὶ καὶ θείῳ καύσας ὁ θεὸς κατέστρεψε, μηδενὸς τῶν ἐν αὐταῖς σωθέντος\nπλὴν ἀλλοεθνοῦς τινος Χαλδαίου τὸ γένος, ᾧ ὄνομα Λώτ· σὺν ᾧ καὶ θυγατέρες\nδιεσώθησαν. Καὶ τὴν πᾶσαν αὐτῶν χώραν ἔρημον καὶ κεκαυμένην οὖσαν\nκαὶ ἄγονον μένουσαν οἱ βουλόμενοι ὁρᾶν ἔχουσιν. Ὡς δὲ καὶ ἀληθέστεροι\nοἱ ἀπὸ τῶν ἐθνῶν καὶ πιστότεροι προεγινώσκοντο, ἀπαγγελοῦμεν τὰ εἰρημένα\nδιὰ Ἡσαΐου τοῦ προφήτου. Ἔφη δὲ οὕτως· „Ἰσραὴλ ἀπερίτμητος τὴν καρδίαν,\nτὰ δὲ ἔθνη τὴν ἀκροβυστίαν“. Τὰ τοσαῦτα γοῦν ὁρώμενα πειθὼ καὶ\nπίστιν τοῖς τἀληθὲς ἀσπαζομένοις καὶ μὴ φιλοδοξοῦσι μηδὲ ὑπὸ παθῶν ἀρχομένοις\nμετὰ λόγου ἐμφορῆσαι δύναται.\n\nΟἱ δὲ παραδιδόντες τὰ μυθοποιηθέντα ὑπὸ τῶν ποιητῶν οὐδεμίαν\nἀπόδειξιν φέρουσι τοῖς ἐκμανθάνουσι νέοις, καὶ ἐπὶ ἀπάτῃ καὶ ἀπαγωγῇ τοῖ\nἀνθρωπείου γένους εἰρῆσθαι ἀποδείκνυμεν κατ᾿ ἐνέργειαν τῶν φαύλων δαιμόνων.\nἈκούσαντες γὰρ διὰ τῶν προφητῶν κηρυσσόμενον παραγενησόμενον τὸν Χριστόν,\nκαὶ κολασθησομένους διὰ πυρὸς τοὺς ἀσεβεῖς τῶν ἀνθρώπων, προεβάλλοντο\nπολλοὺς λεχθῆναι γενομένους υἱοὺς τῷ Διῒ, νομίζοντες δυνήσεσθαι ἐνεργῆσαι\nτερατολογίαν ἡγήσασθαι τοὺς ἀνθρώπους τὰ περὶ τὸν Χριστὸν καὶ ὅμοια\nτοῖς ὑπὸ τῶν ποιητῶν λεχθεῖσι. Καὶ ταῦτα δ᾿ ἐλέχθη καὶ ἐν Ἕλλησι καὶ ἐν\nἔθνεσι πᾶσιν, ὅπου μᾶλλον ἐπήκουον τῶν προφητῶν πιστευθήσεσθαι τὸν Χριστὸν\nπροκηρυσσόντων. Ὅτι δὲ καὶ ἀκούοντες τὰ διὰ τῶν προφητῶν λεγόμενα οὐκ\nἐνόουν ἀκριβῶς, ἀλλ᾿ ὡς πλανώμενοι ἐμιμήσαντο τὼ περὶ τὸν ἡμέτερον Χριστόν,\nδιασαφήσομεν. Μωϋσῆς οὖν ὁ προφῄτης, ὡς προέφημεν, πρεσβύτερος ἦν\nπόντων συγγραφέων, καὶ δι᾿ αὐτοῦ, ὡς προεμηνύσαμεν, προεφητεύθη οὕτως·\nΟὐκ ἐκλείψει ἄρχων ἐξ Ἰούδα καὶ ἡγούμενος ἐκ τῶν μηρῶν αὐτοῦ, ἕως ἂν\nἔλθῃ ᾧ ἀπόκειται· καὶ αὐτὸς ἔσται προσδοκία ἐθνῶν, δεσμεύων πρὸς ἄμπελον\nτὸν πῶλον αἰτοῦ, πλύνων τὴν στολὴν αὐτοῦ ἐν αἵματι σταφυλῆς“. Τούτων\nοὖν τᾶν προφητικῶν λόγων ἀκούσαντες οἱ δαίμονες Διόνυσον μὲν ἔφασαν γεγονέναι\nυἱὸν τοῦ Διός, εὑρετὴν δὲ γενέσθαι ἀμπέλου παρέδωκαν, καὶ ὄνον ἐν τοῖς\nμυστηρίοις αἰτοῦ ἀναγράφουσι, καὶ διασπαραχθέντα αὐτὸν ἀνεληλυθέναι εἰς\nοὐρανὸν ἐδίδαξαν. Καὶ ἐπειδὴ διὰ τῆς Μωϋσέως προφητείας οὐ ῥητῶς ἐσημαίνετο,\nεἴτε υἱὸς τοῦ θεοῦ ὁ παραγενησόμενός ἐστι, καὶ εἰ ὀχούμενος ἐπὶ\nπώλου ἐπὶ γῆς μενεῖ ἢ εἰς οὐρανὸν ἀνελεύσεται, καὶ τὸ τοῦ πώλου ὄνομα καὶ\nὄνου πᾶλον καὶ ἵππου σημαίνειν ἐδύνατο, μὴ ἐπιστάμενοι εἴτε ὄνου πῶλον\nἄγων ἔσται σύμβολον τῆς παρουσίας αἰτοῖ εἴτε ἵππου ὁ προκηρυσσόμενος, καὶ\nυἱὸς θεοῖ ἐστιν, ὡς προέφημεν, ἢ ἀνθρώπου, τὸν Βελλεροφόντην καὶ αὐτὸν\nἐφ᾿ ἵππου Πηγασου, ἄνθρωπον ἐξ ἀνθρώπων γενόμενον, εἰς οὐρανὸν ἔφασαν\nἀνεληλυθέναι. Ὅτι δὲ ἤκουσαν διὰ τοῦ ἄλλου προφήτου Ἡσαΐου λεχθέν, ὅτι\nδιὰ παρθένου τεχθήσεται καὶ δι᾿ ἑαυτοῦ ἀνελεύσεται εἰς τὸν οὐρανόν, τὸν\nΠερσέα λεχθῆναι προεβάλλοντο. Καὶ ὅτε ἔγνωσαν εἰρημένον, ὡς προλέλεκται\nἐν ταῖς προγεγραμμέναις προφητείαις, Ἰσχυρὸς ἁ ς γίγας δραμεῖν ὁδόν“, τὸν Ἡρακλέα\nἰσχυρὸν καὶ ἐκπερινοστήσαντα τὴν πᾶσαν γῆν ἔφασαν. Ὅτε δὲ πάλιν\nἐμαθον προφητευθέντα θεραπεύσειν αὐτὸν πᾶσαν νόσον καὶ νεκροὺς ἀνεγερεῖν,\nτὶν Ἀσκληπιὸν παρήνεγκαν.\n\nἈλλ᾿ οὐδαμοῦ οἰδ᾿ ἐπί τινος τῶν λεγομένων υἱῶν τοῦ Διὸς τὸ σταυρωθῆναι\nἐμιμήσαντο· οὐ γὰρ ἐνοεῖτο αὐτοῖς, συμβολικῶς, ὡς προδεδήλωται,\nτῶν εἰς τοῦτο εἰρημένων πάντων λελεγμένων. Ὅπερ, ὡς προεῖπεν ὁ προφήτης,\nτὸ μέγιστον σύμβολον τῆς ἰσχύος καὶ ἀρχῆς αὐτοῦ ὑπάρχει, ὡς καὶ ἐκ τῶν\nὑπ᾿ ὄψιν πιπτόντων δείκνυται· κατανοήσατε γὰρ πάντα τὰ ἐν τῷ κόσμῳ, εἰ\nἄνευ τοῦ σχήματος τούτου διοικεῖται ἢ κοινωνίαν ἔχειν δύναται. Θάλασσα\nμὲν γὰρ οὐ τέμνεται, ἢν μὴ τοῦτο τὸ τρόπαιον, ὃ καλεῖται ἱστίον, ἐν τῇ νηὶ\nσῶον μείνῃ· γῆ δὲ οὐκ ἀροῦται ἄνευ αὐτοῦ· σκαπανεῖς δὲ τὴν ἐργασίαν οὐ\nποιοῦνται οὐδὲ βαναυσουργοὶ ὁμοίως, εἰ μὴ διὰ τῶν τὸ σχῆμα τοῦτο ἐχόντων\nἐργαλείων. Τὸ δὲ ἀνθρώπειον σχῆμα οὐδενὶ ἄλλῳ τῶν ἀλόγων ζώων διαφέρει,\nἢ τῷ ὀρθὸν τε εἶναι καὶ ἔκτασιν χειρῶν ἔχειν καὶ ἐν τῷ προσώπῳ ἀπὸ\nτοῦ μετωπίου τεταμένον τὸν λεγόμενον μυξωτῆρα φέρειν, δι᾿ οὗ ἥ τε ἀναπνοή\nἐστι τῷ ζώῳ, καὶ οὐδὲν ἄλλο δείκνυσιν ἢ τὸ σχῆμα τοῦ σταυροῦ. Καὶ διὸ\nτοῖ προφήτου δὲ ἐλέχθη οὕτως· Πνεῦμα πρὸ προσώπου ἡμῶν χριστὸς κύριος“.\nΚαὶ τὰ παρ᾿ ὑμῖν δὲ σύμβολα τὴν τοῦ σχήματος τούτου δύναμιν δηλοῖ, λέγω\nδὲ τὰ τῶν οὐηξίλλων καὶ τῶν τροπαίων, δι᾿ ὧν αἵ τε πρόοδοι ὑμῶν πανταχοῖ\nγίνονται, τῆς ἀρχῆς καὶ δυνάμεως τὰ σημεῖα ἐν τούτοις δεικνύντες, εἰ καὶ\nμὴ νοοῦντες τοῦτο πράττετε. Καὶ τῶν παρ᾿ ὑμῖν ἀποθνησκόντων αὐτοκρατόρων\nτὰς εἰκόνας ἐπὶ τούτῳ τῷ σχήματι ἀνατίθετε, καὶ θεοὺς διὰ γραμμάτων\nἐπονομάζετε. Καὶ διὰ λόγου οὖν καὶ σχήματος τοῦ φαινομένου, ὅση\nδύναμις, προτρεψάμενοι ὑμᾶς ἀνεύθυνοι οἴδαμεν λοιπὸν ὄντες, κἂν ὑμεῖς\nἀπιστῆτε· τὸ γὰρ ἡμέτερον γέγονε καὶ πεπέρανται.\n\nΟὐκ ἠρκέσθησαν δὲ οἱ φαῦλοι δαίμονες πρὸ τῆς φανερώσεως τοῦ\nΧριστοῦ εἰπεῖν τοὺς λεχθέντας υἱοὺς τῷ Διῒ γεγονέναι, ἀλλ᾿ ἐπειδή, φανερωθέντος\nαὐτοῦ καὶ γενομένου ἐν ἀνθρώποις, καὶ ὅπως διὰ τῶν προφητῶν προεκεκήρυκτο\nἔμαθον καὶ ἐν παντὶ γένει πιστευόμενον καὶ προσδοκώμενον ἔγνωσαν,\nπάλιν, ὡς προεδηλώσαμεν, προεβάλλοντο ἄλλους, Σίμωνα μὲν καὶ Μένανδρον\nἀπὸ Σαμαρείας, οἳ καὶ μαγικὰς δυνάμεις ποιήσαντες πολλοὺς ἐξηπάτησαν καὶ\nἔτι ἀπατωμένους ἔχουσι. Καὶ γὰρ παρ᾿ ὑμῖν, ὡς προέφημεν, ἐν τῇ βασιλίδι\nΡώμῃ ἐπὶ Κλαυδίου Καίσαρος γενόμενος ὁ Σίμων καὶ τὴν ἱερὰν σύγκλητον καὶ\nτὸν δῆμον Ῥωμαίων εἰς τοσοῦτο κατεπλήξατο, ὡς θεὸν νομισθῆναι καὶ ἀνδριάντι,\nὡς τοὺς ἄλλους παρ᾿ ὑμῖν τιμωμένους θεούς, τιμηθῆναι. Ὅθεν τήν τε\n\nἱερὰν σύγκλητον καὶ τὸν δῆμον τὸν ὑμέτερον συνεπιγνώμονας ταύτης ἡμῶν τῆς\nἀξιώσεως παραλαβεῖν αἰτοῦμεν, ἵν᾿, εἴ τις εἴη τοῖς ἀπ᾿ ἐκείνου διδάγμασι κατεχόμενος,\nτἀληθὲς μαθὼν τὴν πλάνην φυγεῖν δυνηθῇ. Καὶ τὸν ἀνδριάντα,\nεἰ βούλεσθε, καθαιρήσατε.\n\nΟὐ γὰρ μὴ γενέσθαι τὴν ἐκπύρωσιν ἐπὶ κολάσει τῶν ἀσεβῶν οἱ\nφαῦλοι δαίμονες πεῖσαι δύνανται, ὅνπερ τρόπον οὐδὲ λαθεῖν τὸν Χριστὸν\nπαραγενόμενον ἴσχυσαν πρᾶξαι, ἀλλ᾿ ἐκεῖνο μόνον, τοὺς ἀλόγως βιοῦντας καὶ\nἐμπαθῶς ἐν ἔθεσι φαύλοις τεθραμμένους καὶ φιλοδοξοῦντας ἀναιρεῖν ἡμᾶς καὶ\nμισεῖν, δύνανται ποιῆσαι· οὓς οὐ μόνον οὐ μισοῦμεν, ἀλλ᾿, ὡς δείκνυται, ἐλεοῦντες\nμεταθέσθαι πεῖσαι βουλόμεθα. Οὐ γὰρ δεδοίκαμεν θάνατον, τοῦ\nπάντως ἀποθανεῖν ὁμολογουμένου, καὶ μηδενὸς ἄλλου καινοῖ ἀλλ᾿ ἢ τῶν\nαἰτῶν ἐν τῇδε τῇ διοικήσει ὄντων· ὧν εἰ μὴ κόρος τοὺς μετασχόντας κἂν\nἐνιαυτοῦ ἔχῃ, ἵνα ἀεὶ ὦσι καὶ ἀπαθεῖς καὶ ἀνενδεεῖς, τοῖς ἡμετέροις διδάγμασι\nπροσέχειν δεῖ. Εἰ δ᾿ ἀπιστοῦσι μηδὲν εἶναι μετὰ θάνατον, ἀλλ᾿ εἰς ἀναισθησίαν\nχωρεῖν τοὺς ἀποθνήσκοντας ἀποφαίνονται, παθῶν τῶν ἐνταῦθα καὶ\nχρειῶν ἡμᾶς ῥυόμενοι εὐεργετοῦσιν, ἑαυτοὺς δὲ φαύλους καὶ μισανθρώπους καὶ\nφιλοδόξους δεικνύουσιν· οὐ γὰρ ὡς ἀπαλλάξοντες ἡμᾶς ἀναιροῦσιν, ἀλλ᾿ ὡς\n(??)ποστεροῦντες ζωῆς καὶ ἡδονῆς φονεύουσι.\n\nΚαὶ Μαρκίωνα δὲ τὸν ἀπὸ Πόντου, ἁ ς προέφημεν, προεβάλλοντο\nοἱ φαῦλοι δαίμονες, ὃς ἀρνεῖσθαι μὲν τὸν ποιητὴν τῶν οὐρανίων καὶ γηΐνων\nἁπάντων θεὸν καὶ τὸν προκηρυχθέντα διὰ τῶν προφητῶν Χριστὸν υἱὸν αὐτοῦ\nκαὶ νῦν διδάσκει, ἄλλον δέ τινα καταγγέλλει παρὰ τὸν δημιουργὸν τῶν πάντων\nθεὸν καὶ ὁμοίως ἕτερον υἱόν· ᾧ πολλοὶ πεισθέντες ὁ ς μόνῳ τἀληθῆ ἐπισταμένῳ\nἡμῶν καταγελῶσιν, ἀπόδειξιν μηδεμίαν περὶ ὧν λέγουσιν ἔχοντες, ἀλλὰ\nἀλόγως ὡς ὑπὸ λύκου ἄρνες συνηρπασμένοι βορὰ τῶν ἀθέων δογμάτων καὶ\nδαιμόνων γίνονται. Οὐ γὰρ ἄλλο τι ἀγωνίζονται οἱ λεγόμενοι δαίμονες, ἢ\nἀπάγειν τοὺς ἀνθρώπους ἀπὸ τοῦ ποιήσαντος θεοῦ καὶ τοῦ πρωτογόνου αὐτοῦ\nΧριστοῦ· καὶ τοὺς μὲν τῆς γῆς μὴ ἐπαίρεσθαι δυναμένους τοῖς γηΐνοις καὶ\nχειροποιήτοις προσήλωσαν καὶ προσηλοῦσι, τοὺς δὲ ἐπὶ θεωρίαν θείων ὁρμῶντας\nὑπεκκρούοντες, ἢν μὴ λογισμὸν σώφρονα καὶ καθαρὸν καὶ ἀπαθῆ βίον ἔχωσιν,\nεἰς ἀσέβειαν ἐμβάλλουσιν.\n\nἽνα δὲ καὶ παρὰ τῶν ἡμετέρων διδασκάλων, λέγομεν δὲ τοῦ λόγου\nτοῦ διὰ τῶν προφητῶν, λαβόντα τὸν Πλάτωνα μάθητε τὸ εἰπεῖν, ὕλην ἄμορφον\nοὖσαν στρέψαντα τὸν θεὸν κόσμον ποιῆσαι, ἀκούσατε τῶν αὐτολεξεὶ εἰρημένων\n\nδιὰ Μωυσέως. τοῦ προδεδηλωμένου πρώτου προφήτου καὶ πρεσβυτέρου τῶν ἐν\nἘλλησι συγγραφέων, δι᾿ οὗ μηνύον τὸ προφητικὸν πνεῦμα, πῶς τὴν ἀρχὴν καὶ\nἐκ τίνων ἐδημιούργησεν ὁ θεὸς τὸν κόσμον, ἔφη οὕτως· „Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν\nὁ θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν. Ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος,\nκαὶ σκότος ἐπάνω τῆς ἀβύσσου· καὶ πνεῦμα θεοῦ ἐπεφέρετο ἐπάνω τῶν ὑδάτων.\nΚαὶ εἶπεν ὁ θεός· Γενηθήτω φῶς. Καὶ ἐγένετο οὕτως“. Ὥστε λόγῳ θεοῦ\nἐκ τῶν ὑποκειμένων καὶ προδηλωθέντων διὰ Μωυσέως γεγενῆσθαι τὸν πάντα\nκόσμον. καὶ Πλάτων καὶ οἱ ταὐτὰ λέγοντες καὶ ἡμεῖς ἐμάθομεν, καὶ ὑμεῖς\nπεισθῆναι δύνασθε. Καὶ τὸ καλούμενον Ἔρεβος παρὰ τοῖς ποιηταῖς εἰρῆσθαι\nπρότερον ὑπὸ Μωϋσέως οἰδαμεν.\n\nΚαὶ τὸ ἐν τῷ παρὰ Πλάτωνι Τιμαίῳ φυσιολογούμενον περὶ τοῦ\nυἱοῦ τοῦ θεοῦ, ὅτε λέγει· „Ἐχίασεν αὐτὸν ἐν τᾷ παντί“, παρὰ Μωϋσέως λαβῶν\nὁμοίως εἶπεν. Ἐν γὰρ ταῖς Μωϋσέως γραφαῖς ἀναγέγραπται, ὡς κατ᾿ ἐκεῖνο\nτοῦ καιροῦ, ὅτε ἐξῆλθον ἀπὸ Αἰγύπτου οἱ Ἰσραηλῖται καὶ γεγόνασιν ἐν τῇ ἐρήμῳ,\nἀπήντησαν αὐτοῖς ἰοβόλα θηρία, ἔχιδναί τε καὶ ἀσπίδες καὶ ὄφεων πᾶν γένος,\nὃ ἐθανάτου τὸν λαόν· καὶ κατ᾿ ἐπίπνοιαν καὶ ἐνέργειαν τὴν παρὰ τοῦ θεοῦ\nγενομένην λαβεῖν τὸν Μωϋσέα χαλκὸν καὶ ποιῆσαι τύπον σταυροῦ καὶ τοῦτον\nστῆσαι ἐπὶ τῇ ἁγίᾳ σκηνῇ καὶ εἰπεῖν τᾷ λαῷ· „Κὰν προσβλέπητε τῷ τύπῳ\nτούτῳ καὶ πιστεύητε, ἐν αὐτᾷ σωθήσεσθε“. Καὶ γενομένου τούτου τοὺς μὲν\nὄφεις ἀποθανεῖν ἀνέγραψε, τὸν δὲ λαὸν ἐκφυγεῖν τὸν θάνατον οὕτως παρέδωκεν.\nἈ ἀναγνοὺς Πλάτων καὶ μὴ ἀκριβῶς ἐπιστάμενος. μηδὲ νοήσας τύπον εἶναι\nσταυροῦ ἀλλὰ χίασμα νοήσας, τὴν μετὰ τὸν πρῶτον θεὸν δύναμιν κεχιάσθαι ἐν\nτῷ παντὶ εἶπε. Καὶ τὶ εἰπεῖν αὐτὸν τρίτον, ἐπειδή, ὡς προείπομεν, ἐπάνω\nτῶν ὑδάτων ἀνέγνω ὑπὸ Μωϋσέως εἰρημένον ἐπιφέρεσθαι τὸ τοῦ θεοῦ πνεῦμα·\nδευτέραν μὲν γὰρ χώραν τᾷ παρὰ θεοῦ λόγῳ, ὃν κεχιάσθαι ἐν τᾷ παντὶ\nἔφη, δίδωσι, τὴν δὲ τρίτην τῷ λεχθέντι ἐπιφέρεσθαι τῷ ὕδατι πνεῦματι, εἰπών·\n„Τὰ δὲ τρίτα περὶ τὸν τρίτον“. Καὶ ὡς ἐκπύρωσιν γενήσεσθαι διὰ\nΜωυσέως προεμήνυσε τὸ προφητικὸν πνεῦμα, ἀκούσατε. Ἔφη δὲ ούτως·\n„Καταβήσεται ἀείζωον πῦρ καὶ καταφάγεται μέχρι τῆς ἀβύσσου κάτω“.\n\nΟὐ τὰ αὐτὰ οὗν ἡμεῖς ἄλλοις δοξάζομεν, ἀλλ᾿ οἱ πάντες τὰ ἡμέτερα μιμούμενοι\nλέγουσι. Παρ᾿ ἡμῖν οὖν ἔστι ταῦτα ἀκοῦσαι καὶ μαθεῖν παρὰ τῶν\nοὐδὲ τοὺς χαρακτῆρας τῶν στοιχείων ἐπισταμένων, ἰδιωτῶν μὲν καὶ βαρβάρων\nτὸ φθέγμα, σοφῶν δὲ καὶ πιστῶν τὸν νοῦν ὄντων, καὶ πηρᾶν καὶ χήρων τινῶν\nτὰς ὄψεις· ὡς συνεῖναι οὐ σοφίᾳ ἀνθρωπείᾳ ταῦτα γεγονέναι, ἀλλὰ δυνάμει\nθεοῦ λέγεσθαι.\n\nὋν τρόπον δὲ καὶ ἀνεθήκαμεν ἑαυτοὺς τῷ θεῷ καινοποιηθέντες\nδιὰ τοῦ Χριστοῦ, ἐξηγησόμεθα, ὅπως μὴ τοῦτο\nπαραλιπόντες δόξωμεν πονηρεύειν τι ἐν τῇ ἐξηγήσει. Ὅσοι ἂν\nπεισθῶσι καὶ πιστεύωσιν ἀληθῆ ταῦτα τὰ ὑφ᾿ ἡμῶν διδασκόμενα\nκαὶ λεγόμενα εἶναι, καὶ βιοῦν οὕτως δύνασθαι ὑπισχνῶνται,\nεὔχεσθαί τε καὶ αἰτεῖν νηστεύοντες παρὰ τοῦ θεοῦ τῶν προημαρτημένων\nἄφεσιν διδάσκονται, ἡμῶν συνευχομένων καὶ συννηστευόντων\nαὐτοῖς. Ἔπειτα ἄγονται ὑφ᾿ ἡμῶν, ἔνθα ὕδωρ\nἐστί, καὶ τρόπον ἀναγεννήσεως, ὃν καὶ ἡμεῖς αὐτοὶ ἀνεγεννήθημεν,\nἀναγεννῶνται· ἐπ᾿ ὀνόματος γὰρ τοῦ πατρὸς τῶν ὅλων καὶ\nδεσπότου θεοῦ καὶ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ\nπνεῦματος ἁγίου τὸ ἐν τῷ ὕδατι τότε λουτρὸν ποιοῦνται.\nΚαὶ γὰρ ὁ Χριστὸς εἶπεν· Ἂν μὴ ἀναγεννηθῆτε, οὐ μὴ\nεἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.“ Ὅτι δὲ καὶ\nἀδύνατον εἰς τὰς μήτρας τῶν τεκουσῶν τοὺς ἅπαξ γεννωμένους\nἐμβῆναι, φανερὸν πᾶσίν ἐστι. Καὶ διὰ Ἡσαΐου τοῦ προφήτου,\nὡς προεγράψαμεν, εἴρηται, τίνα τρόπον φεύξονται τὰς\nἁμαρτίας οἱ ἁμαρτήσαντες καὶ μετανοοῦντες. Ἐλέχθη δὲ\nοὕτως· Λούσασθε, καθαροὶ γένεσθε, ἀφέλετε τὰς πονηρίας\nἀπὸ τῶν ψυχῶν ὑμῶν, μάθετε καλὸν ποιεῖν, κρίνατε ὀρφανῷ\nκαὶ δικαιώσατε χήραν, καὶ δεῦτε καὶ διαλεχθῶμεν, λέγει κύριος·\nκαὶ ἐὰν ὦσιν αἱ ἁμαρτίαι ὑμῶν ὡς φοινικοῦν, ὡσεὶ ἔριον λευκανῶ,\nκαὶ ἐὰν ὦσιν ὡς κόκκινον, ὡς χιόνα λευκανῶ. Ἐὰν δὲ\nμὴ εἰσακούσητέ μου, μάχαιρα ὑμᾶς κατέδεται· τὸ γὰρ στόμα\nκυρίου ἐλάλησε ταῦτα“. Καὶ λόγον δὲ εἰς τοῦτο παρὰ τῶν\n\nἀποστόλων ἐμάθομεν τοῦτον. Ἐπειδὴ τὴν πρώτην γένεσιν\nἡμῶν ἀγνοοῦντες κατ᾿ ἀνάγκην γεγεννήμεθα ἐξ ὑγρᾶς σπορᾶς κατὰ\nμῖξιν τὴν τῶν γονέων πρὸς ἀλλήλους καὶ ἐν ἔθεσι φαύλοις καὶ\nπονηραῖς ἀναστροφαῖς γεγόναμεν, ὅπως μὴ ἀνάγκης τέκνα μηδὲ\nἀγνοίας μένωμεν ἀλλὰ προαιρέσεως καὶ ἐπιστήμης, ἀφέσεώς\nἁμαρτιῶν ὧν προημάρτομεν τύχωμεν, ἐν τῷ ὕδατι ἐπονομάζεται\nτῷ ἑλομένῳ ἀναγεννηθῆναι καὶ μετανοήσαντι ἐπὶ τοῖς ἡμαρτημένοις\nτὸ τοῦ πατρὸς τῶν ὅλων καὶ δεσπότου θεοῦ ὄνομα, αὐτὸ\nτοῦτο μόνον ἐπιλέγοντος τοῦ τὸν λουσόμενον ἄγοντος ἐπὶ τὸ\nλουτρόν. Ὄνομα γὰρ τῷ ἀῤῥήτῳ θεῷ οὐδεὶς ἔχει εἰπεῖν· εἰ\nδέ τις τολμήσειεν εἶναι λέγειν, μέμηνε τὴν ἄσωτον μανίαν.\nΚαλεῖται δὲ τοῦτο τὸ λουτρὸν φωτισμός, ὡς φωτιζομένων\nτὴν διάνοιαν τῶν ταῦτα μανθανόντων. Καὶ ἐπ᾿ ὀνόματος\nδὲ Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ σταυρωθέντος ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου, καὶ\nἐπ᾿ ὀνόματος πνεύματος ἁγίου, ὃ διὰ τῶν προφητῶν προεκήρυξε\nτὰ κατὰ τὸν Ἰησοῦν πάντα, ὁ φωτιζόμενος λούεται.\n\nΚαὶ τὸ λουτρὸν δὴ τοῦτο ἀκούσαντες οἱ δαίμονες διὰ\nτοῦ προφήτου κεκηρυγμένον ἐνήργησαν καὶ ῥαντίζειν ἑαυτοὺς\nτοὺς εἰς τὰ ἱερὰ αὐτῶν ἐπιβαίνοντας καὶ προσιέναι αὐτοῖς\nμέλλοντας, λοιβὰς καὶ κνίσας ἀποτελοῦντας· τέλεον δὲ καὶ λούεσθαι\nἐπιόντας πρὶν ἐλθεῖν ἐπὶ τὰ ἱερά, ἔνθα ἵδρυνται, ἐνεργοῦσι.\nΚαὶ γὰρ τὸ ὑπολύεσθαι ἐπιβαίνοντας τοῖς ἱεροῖς καὶ τοῖς\nαὐτοῖς τοὺς θρησκεύοντας κελεύεσθαι ὑπὸ τῶν ἱερατευόντων ἐκ\nτῶν συμβάντων Μωϋσεῖ τῷ εἰρημένῳ προφήτῃ μαθόντες οἱ\nδαίμονες ἐμιμήσαντο. Κατ᾿ ἐκεῖνο γὰρ τοῦ καιροῦ ὅτε Μωϋσῆς\nἐκελεύσθη κατελθὼν εἰς Αἴγυπτον ἐξαγαγεῖν τὸν ἐκεῖ λαὸν τῶν\n\nἸσραηλιτῶν, ποιμαίνοντος αὐτοῦ ἐν τῇ ἀῤῥαβικῇ γῇ πρόβατα τοῦ\nπρὸς μητρὸς θείου, ἐν ἰδέᾳ πυρὸς ἐκ βάτου προσωμίλησεν αὐτῷ\nὁ ἡμέτερος Χριστὸς καὶ εἶπεν· Ὑπόλυσαι τὰ ὑποδήματά σου\nκαὶ προσελθὼν ἄκουσον“. Ὁ δὲ ὑπολυσάμενος καὶ προσελθὼν\nἀκήκοε κατελθεῖν εἰς Αἴγυπτον καὶ ἐξαγαγεῖν τὸν ἐκεῖ λαὸν τῶν\nἸσραηλιτῶν, καὶ δύναμιν ἰσχυρὰν ἔλαβε παρὰ τοῦ λαλήσαντος\nαὐτῷ ἐν ἰδέᾳ πυρὸς Χριστοῦ, καὶ κατελθὼν ἐξήγαγε τὸν λαὸν\nποιήσας μεγάλα καὶ θαυμάσια, ἃ εἰ βούλεσθε μαθεῖν, ἐκ τῶν\nσυγγραμμάτων ἐκείνου ἀκριβῶς μαθήσεσθε.\n\nἸουδαῖοι δὲ πάντες καὶ νῦν διδάσκουσι τὸν ἀνωνόμαστον θεὸν\nλελαληκέναι τῷ Μωυσεῖ. Ὁθεν τὸ προφητικὸν πνεῦμα διὰ Ἡσαΐου τοῦ προμεμηνυμένου\nπροφήτου ἐλέγχον αὐτούς, ὡς προεγράψαμεν, εἶπεν· „Ἔγνω βοῦς\nτὸν κτησάμενον καὶ ὄνος τὴν φάτνην τοῦ κυρίου αὐτοῦ, Ἰσραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω\nκαὶ ὁ λαός με οὐ συνῆκε“. Καὶ Ἰησοῦς δὲ ὁ Χριστός, ότι οὐκ ἔγνωσαν\nἸουδαῖοι, τί πατὴρ καὶ τί υἱός, ὁμοίως ἐλέγχων αὐτοὺς καὶ αὐτὸς εἶπεν·\n„Οὐδεὶς ἔγνω τὸν πατέρα εἰ μὴ ὁ υἱός, οὐδὲ τὸν υἱὸν εἰ μὴ ὁ πατὴρ καὶ οἷς\nἂν ἀποκαλύψῃ ὁ υἱός“. Ὁ λόγος δὲ τοῦ θεοῦ ἐστιν ὁ υἱὸς αὐτοῦ, ὡς προέφημεν.\nΚαὶ ἄγγελος δὲ καλεῖται καὶ ἀπόστολος· αὐτὸς γὰρ ἀπαγγέλλει,\nὅσα δεῖ γνωσθῆναι, καὶ ἀποστέλλεται μηνύσων, ὅσα ἀγγέλλεται, ὡς καὶ αὐτὸς\nἱ κύριος ἡμῶν εἶπεν· „Ὁ ἐμοῦ ἀκούων ἀκούει τοῦ ἀποστείλαντός με“. Καὶ\nἐκ τῶν τοῦ Μωϋσέως δὲ συγγραμμάτων φανερὸν τοῦτο γενήσεται. Λέλεκται\nδὲ ἐν αὐτοῖς οὕτως· „Καὶ ἐλάλησε Μωϋσεῖ ἄγγελος θεοῦ ἐν φλογὶ πυρὸς ἐκ τῆς\nβάτου καὶ εἶπεν· Ἐγώ εἰμι ὁ ὤν, θεὸς Ἀβραάμ, θεὸς Ἰσαάκ, θεὸς Ἰακώβ, ὁ\nθεὸς τῶν πατέρων σου. Κάτελθε εἰς Αἰγυπτον καὶ ἐξάγαγε τὸν λαόν μου“.\nΤὰ δ᾿ ἑπόμενα ἐξ ἐκείνων βουλόμενοι μαθεῖν δύνασθε· οὐ γὰρ δυνατὸν ἐν\nτούτοις ἀναγράψαι πάντα. Ἀλλ᾿ εἰς ἀπόδειξιν γεγόνασιν οἵδε οἱ λόγοι, ότι\nυἱὸς θεοῦ καὶ ἀπόστολος ᾿Ιησοῦς ὁ Χριστός ἐστι, πρότερον λόγος ὤν, καὶ ἐν\nἰδέᾳ πυρὶ ς ποτὲ φανείς, ποτὲ δὲ καὶ ἐν εἰκόνι ἀσωμάτῳ· νῦν δὲ διὰ θελήματος\nθεοῦ ὑπὲρ τοῦ ἀνθρωπείου γένους ἄνθρωπος γενόμενος ὑπέμεινε καὶ παθεῖν,\nὅσα αὐτὸν ἐνήργησαν οἱ δαίμονες διατεθῆναι ὑπὸ τῶν ἀνοήτων Ἰουδαίων.\nΟἵτινες ἔχοντες ῥητῶς εἰρημένον ἐν τοῖς Μωϋσέως συντάγμασι· „Καὶ ἐλάλησεν\nἄγγελος τοῦ θεοῦ τῷ Μωϋσεῖ ἐν πυρὶ φλογὸς ἐν βάτῳ καὶ εἶπεν· Ἐγώ εἰμι ὁ\nὤν, ἱ θεὸς Ἀβραὰμ καὶ ὁ θεὸς Ἰσαὰκ καὶ ὁ θεὸς Ἰακώβ“, τὸν τῶν όλων\nπατέρα καὶ δημιουργὸν τὸν ταῦτα εἰπόντα λέγουσιν εἶναι. Ὅθεν καὶ τὸ\n\nπροφητικὸν πνεῦμα ἐλέγχον αὐτοὺς εἶπεν· „Ἰσραὴλ δέ με οὐκ ἔγνω, καὶ ὁ\nλαός με οὐ συνῆκε“. Καὶ πάλιν ὁ Ἰησοῦς, ὡς ἐδηλώσαμεν, παρ᾿ αὐτοῖς ἂν\nεἶπεν· „Οὐδεὶς ἔγνω τὸν πατέρα εἰ μἰ ὁ υἱός, οὐδὲ τὸν υἱὸν εἰ μὴ ὁ πατὴρ\nκαὶ οἷς ἂν ἱ υἱὸς ἀποκαλύψῃ“. Ἰουδαῖοι οὖν ἡγησάμενοι ἀεὶ τὸν πατέρα\nτᾶν ὅλων λελαληκέναι τῷ Μωϋσεῖ, τοῦ λαλήσαντος αὐτῷ ὄντος υἱοῦ τοῦ θεοῦ,\nὃς καὶ ἄγγελος καὶ ἀπόστολος κέκληται, δικαίως ἐλέγχονται καὶ διὰ τοῦ προφητικοῦ\nπνεύματος καὶ δι᾿ αὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ, ὡς οὔτε τὸν πατέρα οὔτε τὸν\nυἱὸν ἔγνωσαν. Οἱ γὰρ τὸν υἱὸν πατέρα φάσκοντες εἶναι ἐλέγχονται μήτε τὸν\nπατέρα ἐπιστάμενοι, μηθ᾿ ότι ἐστὶν υἱὸς τῷ πατρὶ τῶν ὅλων γινώσκοντες· ὃς\nλόγος καὶ πρωτότοκος ὢν τοῦ θεοῦ καὶ θεὶς ὑπάρχει. Καὶ πρότερον διὰ\nτῆς τοῦ πυρὸς μορφῆς καὶ εἰκόνος ἀσωμάτου τῷ Μωϋσεῖ καὶ τοῖς ἑτέροις προφήταις\nἐφάνη· νῦν δ᾿ ἐν χρόνοις τῆς ὑμετέρας ἀρχῆς, ὡς προείπομεν, διὰ\nπαρθένου ἄνθρωπος γενόμενος κατὰ τὴν τοῦ πατρὸς βουλὴν ὑπὲρ σωτηρίας\nτῶν πιστευόντων αὐτῷ καὶ ἐξουθενηθῆναι καὶ παθεῖν ὑπέμενεν, ἵνα ἀποθανὼν\nκαὶ ἀναστὰς νικήσῃ τὸν θάνατον. Τὶ δὲ εἰρημένον ἐκ βάτου τῷ Μωϋσεῖ· „Ἐγώ\nεἰμι ὁ ὤν, ὁ θεὸς Ἀβραὰμ καὶ ὁ θεὸς Ἰσαὰκ καὶ ὁ θεὸς Ἰακὼβ καὶ ὁ θεὸς\nτῶν πατέρων σου“, σημαντικὸν τοῦ καὶ ἀποθανόντας ἐκείνους μένειν καὶ εἶναι\nαὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ ἀνθρώπους· καὶ γὰρ πρῶτοι τῶν πάντων ἀνθρώπων ἐκεῖνοι\nπερὶ θεοῦ ζήτησιν ἠσχολήθησαν, Ἀβραὰμ μὲν πατὴρ ὢν τοῦ Ἰσαάκ, Ἰσαὰκ δὲ\nτοῦ Ἰακώβ, ὡς καὶ Μωϋσῆς ἀνέγραψε.\n\nΚαὶ τὸ ἀνεγείρειν δὲ τὸ εἰδωλον τῆς λεγομένης Κ(??)ρης ἐπὶ ταῖς\nτῶν ὑδάτων πηγαῖς ἐνεργῆσαι τοὺς δαίμονας, λέγοντας θυγατέρα αὐτὴν εἶναι\nτοῦ Διός, μιμησαμένους τὸ διὰ Μωϋσέως εἰρημένον, ἐκ τῶν προειρημένων νοῆσαι\nδύνασθε. Ἔφη γὰρ ὁ Μωϋσῆς, ὡς προεγράψαμεν· „Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ\nθεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν. Ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος,\nκαὶ πνεῦμα θεοῦ ἐπεφέρετο ἐπάνω τῶν ὑδάτων“. Εἰς μίμησιν οὖν τοῦ λεχθέντος\nἐπιφερομένου τῷ ύδατι πνεύματος θεοῦ τὴν Κόρην θυγατέρα τοῦ Διὸς\nἐφασαν. Καὶ τὴν Ἀθηνᾶν δὲ ὁμοίως πονηρευόμενοι θυγατέρα τοῦ· Διὸς\nἔφασαν, οὐκ ἀπὸ μίξεως, ἀλλ᾿, ἐπειδὴ ἐννοηθέντα τὸν θεὸν διὰ λόγου τὸν\nκόσμον ποιῆσαι ἔγνωσαν, ὡς τὴν πρώτην ἔννοιαν ἔφασαν τὴν Ἀθηνᾶν· ὅπερ\nγελοιότατον ἡγούμεθα εἶναι, τῆς ἐννοίας εἰκόνα παραφέρειν θηλειῶν μορφήν. Καὶ ὁμοίως τοὺς ἄλλους λεγομένους υἱοὺς τοῦ Λιὸς αἱ πράξεις ἐλέγχουσιν.\n\nἩμεῖς δὲ μετὰ τὸ οὕτως λοῦσαι τὸν πεπεισμένον\nκαὶ συγκατατεθειμένον ἐπὶ τοὺς λεγομένους ἀδελφοὺς ἄγομεν,\n\nἔνθα συνηγμένοι εἰσί, κοινὰς εὐχὰς ποιησόμενοι ὑπέρ τε ἑαυτῶν\nκαὶ τοῦ φωτισθέντος καὶ ἄλλων πανταχοῦ πάντων εὐτόνως,\nὅπως καταξιωθῶμεν τὰ ἀληθῆ μαθόντες καὶ δι᾿ ἔργων ἀγαθοὶ\nπολιτευταὶ καὶ φύλακες τῶν ἐντεταλμένων εὑρεθῆναι, ὅπως τὴν\nαἰώνιον σωτηρίαν σωθῶμεν. Ἀλλήλους φιλήματι ἀσπαζόμεθα\nπαυσάμενοι τῶν εὐχῶν. Ἔπειτα προσφέρεται τῷ προεστῶτι\nτῶν ἀδελφῶν ἄρτος καὶ ποτήριον ὕδατος καὶ κράματος, καὶ\nοὗτος λαβὼν αἶνον καὶ δόξαν τῷ πατρὶ τῶν ὅλων διὰ τοῦ\nὀνόματος τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ πνεύματος τοῦ ἁγίου ἀναπέμπει καὶ\nεὐχαριστίαν ὑπὲρ τοῦ κατηξιῶσθαι τούτων παρ᾿ αὐτοῦ ἐπὶ\nπολὺ ποιεῖται· οὗ συντελέσαντος τὰς εὐχὰς καὶ τὴν εὐχαριστίαν\nπᾶς ὁ παρὼν λαὸς ἐπευφημεῖ λέγων· Ἀμήν. Τὸ δὲ ἀμὴν\nτῇ ἑβραΐδι φωνῇ τὸ γένοιτο σημαίνει. Εὐχαριστήσαντος δὲ\nτοῦ προεστῶτος καὶ ἐπευφημήσαντος παντὸς τοῦ λαοῦ οἱ καλούμενοι\nπαρ᾿ ἡμῖν διάκονοι διδόασιν ἑκάστῳ τῶν παρόντων μεταλαβεῖν\nἀπὸ τοῦ εὐχαριστηθέντος ἄρτου καὶ οἴνου καὶ ὕδατος καὶ\nτοῖς οὐ παροῦσιν ἀποφέρουσι.\n\nΚαὶ ἡ τροφὴ αὕτη καλεῖται παρ᾿ ἡ μῖν εὐχαριστία,\nἧς οὐδενὶ ἄλλῳ μετασχεῖν ἐξόν ἐστιν ἢ τῷ πιστεύοντι ἀληθῆ\nεἶναι τὰ δεδιδαγμένα ὑφ᾿ ἡμῶν, καὶ λουσαμένῳ τὸ ὑπὲρ ἀφέσεως\nἁμαρτιῶν καὶ εἰς ἀναγέννησιν λουτρόν, καὶ οὕτως βιοῦντι ὡς ὁ\nΧριστὸς παρέδωκεν. Οὐ γὰρ ὡς κοινὸν ἄρτον οὐδὲ κοινὸν\nπόμα ταῦτα λαμβάνομεν· ἀλλ᾿ ὃν τρόπον διὰ λόγου θεοῦ\nσαρκοποιηθεὶς Ἰησοῦς Χριστὸς ὁ σωτὴρ ἡμῶν καὶ σάρκα καὶ\nαἷμα ὑπὲρ σωτηρίας ἡμῶν ἔσχεν, οὕτως καὶ τὴν δι᾿ εὐχῆς λόγου\n\nτοῦ παρ᾿ αὐτοῦ εὐχαριστηθεῖσαν τροφήν, ἐξ ἠς αἷμα καὶ σάρκες\nκατὰ μεταβολὴν τρέφονται ἡμῶν, ἐκείνου τοῦ σαρκοποιηθέντος\nἸησοῦ καὶ σάρκα καὶ αἷμα ἐδιδάχθημεν εἶναι. Οἱ γὰρ ἀπόστολοι\nἐν τοῖς γενομένοις ὑπ᾿ αὐτῶν ἀπομνημονεύμασιν, ἃ\nκαλεῖται εὐαγγέλια, οὕτως παρέδωκαν ἐντετάλθαι αὐτοῖς, τὸν\nἸησοῦν λαβόντα ἄρτον εὐχαριστήσαντα εἰπεῖν· „Τοῦτο ποιεῖτε\nεἰς τὴν ἀνάμνησίν μου, τοῦτό ἐστι τὸ σῶμά μου“· καὶ τὸ ποτήριον\nὁμοίως λαβόντα καὶ εὐχαριστήσαντα εἰπεῖν· Τοῦτό ἐστι\nτὸ αἷμά μου“· καὶ μόνοις αὐτοῖς μεταδοῦναι. Ὅπερ καὶ ἐν\nτοῖς τοῖ Μίθρα μυστηρίοις παρέδωκαν γίνεσθαι μιμησάμενοι\nοἱ πονηροὶ δαίμονες· ὅτι γὰρ ἄρτος καὶ ποτήριον ὕδατος τίθεται\nἐν ταῖς τοῦ μυουμένου τελεταῖς μετ᾿ ἐπιλόγων τινῶν, ἢ ἐπίστασθε\nἢ μαθεῖν δύνασθε.\n\nἩμεῖς δὲ μετὰ ταῦτα λοιπὸν ἀεὶ τούτων ἀλλήλους ἀναμιμνήσκομεν·\nκαὶ οἱ ἔχοντες τοῖς λειπομένοις πᾶσιν ἐπικουροῦμεν,\nκαὶ σύνεσμεν ἀλλήλοις ἀεί. Ἐπὶ πᾶσί τε οἷς προσφερόμεθα εὐλογοῦμεν\nτὸν ποιητὴν τῶν πάντων διὰ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ\nκαὶ διὰ πνεύματος τοῦ ἁγίου. Καὶ τῇ τοῦ ἡλίου λεγομένῃ\nἡμέρᾳ πάντων κατὰ πόλεις ἢ ἀγροὺς μενόντων ἐπὶ τὸ αὐτὸ\nσυνέλευσις γίνεται, καὶ τὰ ἀπομνημονεύματα τῶν ἀποστόλων ἢ τὰ\nσυγγράμματα τῶν προφητῶν ἀναγινώσκεται, μέχρις ἐγχωρεῖ.\nΕἶτα παυσαμένου τοῦ ἀναγινώσκοντος ὁ προεστὼς διὰ λόγου\n\nτὴν νουθεσίαν καὶ πρόκλησιν τῆς τῶν καλῶν τούτων μιμήσεως\nποιεῖται. Ἔπειτα ἀνιστάμεθα κοινῇ πάντες καὶ εὐχὰς πέμπομεν·\nκαὶ, ὡς προέφημεν, παυσαμένων ἡμῶν τῆς εὐχῆς ἄρτος\nπροσφέρεται καὶ οἶνος καὶ ὕδωρ, καὶ ὁ προεστὼς εὐχὰς ὁμοίως\nκαὶ εὐχαριστίας, ὅση δύναμις αὐτῷ, ἀναπέμπει, καὶ ὁ λαὸς\nἐπευφημεῖ λέγων τὸ Ἀμήν, καὶ ἡ διάδοσις καὶ ἡ μετάληψις\nἀπὸ τῶν εὐχαριστηθέντων ἑκάστῳ γίνεται, καὶ τοῖς οὐ παροῦσι\nδιὰ τῶν διακόνων πέμπεται. Οἱ εὐποροῦντες δὲ καὶ βουλόμενοι\nκατὰ προαίρεσιν ἕκαστος τὴν ἑαυτοῦ ὃ βούλεται δίδωσι,\nκαὶ τὸ συλλεγόμενον παρὰ τῷ προεστῶτι ἀποτίθεται, καὶ αὐτὸς\nἐπικουρεῖ ὀρφανοῖς τε καὶ χήραις, καὶ τοῖς διὰ νόσον ἢ δι᾿\nἄλλην αἰτίαν λειπομένοις, καὶ τοῖς ἐν δεσμοῖς οὖσι, καὶ τοῖς παρεπιδήμοις\nοὖσι ξένοις, καὶ ἁπλῶς πᾶσι τοῖς ἐν χρείᾳ οὖσι κηδεμὼν\nγίνεται. Τὴν δὲ τοῦ ἡλίου ἡμέρα κοινῇ πάντες τὴν συνέλευσιν\nποιούμεθα, ἐπειδὴ πρώτη ἐστὶν ἡμέρα, ἐν ᾗ ὁ θεὸς τὸ\nσκότος καὶ τὴν ὕλην τρέψας κόσμον ἐποίησε, καὶ Ἰησοῦς Χριστὸς\nὁ ἡμέτερος σωτὴρ τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ ἐκ νεκρῶν ἀνέστη· τῇ γὰρ\nπρὸ τῆς κρονικῆς ἐσταύρωσαν αὐτόν, καὶ τῇ μετὰ τὴν κρονικήν,\nἥτις ἐστὶν ἡλίου ἡμέρα, φανεὶς τοῖς ἀποστόλοις αὐτοῦ καὶ μαθηταῖς\nἐδίδαξε ταῦτα, ἅπερ εἰς ἐπίσκεψιν καὶ ὑμῖν ἀνεδώκαμεν.\n\nΚαὶ εἰ μὲν δοκεῖ ὑμῖν λόγου καὶ ἀληθείας ἔχεσθαι,\nτιμήσατε αὐτά· εἰ δὲ λῆρος ὑμῖν δοκεῖ, ὡς ληρωδῶν πραγμάτων\nκαταφρονήσατε, καὶ μὴ ὡς κατ᾿ ἐχθρῶν κατὰ τῶν μηδὲν ἀδικούντων\nθάνατον ὁρίζετε. Προλέγομεν γὰρ ὑμῖν, ὅτι οὐκ ἐκφεύξεσθε\nτὴν ἐσομένην τοῦ θεοῦ κρίσιν, ἐὰν ἐπιμένητε τῇ ἀδικίᾳ·\nκαὶ ἡμεῖς ἐπιβοήσομεν· Ὃ φίλον τῷ θεῷ, τοῦτο γενέσθω!\nΚαὶ ἐξ ἐπιστολῆς δὲ τοῦ μεγίστου καὶ ἐπιφανεστάτου\nΚαίσαρος Ἀδριανοῦ, τοῦ πατρὸς ὑμῶν, ἔχοντες ἀπαιτεῖν ὑμᾶς\nκαθὰ ἠξιώσαμεν κελεῦσαι τὰς κρίσεις γενέσθαι, οὐκ ἐκ τοῦ\nκεκρῖσθαι τοῦτο ὑπὸ Ἀδριανοῦ μᾶλλον ἠξιώσαμεν, ἀλλ᾿ ἐκ τοῦ\n\nἐπίστασθαι δίκαια ἀξιοῦν τὴν προσφώνησιν καὶ ἐξήγησιν πεποιήμεθα.\nὙπετάξαμεν δὲ καὶ τῆς ἐπιστολῆς Ἀδριανοῦ τὸ\nἀντίγραφον, ἵνα καὶ κατὰ τοῦτο ἀληθεύειν ἡμᾶς γνωρίζητε.\nΚαὶ ἔστι τὸ ἀντίγραφον τοῦτο.\n\nΜινουκίῳ Φουνδανῷ.\n\nἘπιστολὴν ἐδεξάμην γραφεῖσάν μοι ἀπὸ Σερηνίου Γρανιανοῦ,\nλαμπροτάτου ἀνδρός, ὅντινα σὺ διεδέξω. Οὐ δοκεῖ\nοὖν μοι τὸ πρᾶγμα ἀζήτητον καταλιπεῖν, ἵνα μήτε οἱ ἄνθρωποι\nταράττωνται καὶ τοῖς συκοφάνταις χορηγία κακουργίας παρασχεθῇ.\nἌν οὖν σαφῶς εἰς ταύτην τὴν ἀξίωσιν οἱ ἐπαρχιῶται\nδύνωνται διϊσχυρίζεσθαι κατὰ τῶν Χριστιανῶν, ὡς καὶ πρὸ\nβήματος ἀποκρίνεσθαι, ἐπὶ τοῦτο μόνον τραπῶσιν, ἀλλ οὐκ ἀξιώσεσιν\nοὐδὲ μόναις βοαῖς. Πολλῷ γὰρ μᾶλλον προσῆκεν, εἴ τις\n\nκατηγορεῖν βούλοιτο, τοῦτό σε διαγινώσκειν. Εἴ τις οὖν κατηγορεῖ\nκαὶ δείκνυσί τι παρὰ τοὺς νόμους πράττοντας, οὕτως\nδιόριζε κατὰ τὴν δύναμιν τοῦ ἁμαρτήματος· ὡς μὰ τὸν Ἡρακλέα,\nεἴ τις συκοφαντίας χάριν τοῦτο προτείνοι, διαλάμβανε ὑπὲρ τῆς\nδεινότητος καὶ φρόντιζε ὅπως ἂν ἐκδικήσειας.\n",
    "checksumSha256": "ee269a8e335664da193b5e379d7238678c5df49e5c159514fd1f1589c20c9557",
    "charCount": 93193,
    "lineCount": 1631,
    "lineStartOffsets": [
      0,
      12,
      13,
      61,
      117,
      177,
      228,
      285,
      340,
      399,
      439,
      440,
      489,
      551,
      609,
      610,
      669,
      728,
      788,
      845,
      904,
      965,
      1020,
      1078,
      1138,
      1200,
      1253,
      1308,
      1370,
      1428,
      1451,
      1452,
      1499,
      1561,
      1621,
      1685,
      1738,
      1802,
      1856,
      1910,
      1966,
      2019,
      2020,
      2082,
      2143,
      2193,
      2255,
      2312,
      2366,
      2433,
      2480,
      2538,
      2593,
      2604,
      2605,
      2656,
      2707,
      2770,
      2822,
      2881,
      2945,
      2997,
      3062,
      3117,
      3177,
      3224,
      3282,
      3342,
      3403,
      3457,
      3458,
      3520,
      3575,
      3634,
      3696,
      3760,
      3813,
      3867,
      3927,
      3994,
      4042,
      4104,
      4165,
      4237,
      4284,
      4346,
      4403,
      4465,
      4481,
      4482,
      4595,
      4654,
      4702,
      4768,
      4826,
      4879,
      4941,
      4942,
      5001,
      5063,
      5116,
      5175,
      5231,
      5279,
      5339,
      5391,
      5449,
      5504,
      5562,
      5624,
      5679,
      5726,
      5727,
      5777,
      5842,
      5894,
      5954,
      6011,
      6068,
      6124,
      6125,
      6191,
      6213,
      6214,
      6262,
      6317,
      6384,
      6435,
      6497,
      6550,
      6603,
      6663,
      6721,
      6780,
      6838,
      6894,
      6954,
      7011,
      7029,
      7030,
      7077,
      7135,
      7201,
      7248,
      7307,
      7367,
      7368,
      7429,
      7485,
      7542,
      7599,
      7653,
      7710,
      7765,
      7821,
      7877,
      7935,
      7994,
      8006,
      8007,
      8060,
      8115,
      8171,
      8228,
      8288,
      8348,
      8410,
      8473,
      8529,
      8586,
      8640,
      8700,
      8755,
      8756,
      8825,
      8878,
      8935,
      8991,
      9048,
      9108,
      9145,
      9146,
      9197,
      9251,
      9304,
      9359,
      9420,
      9475,
      9529,
      9586,
      9647,
      9711,
      9763,
      9824,
      9893,
      9936,
      9995,
      10054,
      10105,
      10164,
      10215,
      10216,
      10274,
      10331,
      10384,
      10435,
      10436,
      10487,
      10544,
      10606,
      10660,
      10718,
      10771,
      10825,
      10885,
      10937,
      10938,
      10992,
      11044,
      11106,
      11172,
      11227,
      11289,
      11344,
      11401,
      11455,
      11517,
      11573,
      11634,
      11704,
      11757,
      11814,
      11875,
      11930,
      11987,
      11988,
      12052,
      12111,
      12167,
      12229,
      12291,
      12358,
      12413,
      12467,
      12526,
      12585,
      12643,
      12708,
      12764,
      12819,
      12876,
      12937,
      13003,
      13067,
      13123,
      13187,
      13241,
      13298,
      13336,
      13337,
      13386,
      13452,
      13509,
      13569,
      13634,
      13692,
      13749,
      13812,
      13866,
      13924,
      13979,
      14040,
      14107,
      14159,
      14223,
      14283,
      14335,
      14400,
      14455,
      14518,
      14537,
      14538,
      14593,
      14648,
      14710,
      14774,
      14832,
      14892,
      14893,
      14952,
      15004,
      15066,
      15126,
      15188,
      15251,
      15300,
      15359,
      15424,
      15486,
      15544,
      15604,
      15659,
      15718,
      15785,
      15834,
      15896,
      15956,
      16001,
      16002,
      16050,
      16109,
      16164,
      16224,
      16290,
      16340,
      16341,
      16397,
      16452,
      16514,
      16568,
      16622,
      16683,
      16741,
      16801,
      16852,
      16913,
      16972,
      17025,
      17093,
      17144,
      17205,
      17260,
      17320,
      17381,
      17433,
      17490,
      17546,
      17603,
      17670,
      17716,
      17771,
      17828,
      17886,
      17887,
      17942,
      17992,
      18047,
      18100,
      18161,
      18217,
      18276,
      18334,
      18397,
      18452,
      18512,
      18573,
      18623,
      18682,
      18736,
      18794,
      18847,
      18905,
      18921,
      18922,
      18973,
      19035,
      19088,
      19144,
      19204,
      19257,
      19320,
      19373,
      19426,
      19488,
      19545,
      19609,
      19610,
      19674,
      19724,
      19773,
      19833,
      19892,
      19947,
      20007,
      20069,
      20132,
      20188,
      20239,
      20292,
      20353,
      20411,
      20471,
      20527,
      20587,
      20638,
      20695,
      20747,
      20806,
      20861,
      20921,
      20980,
      21031,
      21032,
      21097,
      21152,
      21210,
      21259,
      21316,
      21331,
      21332,
      21381,
      21439,
      21492,
      21552,
      21610,
      21667,
      21720,
      21780,
      21837,
      21895,
      21953,
      22006,
      22065,
      22128,
      22185,
      22240,
      22292,
      22293,
      22344,
      22397,
      22458,
      22515,
      22573,
      22635,
      22636,
      22684,
      22744,
      22799,
      22862,
      22913,
      22972,
      23033,
      23082,
      23137,
      23194,
      23253,
      23303,
      23357,
      23420,
      23455,
      23456,
      23505,
      23565,
      23623,
      23684,
      23749,
      23802,
      23871,
      23927,
      23981,
      24032,
      24101,
      24161,
      24162,
      24216,
      24273,
      24324,
      24383,
      24444,
      24505,
      24562,
      24620,
      24677,
      24736,
      24792,
      24844,
      24902,
      24957,
      25006,
      25063,
      25123,
      25177,
      25178,
      25221,
      25272,
      25328,
      25389,
      25447,
      25500,
      25562,
      25620,
      25673,
      25674,
      25731,
      25789,
      25839,
      25896,
      25956,
      26016,
      26072,
      26120,
      26121,
      26168,
      26230,
      26289,
      26346,
      26406,
      26469,
      26518,
      26577,
      26644,
      26693,
      26752,
      26804,
      26872,
      26926,
      26977,
      27037,
      27094,
      27152,
      27219,
      27265,
      27324,
      27381,
      27382,
      27444,
      27493,
      27552,
      27607,
      27661,
      27720,
      27779,
      27823,
      27824,
      27872,
      27932,
      27991,
      28051,
      28111,
      28172,
      28229,
      28287,
      28341,
      28396,
      28455,
      28520,
      28566,
      28626,
      28686,
      28739,
      28805,
      28832,
      28833,
      28884,
      28945,
      29002,
      29062,
      29117,
      29174,
      29235,
      29289,
      29346,
      29400,
      29459,
      29517,
      29577,
      29628,
      29629,
      29680,
      29737,
      29795,
      29855,
      29905,
      29964,
      30017,
      30078,
      30140,
      30197,
      30264,
      30265,
      30316,
      30374,
      30434,
      30493,
      30548,
      30605,
      30659,
      30719,
      30774,
      30831,
      30893,
      30951,
      31003,
      31039,
      31040,
      31089,
      31151,
      31209,
      31263,
      31320,
      31377,
      31434,
      31496,
      31555,
      31602,
      31663,
      31720,
      31777,
      31778,
      31837,
      31894,
      31953,
      32010,
      32071,
      32128,
      32184,
      32249,
      32298,
      32356,
      32417,
      32474,
      32527,
      32585,
      32642,
      32702,
      32758,
      32817,
      32869,
      32925,
      32978,
      33041,
      33050,
      33051,
      33094,
      33155,
      33214,
      33270,
      33329,
      33383,
      33436,
      33491,
      33550,
      33600,
      33657,
      33716,
      33774,
      33835,
      33895,
      33951,
      34013,
      34059,
      34116,
      34171,
      34172,
      34221,
      34284,
      34336,
      34394,
      34452,
      34505,
      34506,
      34566,
      34623,
      34676,
      34732,
      34793,
      34850,
      34908,
      34970,
      35025,
      35079,
      35104,
      35105,
      35152,
      35213,
      35268,
      35323,
      35384,
      35444,
      35502,
      35559,
      35617,
      35673,
      35727,
      35786,
      35843,
      35868,
      35869,
      35921,
      35975,
      36036,
      36096,
      36152,
      36217,
      36273,
      36318,
      36319,
      36367,
      36430,
      36483,
      36544,
      36606,
      36663,
      36724,
      36778,
      36834,
      36889,
      36941,
      37006,
      37055,
      37103,
      37165,
      37213,
      37214,
      37272,
      37334,
      37395,
      37449,
      37503,
      37564,
      37626,
      37678,
      37734,
      37791,
      37851,
      37907,
      37968,
      38029,
      38091,
      38138,
      38193,
      38260,
      38324,
      38371,
      38372,
      38419,
      38476,
      38531,
      38532,
      38591,
      38649,
      38709,
      38767,
      38825,
      38885,
      38941,
      39001,
      39064,
      39119,
      39171,
      39229,
      39284,
      39340,
      39395,
      39451,
      39502,
      39566,
      39614,
      39666,
      39723,
      39786,
      39841,
      39903,
      39971,
      40023,
      40082,
      40130,
      40192,
      40251,
      40306,
      40307,
      40366,
      40419,
      40477,
      40534,
      40587,
      40648,
      40712,
      40763,
      40822,
      40874,
      40933,
      40993,
      41049,
      41100,
      41156,
      41212,
      41257,
      41258,
      41311,
      41359,
      41420,
      41474,
      41539,
      41592,
      41648,
      41705,
      41768,
      41820,
      41878,
      41946,
      41990,
      42052,
      42053,
      42106,
      42166,
      42221,
      42280,
      42343,
      42399,
      42449,
      42511,
      42566,
      42619,
      42676,
      42733,
      42792,
      42851,
      42908,
      42966,
      43022,
      43078,
      43133,
      43178,
      43179,
      43246,
      43308,
      43386,
      43455,
      43532,
      43603,
      43651,
      43652,
      43718,
      43793,
      43868,
      43936,
      44005,
      44079,
      44155,
      44234,
      44302,
      44382,
      44461,
      44531,
      44607,
      44676,
      44748,
      44820,
      44896,
      44967,
      45037,
      45111,
      45180,
      45254,
      45286,
      45287,
      45354,
      45431,
      45504,
      45582,
      45648,
      45718,
      45792,
      45861,
      45934,
      46015,
      46047,
      46048,
      46111,
      46112,
      46180,
      46255,
      46321,
      46396,
      46464,
      46531,
      46600,
      46670,
      46740,
      46812,
      46881,
      46951,
      47030,
      47092,
      47139,
      47140,
      47200,
      47271,
      47339,
      47412,
      47478,
      47550,
      47629,
      47698,
      47769,
      47831,
      47901,
      47970,
      48041,
      48068,
      48069,
      48131,
      48203,
      48281,
      48350,
      48423,
      48490,
      48563,
      48640,
      48717,
      48718,
      48785,
      48864,
      48892,
      48893,
      48931,
      49004,
      49082,
      49146,
      49219,
      49291,
      49292,
      49355,
      49431,
      49502,
      49572,
      49642,
      49709,
      49786,
      49849,
      49931,
      49996,
      50066,
      50132,
      50208,
      50283,
      50362,
      50438,
      50503,
      50582,
      50647,
      50713,
      50781,
      50847,
      50917,
      50987,
      51060,
      51132,
      51210,
      51211,
      51273,
      51352,
      51426,
      51498,
      51569,
      51635,
      51709,
      51776,
      51844,
      51919,
      51992,
      52054,
      52126,
      52203,
      52236,
      52237,
      52299,
      52374,
      52447,
      52523,
      52600,
      52670,
      52743,
      52817,
      52885,
      52953,
      52964,
      52965,
      53031,
      53107,
      53182,
      53249,
      53325,
      53395,
      53471,
      53539,
      53540,
      53617,
      53692,
      53727,
      53728,
      53789,
      53860,
      53930,
      54000,
      54072,
      54148,
      54224,
      54297,
      54378,
      54448,
      54515,
      54580,
      54657,
      54734,
      54809,
      54883,
      54954,
      55028,
      55104,
      55178,
      55246,
      55320,
      55395,
      55441,
      55442,
      55504,
      55572,
      55643,
      55712,
      55784,
      55854,
      55928,
      56001,
      56002,
      56072,
      56146,
      56215,
      56287,
      56369,
      56431,
      56501,
      56574,
      56642,
      56701,
      56773,
      56847,
      56911,
      56988,
      57056,
      57128,
      57202,
      57274,
      57342,
      57412,
      57488,
      57556,
      57635,
      57696,
      57769,
      57839,
      57921,
      57989,
      58041,
      58042,
      58109,
      58184,
      58255,
      58324,
      58392,
      58460,
      58461,
      58531,
      58602,
      58673,
      58745,
      58813,
      58885,
      58955,
      59026,
      59101,
      59175,
      59252,
      59263,
      59264,
      59331,
      59401,
      59477,
      59547,
      59619,
      59683,
      59756,
      59825,
      59902,
      59990,
      60056,
      60127,
      60202,
      60270,
      60337,
      60410,
      60482,
      60556,
      60611,
      60612,
      60676,
      60753,
      60815,
      60886,
      60887,
      60960,
      61040,
      61095,
      61166,
      61242,
      61307,
      61379,
      61455,
      61502,
      61503,
      61572,
      61637,
      61711,
      61785,
      61852,
      61923,
      61990,
      62058,
      62132,
      62207,
      62241,
      62242,
      62308,
      62383,
      62453,
      62529,
      62599,
      62675,
      62737,
      62804,
      62878,
      62957,
      63024,
      63095,
      63166,
      63242,
      63313,
      63314,
      63380,
      63449,
      63484,
      63485,
      63548,
      63620,
      63688,
      63760,
      63832,
      63900,
      63968,
      64041,
      64116,
      64195,
      64259,
      64335,
      64406,
      64480,
      64552,
      64623,
      64691,
      64764,
      64831,
      64899,
      64974,
      65039,
      65111,
      65185,
      65261,
      65335,
      65409,
      65484,
      65501,
      65502,
      65562,
      65631,
      65705,
      65775,
      65849,
      65850,
      65925,
      65998,
      66060,
      66137,
      66207,
      66280,
      66357,
      66431,
      66499,
      66575,
      66640,
      66713,
      66782,
      66845,
      66846,
      66911,
      66986,
      67048,
      67122,
      67195,
      67268,
      67341,
      67420,
      67486,
      67559,
      67632,
      67705,
      67776,
      67850,
      67922,
      67990,
      68059,
      68129,
      68198,
      68271,
      68343,
      68416,
      68489,
      68490,
      68567,
      68638,
      68665,
      68666,
      68730,
      68806,
      68883,
      68957,
      69033,
      69102,
      69175,
      69244,
      69315,
      69390,
      69465,
      69534,
      69609,
      69680,
      69758,
      69820,
      69889,
      69966,
      70034,
      70109,
      70188,
      70257,
      70325,
      70387,
      70462,
      70536,
      70610,
      70676,
      70746,
      70819,
      70891,
      70954,
      71032,
      71062,
      71063,
      71124,
      71197,
      71273,
      71347,
      71417,
      71491,
      71559,
      71631,
      71706,
      71776,
      71852,
      71918,
      71989,
      72058,
      72131,
      72200,
      72278,
      72349,
      72421,
      72498,
      72562,
      72636,
      72707,
      72781,
      72852,
      72922,
      72993,
      73065,
      73137,
      73219,
      73283,
      73357,
      73383,
      73384,
      73455,
      73519,
      73592,
      73663,
      73734,
      73805,
      73880,
      73951,
      74024,
      74096,
      74163,
      74237,
      74307,
      74379,
      74451,
      74524,
      74597,
      74670,
      74738,
      74802,
      74872,
      74921,
      74922,
      74982,
      75062,
      75136,
      75202,
      75273,
      75346,
      75418,
      75491,
      75568,
      75634,
      75635,
      75709,
      75795,
      75854,
      75880,
      75881,
      75940,
      76010,
      76084,
      76158,
      76240,
      76300,
      76368,
      76438,
      76516,
      76594,
      76656,
      76731,
      76803,
      76847,
      76848,
      76908,
      76981,
      77052,
      77127,
      77203,
      77271,
      77339,
      77410,
      77482,
      77554,
      77630,
      77703,
      77729,
      77730,
      77792,
      77865,
      77939,
      77940,
      78011,
      78084,
      78155,
      78226,
      78300,
      78367,
      78437,
      78508,
      78580,
      78610,
      78611,
      78669,
      78743,
      78814,
      78892,
      78967,
      79039,
      79111,
      79180,
      79251,
      79327,
      79397,
      79471,
      79543,
      79615,
      79682,
      79759,
      79822,
      79887,
      79953,
      79954,
      80030,
      80092,
      80165,
      80238,
      80310,
      80325,
      80326,
      80385,
      80429,
      80488,
      80548,
      80606,
      80674,
      80731,
      80774,
      80839,
      80894,
      80947,
      81002,
      81053,
      81106,
      81165,
      81223,
      81275,
      81328,
      81383,
      81439,
      81502,
      81566,
      81617,
      81674,
      81729,
      81730,
      81783,
      81845,
      81905,
      81964,
      82020,
      82079,
      82143,
      82196,
      82254,
      82310,
      82368,
      82422,
      82475,
      82535,
      82595,
      82644,
      82645,
      82696,
      82754,
      82811,
      82877,
      82937,
      82993,
      83053,
      83106,
      83165,
      83225,
      83226,
      83287,
      83347,
      83403,
      83459,
      83521,
      83579,
      83637,
      83695,
      83735,
      83736,
      83795,
      83874,
      83934,
      84009,
      84076,
      84147,
      84221,
      84297,
      84358,
      84432,
      84502,
      84571,
      84646,
      84717,
      84787,
      84857,
      84930,
      85004,
      85081,
      85153,
      85222,
      85296,
      85368,
      85435,
      85503,
      85504,
      85574,
      85644,
      85717,
      85786,
      85859,
      85940,
      86005,
      86078,
      86152,
      86220,
      86299,
      86363,
      86432,
      86505,
      86578,
      86648,
      86723,
      86795,
      86866,
      86901,
      86902,
      86966,
      87039,
      87115,
      87179,
      87248,
      87323,
      87388,
      87454,
      87525,
      87595,
      87741,
      87742,
      87788,
      87847,
      87848,
      87910,
      87965,
      88022,
      88082,
      88137,
      88191,
      88247,
      88301,
      88361,
      88416,
      88478,
      88529,
      88585,
      88649,
      88708,
      88763,
      88792,
      88793,
      88842,
      88900,
      88961,
      89022,
      89076,
      89129,
      89185,
      89246,
      89247,
      89308,
      89367,
      89428,
      89477,
      89536,
      89595,
      89659,
      89712,
      89768,
      89825,
      89888,
      89952,
      89970,
      89971,
      90034,
      90086,
      90153,
      90209,
      90264,
      90319,
      90381,
      90437,
      90493,
      90494,
      90552,
      90613,
      90664,
      90724,
      90781,
      90837,
      90897,
      90957,
      91011,
      91071,
      91130,
      91204,
      91259,
      91319,
      91371,
      91433,
      91489,
      91550,
      91616,
      91671,
      91672,
      91722,
      91782,
      91845,
      91902,
      91957,
      92011,
      92062,
      92120,
      92177,
      92236,
      92237,
      92303,
      92347,
      92404,
      92434,
      92435,
      92454,
      92455,
      92512,
      92560,
      92620,
      92683,
      92733,
      92789,
      92855,
      92908,
      92909,
      92974,
      93025,
      93086,
      93148,
      93193
    ],
    "normalization": {
      "lineEndings": "LF",
      "trailingWhitespace": "trimmed",
      "sourceCleanup": "script-aware-artifact-filter"
    },
    "encoding": "utf-8",
    "offsetUnit": "utf16-code-unit"
  },
  "stats": {
    "segmentCount": 117,
    "tokenCount": 14442,
    "uniqueTokenCount": 4359,
    "sentenceCount": 523,
    "witnessCount": 1
  },
  "segments": [
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:1",
      "anchor": "2c012608da357d31310c",
      "order": 1,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 1,
      "charStart": 0,
      "charEnd": 11,
      "tokenCount": 2,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 11,
      "lineStart": 1,
      "lineEnd": 1,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:1"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:2",
      "anchor": "5eb438c5171fbcb56a72",
      "order": 2,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 2,
      "charStart": 13,
      "charEnd": 438,
      "tokenCount": 60,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 425,
      "lineStart": 3,
      "lineEnd": 10,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:2"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:3",
      "anchor": "455180faa4a75f56410b",
      "order": 3,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 3,
      "charStart": 440,
      "charEnd": 608,
      "tokenCount": 24,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 168,
      "lineStart": 12,
      "lineEnd": 14,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:3"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:4",
      "anchor": "f588e898c34d09a9a0b3",
      "order": 4,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 4,
      "charStart": 610,
      "charEnd": 1450,
      "tokenCount": 125,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 840,
      "lineStart": 16,
      "lineEnd": 30,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:4"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:5",
      "anchor": "18922e9084929c5e9bf2",
      "order": 5,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 5,
      "charStart": 1452,
      "charEnd": 2018,
      "tokenCount": 89,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 566,
      "lineStart": 32,
      "lineEnd": 41,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:5"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:6",
      "anchor": "117b3cc56f71fbda31e3",
      "order": 6,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 6,
      "charStart": 2020,
      "charEnd": 2603,
      "tokenCount": 90,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 583,
      "lineStart": 43,
      "lineEnd": 53,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:6"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:7",
      "anchor": "aaad2aee0a51980b70eb",
      "order": 7,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 7,
      "charStart": 2605,
      "charEnd": 3456,
      "tokenCount": 130,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 851,
      "lineStart": 55,
      "lineEnd": 69,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:7"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:8",
      "anchor": "b74f733a303bfa7dee79",
      "order": 8,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 8,
      "charStart": 3458,
      "charEnd": 4480,
      "tokenCount": 151,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 1022,
      "lineStart": 71,
      "lineEnd": 88,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:8"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:9",
      "anchor": "a5f98759c0502b6aa147",
      "order": 9,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 9,
      "charStart": 4482,
      "charEnd": 4940,
      "tokenCount": 66,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 458,
      "lineStart": 90,
      "lineEnd": 96,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:9"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:10",
      "anchor": "57031a511786a05eb9f7",
      "order": 10,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 10,
      "charStart": 4942,
      "charEnd": 5725,
      "tokenCount": 117,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 783,
      "lineStart": 98,
      "lineEnd": 111,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:10"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:11",
      "anchor": "0752ec6a4660d3f1acc1",
      "order": 11,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 11,
      "charStart": 5727,
      "charEnd": 6123,
      "tokenCount": 60,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 396,
      "lineStart": 113,
      "lineEnd": 119,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:11"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:12",
      "anchor": "3e8435cb731a8b51cddd",
      "order": 12,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 12,
      "charStart": 6125,
      "charEnd": 6212,
      "tokenCount": 11,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 87,
      "lineStart": 121,
      "lineEnd": 122,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:12"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:13",
      "anchor": "bf831169224c6e0d9724",
      "order": 13,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 13,
      "charStart": 6214,
      "charEnd": 7028,
      "tokenCount": 117,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 814,
      "lineStart": 124,
      "lineEnd": 138,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:13"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:14",
      "anchor": "699b69b679beb80db63b",
      "order": 14,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 14,
      "charStart": 7030,
      "charEnd": 7366,
      "tokenCount": 50,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 336,
      "lineStart": 140,
      "lineEnd": 145,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:14"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:15",
      "anchor": "5cbe05a7699b8356dbe7",
      "order": 15,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 15,
      "charStart": 7368,
      "charEnd": 8005,
      "tokenCount": 104,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 637,
      "lineStart": 147,
      "lineEnd": 158,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:15"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:16",
      "anchor": "6c748811282a7489bd81",
      "order": 16,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 16,
      "charStart": 8007,
      "charEnd": 8754,
      "tokenCount": 116,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 747,
      "lineStart": 160,
      "lineEnd": 172,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:16"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:17",
      "anchor": "5801346e873b3f361ac3",
      "order": 17,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 17,
      "charStart": 8756,
      "charEnd": 9144,
      "tokenCount": 52,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 388,
      "lineStart": 174,
      "lineEnd": 180,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:17"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:18",
      "anchor": "192ef4a232eb690e5501",
      "order": 18,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 18,
      "charStart": 9146,
      "charEnd": 10214,
      "tokenCount": 158,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1068,
      "lineStart": 182,
      "lineEnd": 200,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:18"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:19",
      "anchor": "d23bf62a0f275f5214d0",
      "order": 19,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 19,
      "charStart": 10216,
      "charEnd": 10434,
      "tokenCount": 34,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 218,
      "lineStart": 202,
      "lineEnd": 205,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:19"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:20",
      "anchor": "caa35259b0598b459be6",
      "order": 20,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 20,
      "charStart": 10436,
      "charEnd": 10936,
      "tokenCount": 68,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 500,
      "lineStart": 207,
      "lineEnd": 215,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:20"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:21",
      "anchor": "dfab6980b225cba799af",
      "order": 21,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 21,
      "charStart": 10938,
      "charEnd": 11986,
      "tokenCount": 164,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 1048,
      "lineStart": 217,
      "lineEnd": 234,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:21"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:22",
      "anchor": "8cc3e1b43c5b2468fc4a",
      "order": 22,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 22,
      "charStart": 11988,
      "charEnd": 13335,
      "tokenCount": 202,
      "sentenceCount": 7,
      "charLength": 1347,
      "lineStart": 236,
      "lineEnd": 258,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:22"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:23",
      "anchor": "221363f35f486a954f3c",
      "order": 23,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 23,
      "charStart": 13337,
      "charEnd": 14536,
      "tokenCount": 179,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 1199,
      "lineStart": 260,
      "lineEnd": 280,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:23"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:24",
      "anchor": "407ed1f5fcbaa12de5fd",
      "order": 24,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 24,
      "charStart": 14538,
      "charEnd": 14891,
      "tokenCount": 53,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 353,
      "lineStart": 282,
      "lineEnd": 287,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:24"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:25",
      "anchor": "c46c771c8dfa6309255f",
      "order": 25,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 25,
      "charStart": 14893,
      "charEnd": 16000,
      "tokenCount": 172,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 1107,
      "lineStart": 289,
      "lineEnd": 307,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:25"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:26",
      "anchor": "0198c0e80185ff95ac1f",
      "order": 26,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 26,
      "charStart": 16002,
      "charEnd": 16339,
      "tokenCount": 55,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 337,
      "lineStart": 309,
      "lineEnd": 314,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:26"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:27",
      "anchor": "9d62ecb75be98824333e",
      "order": 27,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 27,
      "charStart": 16341,
      "charEnd": 17885,
      "tokenCount": 240,
      "sentenceCount": 11,
      "charLength": 1544,
      "lineStart": 316,
      "lineEnd": 342,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:27"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:28",
      "anchor": "2b1d0873c5d96d27a7a8",
      "order": 28,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 28,
      "charStart": 17887,
      "charEnd": 18920,
      "tokenCount": 176,
      "sentenceCount": 10,
      "charLength": 1033,
      "lineStart": 344,
      "lineEnd": 362,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:28"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:29",
      "anchor": "d907ee178e74b5b765e4",
      "order": 29,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 29,
      "charStart": 18922,
      "charEnd": 19608,
      "tokenCount": 114,
      "sentenceCount": 7,
      "charLength": 686,
      "lineStart": 364,
      "lineEnd": 375,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:29"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:30",
      "anchor": "1d54c9f3515955c92cbc",
      "order": 30,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 30,
      "charStart": 19610,
      "charEnd": 21030,
      "tokenCount": 235,
      "sentenceCount": 10,
      "charLength": 1420,
      "lineStart": 377,
      "lineEnd": 401,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:30"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:31",
      "anchor": "78c681e098716e461269",
      "order": 31,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 31,
      "charStart": 21032,
      "charEnd": 21330,
      "tokenCount": 44,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 298,
      "lineStart": 403,
      "lineEnd": 408,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:31"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:32",
      "anchor": "a3082a66b4e9dd7c12ff",
      "order": 32,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 32,
      "charStart": 21332,
      "charEnd": 22291,
      "tokenCount": 145,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 959,
      "lineStart": 410,
      "lineEnd": 426,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:32"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:33",
      "anchor": "1f50a925532924fbcc62",
      "order": 33,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 33,
      "charStart": 22293,
      "charEnd": 22634,
      "tokenCount": 53,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 341,
      "lineStart": 428,
      "lineEnd": 433,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:33"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:34",
      "anchor": "9e38f469a5a78b75856f",
      "order": 34,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 34,
      "charStart": 22636,
      "charEnd": 23454,
      "tokenCount": 124,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 818,
      "lineStart": 435,
      "lineEnd": 449,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:34"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:35",
      "anchor": "7aeafbd39af6d84cc5ca",
      "order": 35,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 35,
      "charStart": 23456,
      "charEnd": 24160,
      "tokenCount": 109,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 704,
      "lineStart": 451,
      "lineEnd": 462,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:35"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:36",
      "anchor": "2d69d5664895ad92c66c",
      "order": 36,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 36,
      "charStart": 24162,
      "charEnd": 25176,
      "tokenCount": 156,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 1014,
      "lineStart": 464,
      "lineEnd": 481,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:36"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:37",
      "anchor": "1db3084d229cd4378ffb",
      "order": 37,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 37,
      "charStart": 25178,
      "charEnd": 25672,
      "tokenCount": 79,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 494,
      "lineStart": 483,
      "lineEnd": 491,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:37"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:38",
      "anchor": "8abdc4b405824d5e1e31",
      "order": 38,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 38,
      "charStart": 25674,
      "charEnd": 26119,
      "tokenCount": 67,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 445,
      "lineStart": 493,
      "lineEnd": 500,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:38"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:39",
      "anchor": "5d5cc29a2142b4b64979",
      "order": 39,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 39,
      "charStart": 26121,
      "charEnd": 27380,
      "tokenCount": 189,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 1259,
      "lineStart": 502,
      "lineEnd": 523,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:39"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:40",
      "anchor": "18de459cfd82fe6b46df",
      "order": 40,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 40,
      "charStart": 27382,
      "charEnd": 27822,
      "tokenCount": 64,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 440,
      "lineStart": 525,
      "lineEnd": 532,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:40"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:41",
      "anchor": "cc2dec6d4e26ae0c50b1",
      "order": 41,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 41,
      "charStart": 27824,
      "charEnd": 28831,
      "tokenCount": 159,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1007,
      "lineStart": 534,
      "lineEnd": 551,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:41"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:42",
      "anchor": "867b9ec1214accfb6ec4",
      "order": 42,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 42,
      "charStart": 28833,
      "charEnd": 29627,
      "tokenCount": 121,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 794,
      "lineStart": 553,
      "lineEnd": 566,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:42"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:43",
      "anchor": "2fa113bb1eacb8d3fafe",
      "order": 43,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 43,
      "charStart": 29629,
      "charEnd": 30263,
      "tokenCount": 106,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 634,
      "lineStart": 568,
      "lineEnd": 578,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:43"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:44",
      "anchor": "20f3fca648c86a67be96",
      "order": 44,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 44,
      "charStart": 30265,
      "charEnd": 31038,
      "tokenCount": 117,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 773,
      "lineStart": 580,
      "lineEnd": 593,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:44"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:45",
      "anchor": "e92f8456164ad6260c04",
      "order": 45,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 45,
      "charStart": 31040,
      "charEnd": 31776,
      "tokenCount": 114,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 736,
      "lineStart": 595,
      "lineEnd": 607,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:45"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:46",
      "anchor": "72a293e8f0e1eef7997d",
      "order": 46,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 46,
      "charStart": 31778,
      "charEnd": 33049,
      "tokenCount": 189,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1271,
      "lineStart": 609,
      "lineEnd": 631,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:46"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:47",
      "anchor": "bb0e05ce954766d69cd7",
      "order": 47,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 47,
      "charStart": 33051,
      "charEnd": 34170,
      "tokenCount": 177,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 1119,
      "lineStart": 633,
      "lineEnd": 652,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:47"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:48",
      "anchor": "67fa49067fed23b23ac5",
      "order": 48,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 48,
      "charStart": 34172,
      "charEnd": 34504,
      "tokenCount": 52,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 332,
      "lineStart": 654,
      "lineEnd": 659,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:48"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:49",
      "anchor": "15cca5240e99cd127570",
      "order": 49,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 49,
      "charStart": 34506,
      "charEnd": 35103,
      "tokenCount": 96,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 597,
      "lineStart": 661,
      "lineEnd": 671,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:49"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:50",
      "anchor": "89092a779cccb37886f3",
      "order": 50,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 50,
      "charStart": 35105,
      "charEnd": 35867,
      "tokenCount": 117,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 762,
      "lineStart": 673,
      "lineEnd": 686,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:50"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:51",
      "anchor": "a7aa567e3f06dbf8487d",
      "order": 51,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 51,
      "charStart": 35869,
      "charEnd": 36317,
      "tokenCount": 70,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 448,
      "lineStart": 688,
      "lineEnd": 695,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:51"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:52",
      "anchor": "3db8fd29fe7a117a647b",
      "order": 52,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 52,
      "charStart": 36319,
      "charEnd": 37212,
      "tokenCount": 128,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 893,
      "lineStart": 697,
      "lineEnd": 712,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:52"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:53",
      "anchor": "5eb37ef41343bd900326",
      "order": 53,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 53,
      "charStart": 37214,
      "charEnd": 38370,
      "tokenCount": 164,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 1156,
      "lineStart": 714,
      "lineEnd": 733,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:53"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:54",
      "anchor": "6a0a5fa9da3b92ee057b",
      "order": 54,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 54,
      "charStart": 38372,
      "charEnd": 38530,
      "tokenCount": 26,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 158,
      "lineStart": 735,
      "lineEnd": 737,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:54"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:55",
      "anchor": "31fa812c3dc3cdeb2f41",
      "order": 55,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 55,
      "charStart": 38532,
      "charEnd": 40305,
      "tokenCount": 275,
      "sentenceCount": 9,
      "charLength": 1773,
      "lineStart": 739,
      "lineEnd": 769,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:55"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:56",
      "anchor": "cea8d70b06808b4cc759",
      "order": 56,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 56,
      "charStart": 40307,
      "charEnd": 41256,
      "tokenCount": 155,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 949,
      "lineStart": 771,
      "lineEnd": 787,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:56"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:57",
      "anchor": "54234e260a4191b84536",
      "order": 57,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 57,
      "charStart": 41258,
      "charEnd": 42051,
      "tokenCount": 120,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 793,
      "lineStart": 789,
      "lineEnd": 802,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:57"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:58",
      "anchor": "0fe2d7ee7ec206355a94",
      "order": 58,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 58,
      "charStart": 42053,
      "charEnd": 43177,
      "tokenCount": 180,
      "sentenceCount": 7,
      "charLength": 1124,
      "lineStart": 804,
      "lineEnd": 823,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:58"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:59",
      "anchor": "0c3b732c7f50b8609319",
      "order": 59,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 59,
      "charStart": 43179,
      "charEnd": 43650,
      "tokenCount": 75,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 471,
      "lineStart": 825,
      "lineEnd": 831,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:59"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:60",
      "anchor": "c55708408260f8cc3d46",
      "order": 60,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 60,
      "charStart": 43652,
      "charEnd": 45285,
      "tokenCount": 257,
      "sentenceCount": 12,
      "charLength": 1633,
      "lineStart": 833,
      "lineEnd": 855,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:60"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:61",
      "anchor": "f7d22fedf89da85fac5b",
      "order": 61,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 61,
      "charStart": 45287,
      "charEnd": 46046,
      "tokenCount": 118,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 759,
      "lineStart": 857,
      "lineEnd": 867,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:61"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:62",
      "anchor": "f01991aec45d028a0bbc",
      "order": 62,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 62,
      "charStart": 46048,
      "charEnd": 46110,
      "tokenCount": 11,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 62,
      "lineStart": 869,
      "lineEnd": 869,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:62"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:63",
      "anchor": "c9da9a08bfa23f5d19b2",
      "order": 63,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 63,
      "charStart": 46112,
      "charEnd": 47138,
      "tokenCount": 163,
      "sentenceCount": 10,
      "charLength": 1026,
      "lineStart": 871,
      "lineEnd": 885,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:63"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:64",
      "anchor": "c7a62e04368fc543c267",
      "order": 64,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 64,
      "charStart": 47140,
      "charEnd": 48067,
      "tokenCount": 148,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 927,
      "lineStart": 887,
      "lineEnd": 900,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:64"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:65",
      "anchor": "00bf495215381c641b72",
      "order": 65,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 65,
      "charStart": 48069,
      "charEnd": 48716,
      "tokenCount": 105,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 647,
      "lineStart": 902,
      "lineEnd": 910,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:65"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:66",
      "anchor": "5002dbeec53a17297ae8",
      "order": 66,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 66,
      "charStart": 48718,
      "charEnd": 48891,
      "tokenCount": 25,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 173,
      "lineStart": 912,
      "lineEnd": 914,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:66"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:67",
      "anchor": "23043c3c6d1f5bc099bd",
      "order": 67,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 67,
      "charStart": 48893,
      "charEnd": 49290,
      "tokenCount": 61,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 397,
      "lineStart": 916,
      "lineEnd": 921,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:67"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:68",
      "anchor": "a47c12c402746104947f",
      "order": 68,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 68,
      "charStart": 49292,
      "charEnd": 51209,
      "tokenCount": 315,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 1917,
      "lineStart": 923,
      "lineEnd": 949,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:68"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:69",
      "anchor": "0b8e8d8912927227c539",
      "order": 69,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 69,
      "charStart": 51211,
      "charEnd": 52235,
      "tokenCount": 167,
      "sentenceCount": 12,
      "charLength": 1024,
      "lineStart": 951,
      "lineEnd": 965,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:69"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:70",
      "anchor": "6e111e5c1942d4aa62e6",
      "order": 70,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 70,
      "charStart": 52237,
      "charEnd": 52963,
      "tokenCount": 119,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 726,
      "lineStart": 967,
      "lineEnd": 977,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:70"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:71",
      "anchor": "8e14896df7aa1f20c052",
      "order": 71,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 71,
      "charStart": 52965,
      "charEnd": 53538,
      "tokenCount": 85,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 573,
      "lineStart": 979,
      "lineEnd": 986,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:71"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:72",
      "anchor": "63e82823db7fcda7be3a",
      "order": 72,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 72,
      "charStart": 53540,
      "charEnd": 53726,
      "tokenCount": 27,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 186,
      "lineStart": 988,
      "lineEnd": 990,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:72"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:73",
      "anchor": "51863892dade1f319b12",
      "order": 73,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 73,
      "charStart": 53728,
      "charEnd": 55440,
      "tokenCount": 269,
      "sentenceCount": 9,
      "charLength": 1712,
      "lineStart": 992,
      "lineEnd": 1015,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:73"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:74",
      "anchor": "415a8ec75dfb69ea45da",
      "order": 74,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 74,
      "charStart": 55442,
      "charEnd": 56000,
      "tokenCount": 91,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 558,
      "lineStart": 1017,
      "lineEnd": 1024,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:74"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:75",
      "anchor": "cdca61f77904230671e2",
      "order": 75,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 75,
      "charStart": 56002,
      "charEnd": 58040,
      "tokenCount": 309,
      "sentenceCount": 16,
      "charLength": 2038,
      "lineStart": 1026,
      "lineEnd": 1054,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:75"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:76",
      "anchor": "88af2a24cbe44c7a3c57",
      "order": 76,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 76,
      "charStart": 58042,
      "charEnd": 58459,
      "tokenCount": 70,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 417,
      "lineStart": 1056,
      "lineEnd": 1061,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:76"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:77",
      "anchor": "ae40997b536699b3293e",
      "order": 77,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 77,
      "charStart": 58461,
      "charEnd": 59262,
      "tokenCount": 124,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 801,
      "lineStart": 1063,
      "lineEnd": 1074,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:77"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:78",
      "anchor": "bb21f180a49eacdb2bc9",
      "order": 78,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 78,
      "charStart": 59264,
      "charEnd": 60610,
      "tokenCount": 204,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1346,
      "lineStart": 1076,
      "lineEnd": 1094,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:78"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:79",
      "anchor": "7f25a421c08e8e854083",
      "order": 79,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 79,
      "charStart": 60612,
      "charEnd": 60885,
      "tokenCount": 43,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 273,
      "lineStart": 1096,
      "lineEnd": 1099,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:79"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:80",
      "anchor": "f2a58135229381142bea",
      "order": 80,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 80,
      "charStart": 60887,
      "charEnd": 61501,
      "tokenCount": 95,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 614,
      "lineStart": 1101,
      "lineEnd": 1109,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:80"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:81",
      "anchor": "5b2057f0d4032a72c54c",
      "order": 81,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 81,
      "charStart": 61503,
      "charEnd": 62240,
      "tokenCount": 110,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 737,
      "lineStart": 1111,
      "lineEnd": 1121,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:81"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:82",
      "anchor": "f98e68ee26b5baf0846a",
      "order": 82,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 82,
      "charStart": 62242,
      "charEnd": 63312,
      "tokenCount": 165,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1070,
      "lineStart": 1123,
      "lineEnd": 1137,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:82"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:83",
      "anchor": "e51a640e04fec575b6e1",
      "order": 83,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 83,
      "charStart": 63314,
      "charEnd": 63483,
      "tokenCount": 28,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 169,
      "lineStart": 1139,
      "lineEnd": 1141,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:83"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:84",
      "anchor": "d1da2e1e3e4256bcd05a",
      "order": 84,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 84,
      "charStart": 63485,
      "charEnd": 65500,
      "tokenCount": 317,
      "sentenceCount": 13,
      "charLength": 2015,
      "lineStart": 1143,
      "lineEnd": 1171,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:84"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:85",
      "anchor": "b7d0878839f28ecd6f66",
      "order": 85,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 85,
      "charStart": 65502,
      "charEnd": 65848,
      "tokenCount": 60,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 346,
      "lineStart": 1173,
      "lineEnd": 1177,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:85"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:86",
      "anchor": "5bc40a82574b9d5befa3",
      "order": 86,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 86,
      "charStart": 65850,
      "charEnd": 66844,
      "tokenCount": 160,
      "sentenceCount": 9,
      "charLength": 994,
      "lineStart": 1179,
      "lineEnd": 1192,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:86"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:87",
      "anchor": "57dc5b18add6e17ecf38",
      "order": 87,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 87,
      "charStart": 66846,
      "charEnd": 68488,
      "tokenCount": 248,
      "sentenceCount": 12,
      "charLength": 1642,
      "lineStart": 1194,
      "lineEnd": 1216,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:87"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:88",
      "anchor": "2ee8baa1ff328e74e986",
      "order": 88,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 88,
      "charStart": 68490,
      "charEnd": 68664,
      "tokenCount": 30,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 174,
      "lineStart": 1218,
      "lineEnd": 1220,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:88"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:89",
      "anchor": "d96d4fb5e15a3f98a315",
      "order": 89,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 89,
      "charStart": 68666,
      "charEnd": 71061,
      "tokenCount": 370,
      "sentenceCount": 13,
      "charLength": 2395,
      "lineStart": 1222,
      "lineEnd": 1255,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:89"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:90",
      "anchor": "22ca5ea3f32001192146",
      "order": 90,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 90,
      "charStart": 71063,
      "charEnd": 73382,
      "tokenCount": 340,
      "sentenceCount": 10,
      "charLength": 2319,
      "lineStart": 1257,
      "lineEnd": 1289,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:90"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:91",
      "anchor": "a8df91d9a957f1d5e9e8",
      "order": 91,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 91,
      "charStart": 73384,
      "charEnd": 74920,
      "tokenCount": 254,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 1536,
      "lineStart": 1291,
      "lineEnd": 1312,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:91"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:92",
      "anchor": "f9d679af0f96a3f8bc3e",
      "order": 92,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 92,
      "charStart": 74922,
      "charEnd": 75633,
      "tokenCount": 106,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 711,
      "lineStart": 1314,
      "lineEnd": 1323,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:92"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:93",
      "anchor": "edeae5bb7d7c4be480ee",
      "order": 93,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 93,
      "charStart": 75635,
      "charEnd": 75879,
      "tokenCount": 35,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 244,
      "lineStart": 1325,
      "lineEnd": 1328,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:93"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:94",
      "anchor": "5ad6b7844b2ec6186ca4",
      "order": 94,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 94,
      "charStart": 75881,
      "charEnd": 76846,
      "tokenCount": 141,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 965,
      "lineStart": 1330,
      "lineEnd": 1343,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:94"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:95",
      "anchor": "63d79c6fa5a257501492",
      "order": 95,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 95,
      "charStart": 76848,
      "charEnd": 77728,
      "tokenCount": 136,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 880,
      "lineStart": 1345,
      "lineEnd": 1357,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:95"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:96",
      "anchor": "5be2f008c883adb4d82b",
      "order": 96,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 96,
      "charStart": 77730,
      "charEnd": 77938,
      "tokenCount": 33,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 208,
      "lineStart": 1359,
      "lineEnd": 1361,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:96"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:97",
      "anchor": "2584a917de0184222bac",
      "order": 97,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 97,
      "charStart": 77940,
      "charEnd": 78609,
      "tokenCount": 108,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 669,
      "lineStart": 1363,
      "lineEnd": 1372,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:97"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:98",
      "anchor": "a72f6b1e90fb80afded1",
      "order": 98,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 98,
      "charStart": 78611,
      "charEnd": 79952,
      "tokenCount": 218,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 1341,
      "lineStart": 1374,
      "lineEnd": 1392,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:98"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:99",
      "anchor": "452b486d63b392192e51",
      "order": 99,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 99,
      "charStart": 79954,
      "charEnd": 80324,
      "tokenCount": 61,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 370,
      "lineStart": 1394,
      "lineEnd": 1399,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:99"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:100",
      "anchor": "702e5777f4d811eb3ae6",
      "order": 100,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 100,
      "charStart": 80326,
      "charEnd": 81728,
      "tokenCount": 217,
      "sentenceCount": 8,
      "charLength": 1402,
      "lineStart": 1401,
      "lineEnd": 1425,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:100"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:101",
      "anchor": "4f81050c3c0b43e7e426",
      "order": 101,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 101,
      "charStart": 81730,
      "charEnd": 82643,
      "tokenCount": 138,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 913,
      "lineStart": 1427,
      "lineEnd": 1442,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:101"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:102",
      "anchor": "2931c0cd5e85b1c5fee9",
      "order": 102,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 102,
      "charStart": 82645,
      "charEnd": 83224,
      "tokenCount": 86,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 579,
      "lineStart": 1444,
      "lineEnd": 1453,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:102"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:103",
      "anchor": "725344ff03ae68f9a493",
      "order": 103,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 103,
      "charStart": 83226,
      "charEnd": 83734,
      "tokenCount": 78,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 508,
      "lineStart": 1455,
      "lineEnd": 1463,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:103"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:104",
      "anchor": "f0daf592c782a3bc4b17",
      "order": 104,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 104,
      "charStart": 83736,
      "charEnd": 85502,
      "tokenCount": 304,
      "sentenceCount": 12,
      "charLength": 1766,
      "lineStart": 1465,
      "lineEnd": 1489,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:104"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:105",
      "anchor": "49158d98e2ab68a6f06b",
      "order": 105,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 105,
      "charStart": 85504,
      "charEnd": 86900,
      "tokenCount": 239,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 1396,
      "lineStart": 1491,
      "lineEnd": 1510,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:105"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:106",
      "anchor": "452510f56909016bea95",
      "order": 106,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 106,
      "charStart": 86902,
      "charEnd": 87740,
      "tokenCount": 132,
      "sentenceCount": 6,
      "charLength": 838,
      "lineStart": 1512,
      "lineEnd": 1522,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:106"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:107",
      "anchor": "f8c0fdb1a890cc56fd05",
      "order": 107,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 107,
      "charStart": 87742,
      "charEnd": 87846,
      "tokenCount": 15,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 104,
      "lineStart": 1524,
      "lineEnd": 1525,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:107"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:108",
      "anchor": "1895705bd65c34b7da57",
      "order": 108,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 108,
      "charStart": 87848,
      "charEnd": 88791,
      "tokenCount": 142,
      "sentenceCount": 5,
      "charLength": 943,
      "lineStart": 1527,
      "lineEnd": 1543,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:108"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:109",
      "anchor": "79c8a59f54886e47c1a6",
      "order": 109,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 109,
      "charStart": 88793,
      "charEnd": 89245,
      "tokenCount": 77,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 452,
      "lineStart": 1545,
      "lineEnd": 1552,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:109"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:110",
      "anchor": "10ffa9ab938fe085abff",
      "order": 110,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 110,
      "charStart": 89247,
      "charEnd": 89969,
      "tokenCount": 107,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 722,
      "lineStart": 1554,
      "lineEnd": 1566,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:110"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:111",
      "anchor": "8504e60e69932ab23743",
      "order": 111,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 111,
      "charStart": 89971,
      "charEnd": 90492,
      "tokenCount": 79,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 521,
      "lineStart": 1568,
      "lineEnd": 1576,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:111"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:112",
      "anchor": "90c16e29e12e2e15fa79",
      "order": 112,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 112,
      "charStart": 90494,
      "charEnd": 91670,
      "tokenCount": 190,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 1176,
      "lineStart": 1578,
      "lineEnd": 1597,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:112"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:113",
      "anchor": "b5c3e85a3095e0af19c6",
      "order": 113,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 113,
      "charStart": 91672,
      "charEnd": 92235,
      "tokenCount": 89,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 563,
      "lineStart": 1599,
      "lineEnd": 1608,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:113"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:114",
      "anchor": "9487d02e33a504e8586d",
      "order": 114,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 114,
      "charStart": 92237,
      "charEnd": 92433,
      "tokenCount": 28,
      "sentenceCount": 3,
      "charLength": 196,
      "lineStart": 1610,
      "lineEnd": 1613,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:114"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:115",
      "anchor": "b8a1a5c1a66597aff81c",
      "order": 115,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 115,
      "charStart": 92435,
      "charEnd": 92453,
      "tokenCount": 2,
      "sentenceCount": 1,
      "charLength": 18,
      "lineStart": 1615,
      "lineEnd": 1615,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:115"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:116",
      "anchor": "d6fa4a4bbe290f6196e3",
      "order": 116,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 116,
      "charStart": 92455,
      "charEnd": 92907,
      "tokenCount": 66,
      "sentenceCount": 4,
      "charLength": 452,
      "lineStart": 1617,
      "lineEnd": 1624,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:116"
    },
    {
      "id": "seg:justin-first-apology:117",
      "anchor": "28ee67f09023478b9adf",
      "order": 117,
      "witnessId": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
      "witnessOrder": 1,
      "witnessSegmentOrder": 117,
      "charStart": 92909,
      "charEnd": 93192,
      "tokenCount": 42,
      "sentenceCount": 2,
      "charLength": 283,
      "lineStart": 1626,
      "lineEnd": 1630,
      "paragraphId": "par:justin-first-apology:117"
    }
  ],
  "structure": {
    "paragraphs": [
      {
        "id": "par:justin-first-apology:1",
        "order": 1,
        "charStart": 0,
        "charEnd": 11,
        "lineStart": 1,
        "lineEnd": 1,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:1"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:2",
        "order": 2,
        "charStart": 13,
        "charEnd": 438,
        "lineStart": 3,
        "lineEnd": 10,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:2"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:3",
        "order": 3,
        "charStart": 440,
        "charEnd": 608,
        "lineStart": 12,
        "lineEnd": 14,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:3"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:4",
        "order": 4,
        "charStart": 610,
        "charEnd": 1450,
        "lineStart": 16,
        "lineEnd": 30,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:4"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:5",
        "order": 5,
        "charStart": 1452,
        "charEnd": 2018,
        "lineStart": 32,
        "lineEnd": 41,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:5"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:6",
        "order": 6,
        "charStart": 2020,
        "charEnd": 2603,
        "lineStart": 43,
        "lineEnd": 53,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:6"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:7",
        "order": 7,
        "charStart": 2605,
        "charEnd": 3456,
        "lineStart": 55,
        "lineEnd": 69,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:7"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:8",
        "order": 8,
        "charStart": 3458,
        "charEnd": 4480,
        "lineStart": 71,
        "lineEnd": 88,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:8"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:9",
        "order": 9,
        "charStart": 4482,
        "charEnd": 4940,
        "lineStart": 90,
        "lineEnd": 96,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:9"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:10",
        "order": 10,
        "charStart": 4942,
        "charEnd": 5725,
        "lineStart": 98,
        "lineEnd": 111,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:10"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:11",
        "order": 11,
        "charStart": 5727,
        "charEnd": 6123,
        "lineStart": 113,
        "lineEnd": 119,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:11"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:12",
        "order": 12,
        "charStart": 6125,
        "charEnd": 6212,
        "lineStart": 121,
        "lineEnd": 122,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:12"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:13",
        "order": 13,
        "charStart": 6214,
        "charEnd": 7028,
        "lineStart": 124,
        "lineEnd": 138,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:13"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:14",
        "order": 14,
        "charStart": 7030,
        "charEnd": 7366,
        "lineStart": 140,
        "lineEnd": 145,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:14"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:15",
        "order": 15,
        "charStart": 7368,
        "charEnd": 8005,
        "lineStart": 147,
        "lineEnd": 158,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:15"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:16",
        "order": 16,
        "charStart": 8007,
        "charEnd": 8754,
        "lineStart": 160,
        "lineEnd": 172,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:16"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:17",
        "order": 17,
        "charStart": 8756,
        "charEnd": 9144,
        "lineStart": 174,
        "lineEnd": 180,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:17"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:18",
        "order": 18,
        "charStart": 9146,
        "charEnd": 10214,
        "lineStart": 182,
        "lineEnd": 200,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:18"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:19",
        "order": 19,
        "charStart": 10216,
        "charEnd": 10434,
        "lineStart": 202,
        "lineEnd": 205,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:19"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:20",
        "order": 20,
        "charStart": 10436,
        "charEnd": 10936,
        "lineStart": 207,
        "lineEnd": 215,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:20"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:21",
        "order": 21,
        "charStart": 10938,
        "charEnd": 11986,
        "lineStart": 217,
        "lineEnd": 234,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:21"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:22",
        "order": 22,
        "charStart": 11988,
        "charEnd": 13335,
        "lineStart": 236,
        "lineEnd": 258,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:22"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:23",
        "order": 23,
        "charStart": 13337,
        "charEnd": 14536,
        "lineStart": 260,
        "lineEnd": 280,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:23"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:24",
        "order": 24,
        "charStart": 14538,
        "charEnd": 14891,
        "lineStart": 282,
        "lineEnd": 287,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:24"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:25",
        "order": 25,
        "charStart": 14893,
        "charEnd": 16000,
        "lineStart": 289,
        "lineEnd": 307,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:25"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:26",
        "order": 26,
        "charStart": 16002,
        "charEnd": 16339,
        "lineStart": 309,
        "lineEnd": 314,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:26"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:27",
        "order": 27,
        "charStart": 16341,
        "charEnd": 17885,
        "lineStart": 316,
        "lineEnd": 342,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:27"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:28",
        "order": 28,
        "charStart": 17887,
        "charEnd": 18920,
        "lineStart": 344,
        "lineEnd": 362,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:28"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:29",
        "order": 29,
        "charStart": 18922,
        "charEnd": 19608,
        "lineStart": 364,
        "lineEnd": 375,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:29"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:30",
        "order": 30,
        "charStart": 19610,
        "charEnd": 21030,
        "lineStart": 377,
        "lineEnd": 401,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:30"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:31",
        "order": 31,
        "charStart": 21032,
        "charEnd": 21330,
        "lineStart": 403,
        "lineEnd": 408,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:31"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:32",
        "order": 32,
        "charStart": 21332,
        "charEnd": 22291,
        "lineStart": 410,
        "lineEnd": 426,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:32"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:33",
        "order": 33,
        "charStart": 22293,
        "charEnd": 22634,
        "lineStart": 428,
        "lineEnd": 433,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:33"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:34",
        "order": 34,
        "charStart": 22636,
        "charEnd": 23454,
        "lineStart": 435,
        "lineEnd": 449,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:34"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:35",
        "order": 35,
        "charStart": 23456,
        "charEnd": 24160,
        "lineStart": 451,
        "lineEnd": 462,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:35"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:36",
        "order": 36,
        "charStart": 24162,
        "charEnd": 25176,
        "lineStart": 464,
        "lineEnd": 481,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:36"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:37",
        "order": 37,
        "charStart": 25178,
        "charEnd": 25672,
        "lineStart": 483,
        "lineEnd": 491,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:37"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:38",
        "order": 38,
        "charStart": 25674,
        "charEnd": 26119,
        "lineStart": 493,
        "lineEnd": 500,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:38"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:39",
        "order": 39,
        "charStart": 26121,
        "charEnd": 27380,
        "lineStart": 502,
        "lineEnd": 523,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:39"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:40",
        "order": 40,
        "charStart": 27382,
        "charEnd": 27822,
        "lineStart": 525,
        "lineEnd": 532,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:40"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:41",
        "order": 41,
        "charStart": 27824,
        "charEnd": 28831,
        "lineStart": 534,
        "lineEnd": 551,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:41"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:42",
        "order": 42,
        "charStart": 28833,
        "charEnd": 29627,
        "lineStart": 553,
        "lineEnd": 566,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:42"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:43",
        "order": 43,
        "charStart": 29629,
        "charEnd": 30263,
        "lineStart": 568,
        "lineEnd": 578,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:43"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:44",
        "order": 44,
        "charStart": 30265,
        "charEnd": 31038,
        "lineStart": 580,
        "lineEnd": 593,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:44"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:45",
        "order": 45,
        "charStart": 31040,
        "charEnd": 31776,
        "lineStart": 595,
        "lineEnd": 607,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:45"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:46",
        "order": 46,
        "charStart": 31778,
        "charEnd": 33049,
        "lineStart": 609,
        "lineEnd": 631,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:46"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:47",
        "order": 47,
        "charStart": 33051,
        "charEnd": 34170,
        "lineStart": 633,
        "lineEnd": 652,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:47"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:48",
        "order": 48,
        "charStart": 34172,
        "charEnd": 34504,
        "lineStart": 654,
        "lineEnd": 659,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:48"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:49",
        "order": 49,
        "charStart": 34506,
        "charEnd": 35103,
        "lineStart": 661,
        "lineEnd": 671,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:49"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:50",
        "order": 50,
        "charStart": 35105,
        "charEnd": 35867,
        "lineStart": 673,
        "lineEnd": 686,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:50"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:51",
        "order": 51,
        "charStart": 35869,
        "charEnd": 36317,
        "lineStart": 688,
        "lineEnd": 695,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:51"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:52",
        "order": 52,
        "charStart": 36319,
        "charEnd": 37212,
        "lineStart": 697,
        "lineEnd": 712,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:52"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:53",
        "order": 53,
        "charStart": 37214,
        "charEnd": 38370,
        "lineStart": 714,
        "lineEnd": 733,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:53"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:54",
        "order": 54,
        "charStart": 38372,
        "charEnd": 38530,
        "lineStart": 735,
        "lineEnd": 737,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:54"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:55",
        "order": 55,
        "charStart": 38532,
        "charEnd": 40305,
        "lineStart": 739,
        "lineEnd": 769,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:55"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:56",
        "order": 56,
        "charStart": 40307,
        "charEnd": 41256,
        "lineStart": 771,
        "lineEnd": 787,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:56"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:57",
        "order": 57,
        "charStart": 41258,
        "charEnd": 42051,
        "lineStart": 789,
        "lineEnd": 802,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:57"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:58",
        "order": 58,
        "charStart": 42053,
        "charEnd": 43177,
        "lineStart": 804,
        "lineEnd": 823,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:58"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:59",
        "order": 59,
        "charStart": 43179,
        "charEnd": 43650,
        "lineStart": 825,
        "lineEnd": 831,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:59"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:60",
        "order": 60,
        "charStart": 43652,
        "charEnd": 45285,
        "lineStart": 833,
        "lineEnd": 855,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:60"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:61",
        "order": 61,
        "charStart": 45287,
        "charEnd": 46046,
        "lineStart": 857,
        "lineEnd": 867,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:61"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:62",
        "order": 62,
        "charStart": 46048,
        "charEnd": 46110,
        "lineStart": 869,
        "lineEnd": 869,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:62"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:63",
        "order": 63,
        "charStart": 46112,
        "charEnd": 47138,
        "lineStart": 871,
        "lineEnd": 885,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:63"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:64",
        "order": 64,
        "charStart": 47140,
        "charEnd": 48067,
        "lineStart": 887,
        "lineEnd": 900,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:64"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:65",
        "order": 65,
        "charStart": 48069,
        "charEnd": 48716,
        "lineStart": 902,
        "lineEnd": 910,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:65"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:66",
        "order": 66,
        "charStart": 48718,
        "charEnd": 48891,
        "lineStart": 912,
        "lineEnd": 914,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:66"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:67",
        "order": 67,
        "charStart": 48893,
        "charEnd": 49290,
        "lineStart": 916,
        "lineEnd": 921,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:67"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:68",
        "order": 68,
        "charStart": 49292,
        "charEnd": 51209,
        "lineStart": 923,
        "lineEnd": 949,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:68"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:69",
        "order": 69,
        "charStart": 51211,
        "charEnd": 52235,
        "lineStart": 951,
        "lineEnd": 965,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:69"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:70",
        "order": 70,
        "charStart": 52237,
        "charEnd": 52963,
        "lineStart": 967,
        "lineEnd": 977,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:70"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:71",
        "order": 71,
        "charStart": 52965,
        "charEnd": 53538,
        "lineStart": 979,
        "lineEnd": 986,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:71"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:72",
        "order": 72,
        "charStart": 53540,
        "charEnd": 53726,
        "lineStart": 988,
        "lineEnd": 990,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:72"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:73",
        "order": 73,
        "charStart": 53728,
        "charEnd": 55440,
        "lineStart": 992,
        "lineEnd": 1015,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:73"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:74",
        "order": 74,
        "charStart": 55442,
        "charEnd": 56000,
        "lineStart": 1017,
        "lineEnd": 1024,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:74"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:75",
        "order": 75,
        "charStart": 56002,
        "charEnd": 58040,
        "lineStart": 1026,
        "lineEnd": 1054,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:75"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:76",
        "order": 76,
        "charStart": 58042,
        "charEnd": 58459,
        "lineStart": 1056,
        "lineEnd": 1061,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:76"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:77",
        "order": 77,
        "charStart": 58461,
        "charEnd": 59262,
        "lineStart": 1063,
        "lineEnd": 1074,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:77"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:78",
        "order": 78,
        "charStart": 59264,
        "charEnd": 60610,
        "lineStart": 1076,
        "lineEnd": 1094,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:78"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:79",
        "order": 79,
        "charStart": 60612,
        "charEnd": 60885,
        "lineStart": 1096,
        "lineEnd": 1099,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:79"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:80",
        "order": 80,
        "charStart": 60887,
        "charEnd": 61501,
        "lineStart": 1101,
        "lineEnd": 1109,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:80"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:81",
        "order": 81,
        "charStart": 61503,
        "charEnd": 62240,
        "lineStart": 1111,
        "lineEnd": 1121,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:81"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:82",
        "order": 82,
        "charStart": 62242,
        "charEnd": 63312,
        "lineStart": 1123,
        "lineEnd": 1137,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:82"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:83",
        "order": 83,
        "charStart": 63314,
        "charEnd": 63483,
        "lineStart": 1139,
        "lineEnd": 1141,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:83"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:84",
        "order": 84,
        "charStart": 63485,
        "charEnd": 65500,
        "lineStart": 1143,
        "lineEnd": 1171,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:84"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:85",
        "order": 85,
        "charStart": 65502,
        "charEnd": 65848,
        "lineStart": 1173,
        "lineEnd": 1177,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:85"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:86",
        "order": 86,
        "charStart": 65850,
        "charEnd": 66844,
        "lineStart": 1179,
        "lineEnd": 1192,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:86"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:87",
        "order": 87,
        "charStart": 66846,
        "charEnd": 68488,
        "lineStart": 1194,
        "lineEnd": 1216,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:87"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:88",
        "order": 88,
        "charStart": 68490,
        "charEnd": 68664,
        "lineStart": 1218,
        "lineEnd": 1220,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:88"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:89",
        "order": 89,
        "charStart": 68666,
        "charEnd": 71061,
        "lineStart": 1222,
        "lineEnd": 1255,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:89"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:90",
        "order": 90,
        "charStart": 71063,
        "charEnd": 73382,
        "lineStart": 1257,
        "lineEnd": 1289,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:90"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:91",
        "order": 91,
        "charStart": 73384,
        "charEnd": 74920,
        "lineStart": 1291,
        "lineEnd": 1312,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:91"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:92",
        "order": 92,
        "charStart": 74922,
        "charEnd": 75633,
        "lineStart": 1314,
        "lineEnd": 1323,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:92"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:93",
        "order": 93,
        "charStart": 75635,
        "charEnd": 75879,
        "lineStart": 1325,
        "lineEnd": 1328,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:93"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:94",
        "order": 94,
        "charStart": 75881,
        "charEnd": 76846,
        "lineStart": 1330,
        "lineEnd": 1343,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:94"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:95",
        "order": 95,
        "charStart": 76848,
        "charEnd": 77728,
        "lineStart": 1345,
        "lineEnd": 1357,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:95"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:96",
        "order": 96,
        "charStart": 77730,
        "charEnd": 77938,
        "lineStart": 1359,
        "lineEnd": 1361,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:96"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:97",
        "order": 97,
        "charStart": 77940,
        "charEnd": 78609,
        "lineStart": 1363,
        "lineEnd": 1372,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:97"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:98",
        "order": 98,
        "charStart": 78611,
        "charEnd": 79952,
        "lineStart": 1374,
        "lineEnd": 1392,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:98"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:99",
        "order": 99,
        "charStart": 79954,
        "charEnd": 80324,
        "lineStart": 1394,
        "lineEnd": 1399,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:99"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:100",
        "order": 100,
        "charStart": 80326,
        "charEnd": 81728,
        "lineStart": 1401,
        "lineEnd": 1425,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:100"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:101",
        "order": 101,
        "charStart": 81730,
        "charEnd": 82643,
        "lineStart": 1427,
        "lineEnd": 1442,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:101"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:102",
        "order": 102,
        "charStart": 82645,
        "charEnd": 83224,
        "lineStart": 1444,
        "lineEnd": 1453,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:102"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:103",
        "order": 103,
        "charStart": 83226,
        "charEnd": 83734,
        "lineStart": 1455,
        "lineEnd": 1463,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:103"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:104",
        "order": 104,
        "charStart": 83736,
        "charEnd": 85502,
        "lineStart": 1465,
        "lineEnd": 1489,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:104"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:105",
        "order": 105,
        "charStart": 85504,
        "charEnd": 86900,
        "lineStart": 1491,
        "lineEnd": 1510,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:105"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:106",
        "order": 106,
        "charStart": 86902,
        "charEnd": 87740,
        "lineStart": 1512,
        "lineEnd": 1522,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:106"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:107",
        "order": 107,
        "charStart": 87742,
        "charEnd": 87846,
        "lineStart": 1524,
        "lineEnd": 1525,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:107"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:108",
        "order": 108,
        "charStart": 87848,
        "charEnd": 88791,
        "lineStart": 1527,
        "lineEnd": 1543,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:108"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:109",
        "order": 109,
        "charStart": 88793,
        "charEnd": 89245,
        "lineStart": 1545,
        "lineEnd": 1552,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:109"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:110",
        "order": 110,
        "charStart": 89247,
        "charEnd": 89969,
        "lineStart": 1554,
        "lineEnd": 1566,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:110"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:111",
        "order": 111,
        "charStart": 89971,
        "charEnd": 90492,
        "lineStart": 1568,
        "lineEnd": 1576,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:111"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:112",
        "order": 112,
        "charStart": 90494,
        "charEnd": 91670,
        "lineStart": 1578,
        "lineEnd": 1597,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:112"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:113",
        "order": 113,
        "charStart": 91672,
        "charEnd": 92235,
        "lineStart": 1599,
        "lineEnd": 1608,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:113"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:114",
        "order": 114,
        "charStart": 92237,
        "charEnd": 92433,
        "lineStart": 1610,
        "lineEnd": 1613,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:114"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:115",
        "order": 115,
        "charStart": 92435,
        "charEnd": 92453,
        "lineStart": 1615,
        "lineEnd": 1615,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:115"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:116",
        "order": 116,
        "charStart": 92455,
        "charEnd": 92907,
        "lineStart": 1617,
        "lineEnd": 1624,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:116"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      },
      {
        "id": "par:justin-first-apology:117",
        "order": 117,
        "charStart": 92909,
        "charEnd": 93193,
        "lineStart": 1626,
        "lineEnd": 1630,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:117"
        ],
        "witnessIds": [
          "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1"
        ]
      }
    ],
    "witnesses": [
      {
        "id": "urn:cts:greekLit:tlg0645.tlg001.1st1K-grc1",
        "order": 1,
        "charStart": 0,
        "charEnd": 93192,
        "segmentIds": [
          "seg:justin-first-apology:1",
          "seg:justin-first-apology:2",
          "seg:justin-first-apology:3",
          "seg:justin-first-apology:4",
          "seg:justin-first-apology:5",
          "seg:justin-first-apology:6",
          "seg:justin-first-apology:7",
          "seg:justin-first-apology:8",
          "seg:justin-first-apology:9",
          "seg:justin-first-apology:10",
          "seg:justin-first-apology:11",
          "seg:justin-first-apology:12",
          "seg:justin-first-apology:13",
          "seg:justin-first-apology:14",
          "seg:justin-first-apology:15",
          "seg:justin-first-apology:16",
          "seg:justin-first-apology:17",
          "seg:justin-first-apology:18",
          "seg:justin-first-apology:19",
          "seg:justin-first-apology:20",
          "seg:justin-first-apology:21",
          "seg:justin-first-apology:22",
          "seg:justin-first-apology:23",
          "seg:justin-first-apology:24",
          "seg:justin-first-apology:25",
          "seg:justin-first-apology:26",
          "seg:justin-first-apology:27",
          "seg:justin-first-apology:28",
          "seg:justin-first-apology:29",
          "seg:justin-first-apology:30",
          "seg:justin-first-apology:31",
          "seg:justin-first-apology:32",
          "seg:justin-first-apology:33",
          "seg:justin-first-apology:34",
          "seg:justin-first-apology:35",
          "seg:justin-first-apology:36",
          "seg:justin-first-apology:37",
          "seg:justin-first-apology:38",
          "seg:justin-first-apology:39",
          "seg:justin-first-apology:40",
          "seg:justin-first-apology:41",
          "seg:justin-first-apology:42",
          "seg:justin-first-apology:43",
          "seg:justin-first-apology:44",
          "seg:justin-first-apology:45",
          "seg:justin-first-apology:46",
          "seg:justin-first-apology:47",
          "seg:justin-first-apology:48",
          "seg:justin-first-apology:49",
          "seg:justin-first-apology:50",
          "seg:justin-first-apology:51",
          "seg:justin-first-apology:52",
          "seg:justin-first-apology:53",
          "seg:justin-first-apology:54",
          "seg:justin-first-apology:55",
          "seg:justin-first-apology:56",
          "seg:justin-first-apology:57",
          "seg:justin-first-apology:58",
          "seg:justin-first-apology:59",
          "seg:justin-first-apology:60",
          "seg:justin-first-apology:61",
          "seg:justin-first-apology:62",
          "seg:justin-first-apology:63",
          "seg:justin-first-apology:64",
          "seg:justin-first-apology:65",
          "seg:justin-first-apology:66",
          "seg:justin-first-apology:67",
          "seg:justin-first-apology:68",
          "seg:justin-first-apology:69",
          "seg:justin-first-apology:70",
          "seg:justin-first-apology:71",
          "seg:justin-first-apology:72",
          "seg:justin-first-apology:73",
          "seg:justin-first-apology:74",
          "seg:justin-first-apology:75",
          "seg:justin-first-apology:76",
          "seg:justin-first-apology:77",
          "seg:justin-first-apology:78",
          "seg:justin-first-apology:79",
          "seg:justin-first-apology:80",
          "seg:justin-first-apology:81",
          "seg:justin-first-apology:82",
          "seg:justin-first-apology:83",
          "seg:justin-first-apology:84",
          "seg:justin-first-apology:85",
          "seg:justin-first-apology:86",
          "seg:justin-first-apology:87",
          "seg:justin-first-apology:88",
          "seg:justin-first-apology:89",
          "seg:justin-first-apology:90",
          "seg:justin-first-apology:91",
          "seg:justin-first-apology:92",
          "seg:justin-first-apology:93",
          "seg:justin-first-apology:94",
          "seg:justin-first-apology:95",
          "seg:justin-first-apology:96",
          "seg:justin-first-apology:97",
          "seg:justin-first-apology:98",
          "seg:justin-first-apology:99",
          "seg:justin-first-apology:100",
          "seg:justin-first-apology:101",
          "seg:justin-first-apology:102",
          "seg:justin-first-apology:103",
          "seg:justin-first-apology:104",
          "seg:justin-first-apology:105",
          "seg:justin-first-apology:106",
          "seg:justin-first-apology:107",
          "seg:justin-first-apology:108",
          "seg:justin-first-apology:109",
          "seg:justin-first-apology:110",
          "seg:justin-first-apology:111",
          "seg:justin-first-apology:112",
          "seg:justin-first-apology:113",
          "seg:justin-first-apology:114",
          "seg:justin-first-apology:115",
          "seg:justin-first-apology:116",
          "seg:justin-first-apology:117"
        ],
        "segmentCount": 117
      }
    ]
  }
}
